‘Bắt mạch’ tân dược nhập lậu

Mới đây, trong 2 ngày 4 và 5/8, Đội Kiểm soát Hải quan số 1, Cục Hải quan Quảng Ninh phát hiện, bắt giữ 870 vỉ thuốc các loại không có nguồn gốc xuất xứ. Tiếp đó, ngày 15/8, tại địa bàn 2 phường Ka Long và Hải Yên, TP Móng Cái, Đội Kiểm soát Hải quan số 1 tiếp tục phát hiện thu giữ 1.000 hộp thuốc điều trị gout, đau khớp xương hiệu TranKal loại 30 viên/lọ. 

Để tránh sự tuần tra kiểm soát của lực lượng chức năng, các đối tượng buôn lậuthường gia tăng hoạt động vào lúc nửa đêm về sáng. Các đối tượng này chủ yếu sử dụng đò sắt lén lút vận chuyển hàng hóa đóng trong các thùng carton, sau đó xé lẻ hàng vượt sông Ka Long. Khi đò sắt cập bờ, các đối tượng sẽ được tập kết hàng hóa trên các bãi đất trống, sau đó tổ chức thành các nhóm đông người dùng xe gắn máy, xe ôtô trọng tải nhỏ nhanh chóng tẩu tán hàng vào sâu trong nội địa.

Theo Ban Chỉ đạo chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả (Ban chỉ đạo 389) tỉnh Quảng Ninh, từ đầu năm 2015 đến nay, các lực lượng chức năng trên địa bàn phát hiện, xử lý gần 1.500 vụ việc vi phạm. So với năm 2014, số lượng tang vật, chủng loại hàng hóa đều có sự gia tăng, đặc biệt là các mặt hàng tân dược, thực phẩm chức năng nhập lậu. Trong đó, các lực lượng chống buôn lậu trên địa bàn TP Móng Cái như: Đội Kiểm soát Hải quan số 1 (Cục Hải quan Quảng Ninh) hay Trạm Kiểm soát liên hợp Km15 - Bến tàu Dân Tiến đều phát hiện, bắt giữ loại hàng này.

Trong đó, đáng chú ý, nhóm mặt hàng tân dược, thực phẩm chức năng khá đa dạng về chủng loại, mẫu mã. Trên bao bì sản phẩm đều ghi rõ địa chỉ nơi sản xuất đặt tại Việt Nam, Hàn Quốc, Ấn Độ, thậm chí dán “Tem kiểm tra hàng chính hãng”. Do đó, người tiêu dùng rất khó nhận biết đây là hàng giả. 

Điển hình, loại thuốc viên nén dài bao phim “Tydol plus acetaminophen 500mg, caffeine 65mg” có công dụng giảm các triệu chứng: Nhức đầu, đau cơ, viêm xoang, đau khớp, cảm thông thường, đau bụng kinh. Trên bao bì sản phẩm in logo, tên một Công ty chuyên cung ứng dược phẩm, có địa chỉ đặt tại Biên Hòa, Đồng Nai. 

Một sản phẩm khác được sản xuất tại Ấn Độ là “Zecuf”, viên ngậm ho dược thảo, có công dụng long đờm, kháng viêm, chỉ định thuốc dùng để điều trị các triệu chứng bệnh cấp tính và mãn đường hô hấp trên bao gồm các triệu chứng ho khan (viêm họng, viêm thanh quản, viêm khí quản...). 

Ngoài các mặt hàng trên, lực lượng chức năng còn thu giữ được một số hàng hóa vi phạm là thực phẩm chức năng các loại. Mỗi sản phẩm được ghi bằng tiếng Trung và tiếng Anh. Trên bao bì sử dụng hình ảnh trực quan về thành phần, công dụng sản phẩm. Ví dụ: loại thực phẩm chức năng có tên Trankal có tác dụng điều trị gout, đau xương khớp… kèm theo hình ảnh các khớp xương. Các tân dược nhập lậu không có thành phần, dược tính rõ ràng, ảnh hưởng đến sức khỏe, không đảm bảo an toàn cho người sử dụng. Nhiều người dân có quan niệm thích sử dụng thuốc nước ngoài, hàng xách tay nên dễ bị “lừa”, vô tình “rước họa vào thân”.

Theo lực lượng kiểm soát Hải quan trên địa bàn TP Móng Cái, hoạt động buôn bán, vận chuyển hàng hóa trái phép qua biên giới diễn ra với nhiều thủ đoạn rất tinh vi, liều lĩnh. Khi lực lượng chức năng triển khai lực lượng tại địa bàn này, các đối tượng chuyển hướng hoạt động sang địa bàn khác. Để đấu tranh đạt hiệu quả, các tổ, đội trinh sát phải thường xuyên túc trực, nắm rõ đối tượng trọng điểm, địa bàn trọng điểm, từ đó lên phương án đấu tranh sát với tình hình thực tế. 

Ngoài ra, lực lượng chức năng đang gặp nhiều khó khăn trong việc xử lý hàng hóa vi phạm là hàng tân dược, thực phẩm chức năng. Các vụ việc mang tính nhỏ lẻ, trị giá tang vật thấp hơn chi phí giám định; tang vật vi phạm vô chủ nên lực lượng chức năng gặp khó khăn trong việc ra thông báo, tìm chủ sở hữu, khó xử lý triệt để từng vụ việc nên tính răn đe không cao.