Nga: Muốn ngăn chặn một thảm hoạ cho trái đất

Ngày 31/12/2009, người đứng đầu Cơ quan Hàng không và vũ trụ Nga  (FSA) tuyên bố họ đang nghiên cứu việc gửi một phi thuyền không gian tới Apophis để đẩy nó ra khỏi đường đi và ngăn ngừa một vụ va chạm với trái đất có thể xảy ra.

Thiên thạch Apophis (có tên đầy đủ là 99942 Apophis) là một tiểu hành tinh có quỹ đạo gần với quỹ đạo của trái đất, và theo dự đoán của các nhà khoa học thì đây là thiên thể có khả năng (xác suất) cao nhất va chạm với hành tinh xanh trong thời gian tới. Tiểu hành tinh này có tên gọi đầu tiên theo năm phát hiện là 2004 MN4. Sau đó, tên gọi gắn 99942 là số thứ tự khi quỹ đạo của thiên thể này được xác định ngày 24/6/2005. Apophis là tên gọi một nhân vật trong thần thoại Hy Lạp, được đặt làm tên cho thiên thể này ngày 19/7/2005.

99942 Apophis là một tiểu hành tinh trong hệ mặt trời có quỹ đạo đi gần quỹ đạo của trái đất hai lần mỗi năm, với chu kỳ 323,59 ngày. Với tần suất 1 lần/1.300 năm, tiểu hành tinh này sẽ có khoảng cách tới hành tinh xanh gần nhất 30.250 đến 33.500 km vào ngày 13/4/2029 (với vị trí đó, nó sẽ đi vào quỹ đạo của nhiều vệ tinh viễn thông đang quay quanh trái đất) và đáng lo ngại nhất là nó có thể bị tác động của lực trọng trường trái đất làm lệch quỹ đạo và va chạm vào trái đất với tốc độ trên 44.800 km/giờ ngày 13/4/2036. Nặng 25 triệu tấn, rộng 300-400 mét, thiên thạch này mang một nguồn năng lượng bằng 58.000-65.000 quả bom nguyên tử ném xuống Hiroshima.

Những cuộc nghiên cứu thêm đã loại trừ khả năng xảy ra một vụ va chạm vào năm 2029, khi thiên thạch được dự đoán sẽ tới không gần quá 29.450 km bên trên bề mặt trái đất, nhưng họ ghi nhận một xác suất nhỏ về một vụ đụng nhau trong những lần gặp gỡ sau đó.

Trong tháng 10/2008, Cơ quan Hàng không và Vũ trụ Mỹ (NASA) đã hạ thấp xác suất mà Apophis có thể đập lên trái đất vào năm 2036 là 1/45.000 so với xác suất trước đó được ước lượng là 1/250.000, sau khi các nhà nghiên cứu tính toán lại đường đi của thiên thạch. NASA nói một vụ gặp gỡ gần khác vào năm 2068 sẽ có một xác suất va chạm là 1/330.000 và là 1/450 theo tính toán của một thần đồng 13 tuổi người Đức, Nico Marquardt.

Dù tình huống tốt nhất xảy ra, Apophis không lao vào trái đất ngay hôm đó thì  người dân các nước thuộc châu Âu, châu Phi và một phần châu Á vẫn có thể nhìn thấy vật thể giống như một ngôi sao chuyển động chậm về hướng tây. Và Apophis sẽ là thiên thạch đầu tiên trong lịch sử nhân loại được thấy rõ bằng mắt thường.

Nếu tình huống xấu nhất xảy ra, Apophis va vào trái đất, nó sẽ hủy diệt cả một quốc gia và gây nên trận sóng thần cao 256m. Thậm chí, có tính toán cho thấy, Apophis có thể gây một vệt phá hủy rộng 48 km, kéo dài từ nước Nga qua Thái Bình Dương, vươn đến Trung Mỹ rồi cắt ngang Đại Tây Dương. Mặc dù San Jose, Costa Rica, Nicaragoa và Venezuela nằm trong vùng có nguy cơ bị hủy diệt hoàn toàn, các nhà khoa học vẫn tin rằng, mục tiêu tiềm tàng của “kẻ hủy diệt” là các vùng rộng hàng chục nghìn kilômét ngoài khơi bờ biển phía tây nước Mỹ, nơi có thể tạo ra một hố sâu dưới đáy biển rộng 8 km. Khi đó, một trận sóng thần cao 16m sẽ đổ bộ vào bờ biển California. Đó là lý do các quốc gia sẽ chi vài trăm tỉ USD và phát triển một hệ thống có thể ngăn chặn thiên thạch Apophis va vào trái đất.

Các khoa học gia từ lâu đã hình dung các chiến lược nhằm làm lệch đường đi của các thiên thạch có nguy cơ va vào trái đất. Vài người đã đề nghị gửi đi một phi thuyền thăm dò để bay vòng quanh một thiên thạch nguy hiểm nhằm thay đổi dần dần đường đi của nó. Những người khác đề nghị gửi một phi thuyền không gian để đâm vào thiên thạch và thay đổi động năng của nó, hoặc sử dụng vũ khí hạt nhân để tấn công nó.

Các bộ phim của Hollywood như "Deep Impact" và "Armageddon", đã mô tả các sứ mạng không gian tìm cách ngăn chặn những va chạm gây thảm họa. Trong cả hai cuốn phim, các nhà khoa học không gian đều sử dụng bom hạt nhân trong một cố gắng nhằm ngăn ngừa những vụ đụng nhau.

Trước nhiều giải thuyết như vậy, Anatoly Perminov, Giám đốc Cơ quan Hàng không vũ trụ liên bang Nga (FSA) mới đây khi trả lời phỏng vấn của Đài Phát thanh Golos Rossii cho biết, FSA sẽ mở một cuộc họp để lượng định một sứ mạng bay tới Apophis, sau đó mời NASA, Cơ quan Hàng không và Vũ trụ châu Âu, Cơ quan Không gian Trung Quốc và những nước khác tham gia dự án một khi việc định lượng được hoàn tất. Ông Perminov không chịu tiết lộ bất cứ chi tiết nào của dự án và nói rằng chúng còn cần nghiên cứu thêm. Nhưng ông nói sứ mạng sẽ không đòi hỏi bất cứ vụ nổ hạt nhân nào.

"Những tính toán cho thấy rằng người ta có thể chế tạo một phi thuyền có mục tiêu đặc biệt trong thời đại của chúng ta, sẽ giúp tránh được sự va chạm mà không phá hủy thiên thạch và không kích nổ bất cứ khối hạt nhân nào. Mối đe dọa về sự va chạm có thể ngăn chặn được" - ông Perminov nói