Đừng để “con sâu làm rầu nồi canh”!
Khu Kinh tế (KKT) Dung Quất đã có 14 dự án được cấp phép (có 2 dự án 100% vốn nước ngoài), với tổng số vốn đầu tư lên đến 934 tỉ đồng. Hiện đang có 79 dự án với tổng số vốn 66.981 tỉ đồng đang được đầu tư tại đây (có 6 dự án 100% vốn nước ngoài); trong đó có 33 dự án đang thực hiện...
Riêng hai tháng 7 và 8/2007, không tính những vụ việc lẻ tẻ, tại KKT Dung Quất đã xảy ra 2 vụ gây rối trật tự công cộng, đánh người gây thương tích mang tính chất nghiêm trọng, giữa công nhân và thanh niên địa phương.
Nghiêm trọng nhất là vụ ẩu đả giữa công nhân Công ty cầu 12 (thuộc Tổng Công ty Cienco 1) với thanh niên địa phương vào các đêm 24 - 25 và rạng sáng 26/8/2007.
Theo điều tra ban đầu của Cơ quan Công an, khoảng 20h ngày 22/8/2007, Nguyễn Văn Tất (ở thôn Tuyết Diêm 1, xã Bình Thuận, huyện Bình Sơn) trong khi uống rượu đã nảy sinh mâu thuẫn với Lương Kim Hoàn (bảo vệ Công ty cầu 12) và một số công nhân cùng công ty.
Đến khoảng 20h ngày 24/8, Hoàn cùng 2 công nhân khác đến uống cà phê tại quán Bãi Tình thì gặp Tất và nhóm bạn cùng thôn gồm Lê Quang Điệp, Lê Quang Y, Trần Văn Tuấn, Nguyễn Văn Hùng. Cuộc hỗn chiến đã diễn ra nhưng không ai bị thương.
Thấy “lực lượng” không tương xứng, nhóm của Hoàn chạy về nhà trọ (nhà bà Nguyễn Thị Nhất, thôn Tuyết Diêm 1, xã Bình Thuận) gọi khoảng 30 công nhân đến tiếp ứng. Khi nhóm của Hoàn quay trở lại thì nhóm của Tất đã bỏ đi, nhưng còn 2 thanh niên địa phương là Lê Văn Thức và Nguyễn Quang Lũy do không biết sự việc vừa xảy ra nên vô tư chơi bi-a. Thế là Thức và Lũy vô cớ bị lãnh đòn, bị thương tích nhẹ.
Riêng nhóm của Tất, sau khi tập hợp thêm lực lượng được 12 người, đến khoảng 23h thì kéo tới nhà bà Nhất (nơi công nhân Công ty cầu 12 trú ngụ) quậy phá, ném đá làm hư hỏng một số tài sản (nhưng không gây thương tích về người). Thấy không ai phản ứng gì, nhóm thanh niên này bỏ về.
Đến đêm 25/8, nhóm thanh niên địa phương gồm Lê Quang Y, Lê Quang Điệp, Trần Thanh Viên, Trần Thanh Tuấn, Trung, Hoàng, Vị, Tùng, Duy và 5 thanh niên khác dùng mã tấu, gậy sắt, gậy gỗ đến nơi cư ngụ của công nhân Công ty cầu 12, đánh trả thù.
Đoán trước ý đồ của nhóm thanh niên địa phương, nhóm công nhân trên phục kích cách nhà bà Nhất khoảng 100m, dùng đá ném vào họ. Bị tấn công bất ngờ, nhóm thanh niên địa phương bỏ chạy.
Riêng Điệp, Y, Viên, Tuấn, Nhân kéo nhau lên xã Bình Trị để nhậu. 5 thanh niên này nhậu đến khoảng gần 4h sáng ngày 26/8 thì về. Nhưng khi đi ngang khu vực thôn Tuyết Diêm 1, xã Bình Thuận thì lại bị nhóm công nhân Công ty cầu 12 phục kích. Họ phải bỏ xe máy trốn xuống mép biển. Riêng Nhân bị đá ném trúng, đau không chạy được bị số công nhân trên đánh và bắt đưa về nhà trọ.
Đến khoảng 6h sáng cùng ngày thì trực ban Đồn Công an KKT Dung Quất nhận được tin báo, đến hiện trường lập biên bản, giải quyết vụ việc và đưa Nhân đi cấp cứu. Theo hồ sơ tại Bệnh viện Dung Quất thì Nhân bị gãy 2 xương sườn số 6, 7 và đa chấn thương, hiện vẫn đang điều trị.
Liên quan đến vụ việc này, chiều ngày 30/8/2007, Phòng PC14 Công an tỉnh Quảng Ngãi và Công an huyện Bình Sơn đã thực hiện lệnh bắt khẩn cấp đối với Trần Văn Tuấn, Lê Quang Điệp, Lê Quang Y và Trần Thanh Viên, thường trú tại thôn Tuyết Diêm 1, xã Bình Thuận, huyện Bình Sơn về hành vi “gây rối trật tự công cộng”, “hủy hoại tài sản”.
Cơ quan Công an cũng đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can với hàng loạt hành vi “gây rối trật tự công cộng”, “bắt giữ người trái pháp luật”, “cố ý gây thương tích” đối với số công nhân Công ty cầu 12.
Sau hơn 2 tuần khẩn trương điều tra, xác minh, lúc 15h ngày 13/9/2007, cơ quan Cảnh sát điều tra Công an huyện Bình Sơn đã phối hợp với Cảnh sát điều tra tội phạm về trật tự xã hội Công an tỉnh Quảng Ngãi thực hiện lệnh bắt khẩn cấp và tạm giam đối với 8 công nhân đang tham gia thi công gói thầu 5B, Cảng xuất sản phẩm, Nhà máy lọc dầu Dung Quất, gồm: Nguyễn Hữu Thế, Vũ Xuân Trình, Nguyễn Cao Cường, Lèo Văn Thành, Đàm Khắc Thắng, Đinh Văn Cường, Bùi Văn Sáng và Lương Kim Hoàn.
Cả 8 đối tượng đều là công nhân Công ty cổ phần xi măng Mai Sơn (Sơn La) đang tăng cường cho Công ty Cầu 12 và Công ty TRADING (thuộc Tổng Công ty Cienco 1) và đều thường trú tại thị trấn Hát Lót (Mai Sơn, Sơn La).
Cùng với vụ việc trên, các vụ trộm cắp vật tư, thiết bị và "xung đột" giữa các nhóm công nhân với nhau cũng xảy ra ở KKT Dung Quất. Điển hình là 3 vụ cắt trộm hệ thống cáp tại trạm điện phục vụ thi công dự án Nhà máy lọc dầu Dung Quất trong tháng 5/2007.
Nghiêm trọng nhất là vụ mất cắp dây nối đất và dây trung tính tại Trạm biến áp TBA T5 vào tối ngày 21/5/2007 dẫn đến cháy hỏng nhiều thiết bị văn phòng và mất 2 ngày để khắc phục sự cố, gây thiệt hại hàng chục nghìn USD). Ở gói thầu 5B thì mất 5 thiết bị Anode chống ăn mòn, thiệt hại khoảng 2.500 USD. Có nhà thầu mất gần 8 tấn sắt, có nhà thầu mất 2 cuộn dây cáp dài hơn 1.500 mét, trị giá khoảng 12.000 USD. Những vụ trộm cắp tài sản giá trị lớn như thế, qua điều tra của Cơ quan Công an, chủ yếu là do một số công nhân đang thi công lấy tuồn ra ngoài.
Rồi những vụ gây rối, xô xát trong công nhân cũng xảy ra. Điển hình là vụ xô xát vào đêm 27/7/2007 giữa công nhân nhà thầu PTSC và bảo vệ Thiên Long, làm 8 người bị thương. Hay vụ làm chết người xảy ra vào trung tuần tháng 12/2006 do công nhân Công ty TNHH Sơn Hải gây ra...
Trung tá Nguyễn Thanh Trang, Phó giám đốc Công an tỉnh Quảng Ngãi cho biết: "Ngay sau khi một số sự việc xảy ra, Đồn Công an KKT Dung Quất và Đồn Biên phòng Cảng Dung Quất đã phối hợp lập biên bản, tiến hành điều tra xác minh, xử lý theo đúng pháp luật, đồng thời chỉ đạo các lực lượng liên quan tiến hành nhiều biện pháp kiên quyết lập lại trật tự an ninh tại đây. Nhưng trước mắt vẫn còn một số khó khăn".--PageBreak--
Bám trụ tại địa bàn KKT Dung Quất dài ngày, chúng tôi hiểu rằng: lực lượng chức năng ở đây, nhất là Đồn Công an KKT Dung Quất đang đứng trước thách thức về công tác quản lý hành chính và giữ gìn ANTT. Biên chế của Đồn Công an KKT Dung Quất hiện có 12 người, trong đó có 2 đồng chí đang đi học. Như vậy, kể cả lãnh đạo thì lực lượng Công an ở KKT Dung Quất còn 10 người chia đều cho 10 xã và trên 100 nghìn nhân khẩu, đó là chưa kể số lượng lớn công nhân đang làm việc tại KKT Dung Quất, trong đó có không ít công nhân không hoặc chưa đăng ký tạm trú, tạm vắng...
Tuy nhiên, công tác quản lý hành chính sẽ không gặp trở ngại lớn nếu Đồn Công an KKT Dung Quất nhận được sự phối hợp của các nhà đầu tư.
Quay trở lại vụ ẩu đả giữa thanh niên xã Bình Thuận và công nhân Công ty cầu 12 (thuộc nhà thầu Cienco 1), khi vụ việc chưa rõ ràng, UBND tỉnh Quảng Ngãi đã nhận được “đơn xin rút khỏi dự án” do một người ký tên là Hoàng Long.
Cơ quan chức năng chưa kịp xác minh Hoàng Long là ai thì một số báo chí đã đưa tin làm cho chính quyền địa phương không khỏi băn khoăn. Sau khi xác minh làm rõ vụ việc thì hóa ra Hoàng Long chỉ là Đội trưởng một đội thi công, không hề có thẩm quyền để đại diện cho nhà thầu ký đơn “xin rút”.
Tiếp xúc với nhân dân địa phương, chúng tôi nhận thấy đang tồn tại mâu thuẫn giữa công nhân một số nhà thầu với người dân ở đây. Nguyên nhân cơ bản là do một số công nhân đến địa phương tạm trú đã thường xuyên nhậu nhẹt, gây rối, đánh nhau; rồi kéo thành nhóm quậy phá, khiến người dân bất bình.
Còn chuyện "nhân dân địa phương trộm cắp sắt, bị công nhân phát hiện nên nảy sinh oán thù?” là không có cơ sở.
Theo Thượng tá Dương Văn A, Trưởng đồn Công an KKT Dung Quất, cho biết: Đến thời điểm hiện tại, Đồn Công an KKT Dung Quất chưa hề nhận được đơn báo mất tài sản nào của nhà thầu liên quan đến người dân địa phương. Công an các xã cũng chưa phát hiện vụ việc nào nghiêm trọng. Mà hầu hết những vụ mất trộm tài sản giá trị lớn đều do chính công nhân của các công ty móc nối với nhau thực hiện.
Trực ban Đồn Công an KKT Dung Quất đã không ít lần bị công nhân các nhà thầu báo án giả trực tiếp lên cấp trên.
Thí dụ vụ việc xảy ra vào đêm 28/8/2007, chỉ vì “có cảm giác trộm” mà người có trách nhiệm của nhà thầu PTSC đã trực tiếp điện báo tới các đồng chí ở tỉnh là đã “xảy ra vụ cướp, đâm chém nhau”.
Khi nhận được tin báo, các đồng chí ở tỉnh cùng các lực lượng chức năng có liên quan đến tại hiện trường thì... không có việc gì. Họ nói "em xin lỗi".
Việc làm này ít nhiều đã gây bức xúc giữa chính quyền địa phương với một hai nhà thầu. Tiếc thay có tờ báo quá tin vào cộng tác viên đã thông tin thiếu chính xác về một vài sự kiện liên quan đến ANTT ở Dung Quất.
Theo Trung tá Nguyễn Thanh Trang - Phó giám đốc Công an tỉnh Quảng Ngãi, để KKT Dung Quất hạn chế và đi tới chấm dứt các vụ gây mất trật tự an ninh, cần tiến hành một số biện pháp hữu hiệu.
Đó là, các hội đoàn thể, chính quyền các xã thuộc KKT Dung Quất cần đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục cho nhân dân, nhất là lứa tuổi thanh thiếu niên nhận thấy rõ tầm quan trọng đặc biệt của KKT này là công trình trọng điểm quốc gia; nêu cao tinh thần trách nhiệm của mỗi người vì “chỉ một vụ việc liên quan đến ANTT xảy ra cũng làm ảnh hưởng đến tiến độ thi công của nhà máy”.
Về phía các nhà thầu cũng cần có trách nhiệm trong công tác giáo dục, quản lý công nhân, cần tạo sự gắn bó, gần gũi với nhân dân địa phương; cần chủ động phối hợp với lực lượng Công an cơ sở và nghiêm túc thực hiện công tác đăng ký tạm trú cho công nhân đơn vị mình.
Bên cạnh đó, Đồn Công an KKT Dung Quất và công an các xã thuộc KKT cần tăng cường công tác tuần tra, kiểm tra tạm trú, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm.
Hiện tại, Công an tỉnh Quảng Ngãi đã tăng cường một tiểu đội Cảnh sát cơ động thực hiện công tác tuần tra và xử lý vụ việc hằng đêm tại KKT Dung Quất. Về lâu dài, đề nghị Bộ Công an cho thành lập riêng một tiểu đội bảo vệ Nhà máy Lọc dầu Dung Quất.
KKT Dung Quất đang ở trong giai đoạn tăng tốc nên những bất cập nảy sinh là điều khó tránh khỏi. Nhưng đừng để những "con sâu làm rầu nồi canh" ảnh hưởng đến tiến độ thực hiện dự án và an ninh trật tự ở địa phương