Tóc tiền sử cho thấy những người Eskimo đầu tiên đến từ châu Á

10:16 13/06/2008
Công trình nghiên cứu mới cho biết một nhúm tóc người bị đông lạnh phát hiện ở tây bắc đảo Greenland là bằng chứng những người Eskimo đầu tiên ở Tân thế giới không phải dòng giống người Mỹ bản địa như người ta vẫn nghĩ mà đến trực tiếp từ châu Á.

Hơn nữa, những người định cư tiên phong của vùng viễn bắc sau này bị tuyệt chủng và không sinh ra những người Inuit đang sống ở Greenland ngày nay.

Công trình dựa trên phân tích ADN tóc cổ của nhóm người Eskimo cổ, được bảo quản trong tầng đất đóng băng vĩnh cửu tại vùng vịnh Disco vào những năm 1980.

Nhúm tóc - thuộc về một người đàn ông sống cách đây 4.000 năm - đã cung cấp bộ gien ti lạp thể hoàn chỉnh đầu tiên đối với người cổ đại, theo lời nhóm khảo cổ chỉ đạo bởi Tom Gilbert thuộc Trung tâm Di truyền học cổ tại ĐH Copenhagen, Đan Mạch.

ADN ti lạp thể được truyền từ mẹ sang con vì vậy đem lại dấu hiệu di truyền của tổ tiên bên mẹ của một cá nhân. Trong trường hợp người Eskimo Greenland cổ, tóc ông tiết lộ rằng bộ tộc của ông đến từ Siberia. Họ hàng di truyền của Eskimo cổ ngày nay chỉ còn một số rất ít ở đông bắc Siberia và vùng đảo Aleutian, kéo dài biển Bering từ Alaska đến Nga.

Những giả thuyết táo bạo

Trước đây, có hai giả thuyết chính để giải thích tổ tiên của những người Eskimo đầu tiên ở Alaska, CanadaGreenland.

Các giả thuyết này cho rằng họ hoặc là con cháu của người châu Mỹ bản địa định cư ở Bắc Mỹ ít nhất cách đây 14.350 năm, hoặc họ đến từ một vùng tương tự ở Siberia và sinh ra người Eskimo hiện đại, như những người sống ở Greenland trong vòng 1.000 năm trở lại đây. “Sau đó lại có một ý tưởng thứ 3 cho rằng họ không phải cả hai nhóm người này – và thực chất đúng như vậy.”

Công trình xuất hiện trên tờ Science, cho rằng người Eskimo cổ nguyên thủy của Tân thế giới được thay thế bởi những người định cư về sau, những người đi về hướng đông từ Siberia. “Có lẽ đã từng có những nhóm người dọc đoạn đường từ Alaska đến Greenland, nhưng sau đó tất cả biến mất và nhiều người khác xuất hiện. Một làn sóng di cư tách biệt đã tạo nên người Inuit hiện đại.”

Các công trình khảo cổ liên hệ những người Eskimo đầu tiên ở Greenland với nền văn hóa Saqqaq, xuất hiện cách đây 4.500 năm trong khi nền văn hóa Thule sau này chỉ mới xuất hiện cách đây 1.000 năm.

Công cụ thuộc về hai nhóm người này rất khác nhau. Ví dụ, công cụ săn bắt của Saqqaq được miêu tả như “cần câu mồi giả” nếu so sánh với công cụ sau này cồng kềnh hơn.

“Nền văn hóa Saqqaq rất khác biệt, với những công cụ chuẩn xác và chế tạo công phu như lao móc trọng lượng nhẹ và những lưỡi câu cá nhỏ.” Sự chuyển đổi khảo cổ ở Greenland hiện được củng cố bằng những chứng cứ ADN mới.

Sự tuyệt chủng của người Eskimo cổ

Peter Forster, nghiên cứu di truyền khảo cổ học tại ĐH Anglia Ruskin, Mỹ - người không liên quan đến công trình mới này - cho rằng các nhà khảo cổ học đều nhất trí “có lẽ người Eskimo cổ bị tuyệt chủng nhưng không có cách nào chứng minh được điều đó.” Vì vậy phát hiện gần đây nhất “là minh chứng tuyệt vời”“giải quyết một cuộc tranh luận khoa học đang tiếp diễn”.

Dấu vết ADN rõ rệt của tóc đông lạnh phù hợp với nghiên cứu riêng của Forster, cho thấy không còn dòng dõi nào của người Eskimo cổ trong số dân cư của Greenland ngày nay. “Tôi cảm thấy rất hài lòng vì nó trùng khớp với những gì chúng tôi dự đoán.”

Nghiên cứu chính Gilbert và cộng sự cho rằng các nhóm Eskimo cổ không chống chịu được giai đoạn khí hậu lạnh đi. “Rõ ràng môi trường trên vùng này cực kỳ khắc nghiệt, đến mức dân số thu hẹp dần và biến mất.” Forster tán thành, đồng thời nói thêm sự biến mất của người Eskimo cổ thuộc Greenland trùng khớp với sự kiện trái đất lạnh đi mà đỉnh điểm là cách đây 2.800 năm.

Tương tự, một giai đoạn lạnh đi sau này, được biết dưới cái tên kỷ băng hà nhỏ, kéo dài từ 1350 đến 1850 sau Công nguyên, được cho là quét sạch những dấu vết di truyền của người định cư châu Âu đầu tiên ở Greenland, người Viking

Theo Tuệ Minh (khoahoc.com.vn/ National Geographic)

Đại biểu Quốc hội cho rằng các gói thầu giảm giá trên 20% đều chậm tiến độ, dẫn đến dự án chậm thêm 3 năm so với kế hoạch. Có nhiều nguyên nhân nhưng chủ yếu là do nhà thầu bỏ giá quá thấp nên làm thì không có lãi, thậm chí lỗ nên họ ưu tiên cho các công trình khác.

Tối nay (21/4), Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Khánh Hòa cho biết, đơn vị này vẫn đang tạm giữ hình sự đối với Bùi Đặng Châu (SN 1995, trú tại thôn Lập Định 2, xã Cam Lâm, tỉnh Khánh Hòa) để điều tra và xử lý về hành vi giết người.

Bộ Công an đã hoàn thiện dự thảo hồ sơ chính sách dự án Bộ luật Hình sự (sửa đổi) để lấy ý kiến đóng góp của các cơ quan, tổ chức và cá nhân đến 7/5. Trong đó có nội dung đáng chú ý liên quan đến trách nhiệm của luật sư khi biết thân chủ đang chuẩn bị hoặc tiếp tục thực hiện hành vi phạm tội. Đề xuất này thu hút sự quan tâm của dư luận bởi liên quan trực tiếp đến mối quan hệ đặc thù giữa luật sư và thân chủ, cũng như yêu cầu bảo đảm trật tự, an toàn xã hội.

Ngày 21/4, tại tuyến lộ tẻ Cống Chùa, khóm 13, phường Tân Thành, tỉnh Cà Mau xảy ra vụ sạt lở, đe dọa trực tiếp đến an toàn tính mạng và tài sản của nhiều hộ dân. Trước tình huống khẩn cấp,  CBCS Công an tỉnh Cà Mau đã nhanh chóng có mặt, triển khai đồng bộ các biện pháp ứng cứu, hỗ trợ người dân vượt qua khó khăn.

Qua hơn 1 năm triển khai thực hiện Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ (có hiệu lực 1/1/2025) đã phát huy hiệu quả rất tích cực, đáp ứng yêu cầu công tác quản lý Nhà nước và phòng ngừa, đấu tranh chống tội phạm trong tình hình mới. Tuy nhiên, qua đấu tranh, xử lý tội phạm, vẫn còn tình trạng người dân chưa nhận thức đầy đủ các quy định mới của pháp luật về danh mục các loại vũ khí quân dụng.

Công ty TNHH Sơn Hải Thủy điện Quảng Trị vừa xin rút hồ sơ đề nghị UBND tỉnh Quảng Trị xem xét nạo vét lòng hồ Thủy điện Đakrông 4, tận thu hơn 1 triệu m³ cát trong 5 năm. Hồ sơ này từng đi qua nhiều khâu tham mưu, được mở đường bằng các văn bản hành chính, nay bất ngờ dừng lại. Vì sao một đề xuất tận thu khoáng sản quy mô lớn phải rút? Và từ diễn biến này, những bất cập nào trong quy trình hình thành, thẩm định và xử lý hồ sơ đã bộc lộ?

Trước thông tin sản phẩm dinh dưỡng nhãn hiệu HiPP có dấu hiệu không đảm bảo chất lượng, Cục Hải quan ban hành công văn hỏa tốc yêu cầu toàn ngành tăng cường kiểm tra, giám sát, kiểm soát rủi ro đối với mặt hàng này, nhằm bảo vệ người tiêu dùng và bảo đảm tuân thủ quy định pháp luật.

Apple ngày 20/1 đã chính thức công bố một bước ngoặt lịch sử: John Ternus – “công thần” kỳ cựu mảng phần cứng – sẽ trở thành CEO tiếp theo của hãng. Cuộc chuyển giao này diễn ra trong bối cảnh gã khổng lồ công nghệ đang nỗ lực tìm lại vị thế dẫn đầu trong cuộc đua trí tuệ nhân tạo (AI) toàn cầu.

Việc chuyển hướng sang đường bất ngờ, tạt đầu xe tải, rơi vào điểm mù hay đi ngược chiều, đi bộ không quan sát, leo dải phân cách gây ra nhiều vụ TNGT chết người xảy ra trong thời gian qua trên địa bàn TP Hồ Chí Minh …

©2004. Bản quyền thuộc về Báo Công An Nhân Dân.
®Không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý bằng văn bản của Báo Công An Nhân Dân.
English | 中文