Hàng loạt ngân hàng lên phương án sáp nhập
Theo kế hoạch của NHNN, sắp tới, cơ quan này sẽ tiếp tục tái cơ cấu một số tổ chức tín dụng, trong đó sẽ xử lý từ 6 - 7 ngân hàng thông qua hình thức sáp nhập, đưa số ngân hàng bị giải thể, rút giấy phép từ trước đến nay lên từ 7 - 10 ngân hàng. Ngay sau khi tuyên bố này được đưa ra, thông tin Southern Bank nhập vào Sacombank đã làm dấy lên phong trào “góp gạo thổi cơm chung” của các nhà băng. Danh tính các thương vụ mua bán – sáp nhập của các ngân hàng lớn cũng dần được hé lộ.
Trong phong trào đó, “ông lớn” ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank) có thể sẽ dìu dắt một ngân hàng thương mại nhỏ khác. Ngân hàng TMCP Hàng Hải (Maritime Bank) cũng đang dự kiến sẽ trình cổ đông thông qua việc nhận sáp nhập một tổ chức tín dụng khác vào kỳ đại hội cổ đông 2014 (ngày 19/4). Theo đó, Ngân hàng TMCP Phát triển Mê Kông (MDB) và Maritime Bank sẽ được quy về một mối.
Gây ồn ào nhất là vụ Ngân hàng Xăng dầu (PG Bank) xin xây dựng một mô hình ngân hàng nằm trong ngân hàng với Vietinbank… Mặc dù khẳng định là “chưa có gì chắc chắn” về phương án sáp nhập vào VietinBank, song Chủ tịch thành viên HĐQT PG Bank cho biết, PG Bank mong muốn sáp nhập với một tổ chức tín dụng phù hợp và không loại trừ khả năng này sẽ diễn ra trong năm 2014. Dĩ nhiên, để sáp nhập, ngoài sự nhất trí của HĐQT và cổ đông hai bên, PG Bank và VietinBank còn phải xin ý kiến của NHNN. Điều đáng chú ý là hiện nay, Tập đoàn Petrolimex nắm giữ tới 40% cổ phần của PG Bank.
Theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, đến năm 2015, Petrolimex phải giảm tỷ lệ sở hữu cổ phần tại PG Bank xuống còn 20%. Bởi vậy, nhiều ý kiến cho rằng, không loại trừ việc PG Bank sáp nhập vào VietinBank là để Petrolimex “né” thoái vốn, bởi nếu PG Bank sáp nhập vào VietinBank, tỷ lệ sở hữu của Petrolimex tại ngân hàng sáp nhập sẽ giảm mạnh mà không cần phải “thoái”.
Thực ra, hoạt động mua bán - sáp nhập không chỉ là một kênh đầu tư thuần túy, mà còn trở thành giải pháp quan trọng, góp phần thúc đẩy tái cơ cấu đầu tư. Các ngân hàng liên tiếp đưa ra thông tin về tiến trình sáp nhập là biểu hiện về tái cấu trúc mạnh mẽ. Tuy nhiên, cũng có ý kiến băn khoăn là trong khi ngay cả chính các ngân hàng lớn cũng gặp khó, thì liệu việc “đeo” thêm một ngân hàng yếu kém có trở thành gánh nặng?
Theo phân tích, nguyên tắc của cơ quan quản lý là không cho tổ chức tín dụng yếu “chết”, ngân hàng yếu bắt buộc phải “hồi sinh” với hình hài khác dưới một ngân hàng mạnh hơn. Chuyện ngân hàng lớn trong thời gian đầu sáp nhập phải gánh thêm các chi phí về quản lý, nhân sự, xử lý nợ xấu là có. Nhưng ngược lại, ngân hàng mạnh lại tận dụng được cơ hội mở rộng thêm mạng lưới. Trong bối cảnh hiện nay, khi quy định ngân hàng muốn mở thêm chi nhánh thì phải được phép của NHNN, thì nhận ngân hàng yếu về làm “con nuôi” cũng có điều hay. Bởi vậy, theo đánh giá chung, tiến trình mua bán – sáp nhập ngân hàng đang diễn ra sôi động và phù hợp với thực tế của nền kinh tế.
Từ phía NHNN, cơ quan quản lý này cho rằng, hiện nay, ngành Ngân hàng đang phải cùng lúc thực hiện các nhiệm vụ trọng yếu: xử lý nợ xấu, cắt sở hữu chéo, đẩy mạnh tăng trưởng tín dụng. Lãnh đạo NHNN cho biết thêm, hiện cơ quan này đang tập trung chỉ đạo đến vấn đề xử lý nợ xấu, cụ thể là tiếp tục hoàn thiện văn bản, quy định để có thể bán được các khoản nợ xấu đã mua cho các nhà đầu tư, trong đó có các nhà đầu tư nước ngoài vì họ đang rất quan tâm đến các khoản nợ xấu này. Về công tác tái cơ cấu, trong số 9 tổ chức tín dụng tái cơ cấu đợt 1 thì chỉ còn mỗi GP Bank đang trong quá trình hoàn tất với đối tác nước ngoài vì họ sẽ mua lại 100% cổ phần của ngân hàng này. Còn các ngân hàng khác cơ bản đã được khắc phục, tình hình tín dụng đã được cải thiện, thoát khỏi đổ vỡ…