Du lịch sinh thái Na Hang (Tuyên Quang): Vẫn đang là tiềm năng
Tiềm năng du lịch dồi dào
Được bao bọc bởi một hệ thống những dãy núi cao tự nhiên, xã Thượng Lâm (Na Hang, Tuyên Quang) như một lòng chảo xanh mướt. Tương truyền rằng 99 ngọn núi ở đây là dấu tích của 99 con chim phượng hoàng, mỗi ngọn một thế đứng khác nhau tạo thành quần thể núi đá sinh động. Cảnh ở đây đẹp đến nỗi vào thời Pháp thuộc, họ đã có ý định làm một cầu treo bắc từ núi Ông Tiên sang các ngọn núi bên cạnh để cho quan Pháp thưởng ngoạn cảnh đẹp.
Từ trung tâm huyện có thể tới Thượng Lâm bằng cả đường thủy và đường bộ. Nếu đi bằng thuyền, ven hồ thủy điện là quần thể núi đá, hang động kỳ thú, du khách có thể ngắm cảnh lòng hồ, núi đá và khám phá rừng nguyên sinh.... Làn nước xanh ngắt của sông Gâm và rừng nguyên sinh với nhiều loại gỗ quý đã níu chân không ít cán bộ miền xuôi lên công tác.
Từ đập thủy điện Tuyên Quang, có thể đi hạ nguồn lên bản Lãm (xã Khau Tinh), tiếp đó theo sông Năng qua xã Đà Vị lên thác Đầu Đẳng, nối với hồ Ba Bể (tỉnh Bắc Kạn). Ngoài ra, Na Hang còn có khu bảo tồn thiên nhiên Tát Kẻ - Bản Bung rộng 33.249ha nằm trên địa bàn 5 xã với hệ động thực vật rất phong phú, đặc biệt còn khoảng từ 160 đến 200 con voọc mũi hếch có tên trong sách Đỏ thế giới.
Thêm một điều đặc biệt là Na Hang có một hệ thống hang động vừa có giá trị lịch sử, vừa có giá trị thẩm mỹ cao. Du khách đến Na Hang sẽ được biết thêm về văn hoá các dân tộc và thưởng thức những món ăn đặc trưng của các dân tộc Tày, Dao, Mông như: măng rừng luộc chấm mẻ, rượu ngô, cá ướp mẻ nướng, lòng gà xào lá ớt, thịt bò khô nướng, cá nấu măng chua, thịt gà xào mẻ, thịt chua om tỏi, rau dớn xào, rau bò khai...
Một lợi thế nữa sẽ khiến nhiều du khách không nỡ rời chân chính là các sơn nữ. Các cô gái Tày ở Thượng Lâm nức tiếng xinh nhất vùng sơn cước, đặc biệt có làn da rất mịn màng. Theo các cụ già, từ xưa vùng này đã nổi tiếng thiên hạ vì có nhiều người đẹp. Theo đúng phong tục xưa, khách đến chơi, các cô gái sẽ trải đệm thổ cẩm do chính mình dệt rồi nằm vào, sau đó mới giao cho để khách ngủ, chăn đệm vẫn lưu lại hơi ấm và mùi hương.
Dịch vụ còn manh mún
Tiềm năng rất phong phú, nhưng để phát triển được, Na Hang vẫn phải đối mặt với nhiều thử thách. Cái khó đầu tiên với du lịch Na Hang là giao thông. Tỉnh lộ đi qua địa bàn xã Thượng Lâm - xã trung tâm khu B hiện cũng mới chỉ là đường đất, mùa mưa đi lại hết sức khó khăn. Thêm vào đó, các hình thức du lịch ở đây vẫn còn manh mún, tự phát, dịch vụ hầu như chưa có gì.
Các món ăn ngon thì ngon thật, độc đáo thì độc đáo thật nhưng các gia đình chỉ mới làm để ăn chứ chưa phục vụ nhu cầu du lịch.
Hiện nay, Thượng Lâm còn khoảng 400 hộ vẫn còn khung dệt trong nhà, nhưng chủ yếu "tự sản tự tiêu". Na Hang sẽ cần một sản phẩm có thương hiệu để mỗi khi nhắc đến nó, du khách sẽ nhớ ngay đến.
Đó có thể là rượu ngô, thịt trâu khô, thịt chua hay đơn giản là thổ cẩm… Mặt khác, Na Hang mới có 113 phòng nghỉ với hơn 200 giường phục vụ khách du lịch. Nếu không được đầu tư chuẩn bị, sau khi xây dựng một chương trình chiến lược dài hơi của huyện về du lịch, như phối hợp cùng với ngành Du lịch các tỉnh Bắc Kạn, Hà Giang mở các tour du lịch; phối hợp với Viện Quy hoạch miền Tây (Trung Quốc) tiến hành quy hoạch chung, xây dựng Khu du lịch sinh thái Na Hang… thì nền dịch vụ non yếu của Na Hang sẽ không đủ sức đón tiếp khách.
Bộ Văn hóa - Thể thao và Du lịch đã đề nghị hai tỉnh Tuyên Quang và Bắc Kạn kết nối Vườn quốc gia Ba Bể và Khu bảo tồn thiên nhiên Tát Kẻ - Bản Bung (thuộc địa phận Na Hang) để trở thành di sản thiên nhiên thế giới. Nếu biết phát triển những thế mạnh sẵn có, Na Hang sẽ không chỉ giữ gìn và phát huy được những nét văn hóa truyền thống mà còn tạo cơ hội đổi đời cho người dân