Hơn 500m3 gỗ giáng hương “không cánh mà bay”

Nhận được điện thoại từ Vườn quốc gia Yók Đôn (nằm giáp ranh 2 tỉnh Đắk Lắk và Đắk Nông), 4h sáng 11/4, nhóm nhà báo chúng tôi vội vàng vượt hơn 60km đường đến Vườn quốc gia Yók Đôn để cùng lãnh đạo vườn đi kiểm tra những vùng rừng vừa bị lâm tặc tàn phá.

Xưởng gỗ giữa rừng già

Lúc 7h sáng, xuất phát từ đại bản doanh của vườn thuộc xã Krông Na (huyện Buôn Đôn, Đắk Lắk), men theo tỉnh lộ 1 và đường vào buôn Đrang Phốk, chúng tôi đi hơn 20km nữa là vào tới vùng lõi của Vườn quốc gia Yók Đôn. Đây chính là con đường "huyết mạch" của gỗ lậu.

Theo lời anh Đoàn Xuân Thiện - Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Đảng ủy Vườn quốc gia Yók Đôn, đây là con đường độc đạo từ buôn ra trung tâm xã Krông Na, trên đoạn đường hơn 10 km, vườn đã thành lập 2 Trạm kiểm lâm số 4 và số 5, với biên chế 14 cán bộ, nhân viên.

Nếu 2 trạm này làm hết trách nhiệm thì trong khoảng thời gian từ tháng 7 năm ngoái đến nay lâm tặc khó có thể chuyển gỗ ra khỏi rừng, với hàng trăm chuyến xe công nông và cả ôtô.

Theo con đường lâm tặc ngoằn ngoèo với nhiều khúc cua gấp, đi ôtô không được nữa, chúng tôi tiếp tục lội bộ băng qua những cánh rừng khộp để tới bãi gỗ giáng hương lâm tặc triệt hạ từ tháng trước. Trong khi lâm tặc có nhiều thế lực che chắn, với nhiều thủ đoạn và âm mưu, chúng tấn công rừng từ mọi phía, còn lực lượng giữ rừng lại quá mỏng nên rừng tan hoang là điều tất yếu. Được biết, hiện tại Vườn quốc gia Yók Đôn có 80 kiểm lâm viên với 10 trạm và 1 hạt kiểm lâm, nhưng đang phải quản lý và bảo vệ 115.545ha rừng đặc dụng, theo quy định thì còn thiếu tới 131 kiểm lâm viên, vì vậy nếu thiếu trách nhiệm với rừng, nếu chính họ bắt tay với lâm tặc thì rừng "chảy máu" là không thể tránh khỏi.

Cùng các anh Hà Văn Cầu - Phó Giám đốc vườn, Đoàn Xuân Thiện - Chủ nhiệm UBKT Đảng ủy vườn và cán bộ Trạm Kiểm lâm số 4, chúng tôi đo đếm từng cây gỗ giáng hương cổ thụ đã bị đốn, thân cưa thành từng khúc có chiều dài từ 3 đến 6 mét, đường kính từ 40 cm đến hơn 1 mét.

Chúng tôi không khỏi xót xa khi tận mắt thấy trong vòng bán kính rừng chừng 60 mét, tại tiểu khu 441 có tới 12 cây giáng hương bị lâm tặc đốn hạ, với tổng khối lượng gỗ lên đến gần 17m³, trong đó có 2 cây lâm tặc đã rọc thành phách gỗ và lấy đi 2m³.

Từ thực tế và điều tra của chúng tôi ở Vườn quốc gia Yók Đôn cho thấy, việc khai thác gỗ lậu ở đây diễn ra với quy mô lớn, có tổ chức và trong thời gian dài. Nếu không có sự tiếp tay của chính chủ rừng và những người có trách nhiệm thì lâm tặc không thể ngang nhiên lộng hành như thế.

Tại tiểu khu 443 nằm cách tiểu khu 441 không xa, một bãi gỗ giáng hương 46 cây đã bị lâm tặc đốn hạ vào dịp Tết Nguyên đán Mậu Tý, lượng gỗ lâm tặc lấy đi 56m³, phần còn lại khoảng 20m³.

Theo tính toán, để chuyển được 56m³ gỗ từ nơi khai thác ra bìa rừng cần trên dưới 60 chuyến xe công nông. Và từ bìa rừng phải cần 10 chuyến xe tải mới chở hết gỗ, trong khi chỉ có một con đường, với 2 trạm kiểm lâm kiểm soát, vậy mà gỗ vẫn đi trót lọt (?).

Chưa dừng lại ở đó, ngang nhiên hơn, tại các tiểu khu 477 và 484 nằm bờ Nam dòng Sêrêpốk có tới hơn 100 cây giáng hương bị lâm tặc xẻ thịt. Tại đây, lâm tặc dựng lán trại, tổ chức khai thác giáng hương trong suốt 1 thời gian dài mà không bị phát hiện (!).

Theo tính toán của cán bộ Vườn quốc gia Yók Đôn, tại hai tiểu khu này, lâm tặc đã đưa ra khỏi rừng hơn 200m³ gỗ. Lượng gỗ này, nếu tiêu thụ tại Buôn Ma Thuột, lâm tặc bỏ túi hơn 4 tỷ đồng.

Khi kiểm lâm bắt tay với lâm tặc

Chiều 9/4, Ủy ban Kiểm tra Đảng ủy Vườn quốc gia Yók Đôn có Văn bản số 08/UBKT-ĐU-VQG "Về việc kiểm tra, thống kê khối lượng gỗ tại vườn bị tàn phá".

Văn bản khẳng định: "Từ cuối năm 2006 đến nay, chẳng những không hạn chế được nạn phá rừng, mà rừng còn bị tàn phá, hủy hoại một cách tàn nhẫn. Số lượng các loại gỗ quý như giáng hương, cẩm lai, cà te, trắc đen trong vườn hiện còn rất ít, phần lớn những cây còn sót lại đều chưa đến tuổi trưởng thành.

Đặc biệt từ tháng 7/2007 đến nay, bọn lâm tặc đã mở chiến dịch đầu tư tài chính cho một số người dân địa phương, ngang nhiên vào rừng khai thác gỗ quý hiếm. Trong khi đó, lực lượng kiển lâm của vườn có tổ chức tuần tra kiểm soát, nhưng chỉ phát hiện được những gốc cây trơ trọi và cành ngọn dập xước.

Khối lượng gỗ lâm tặc lấy đi lên hơn 500m³, trong khi khối lượng gỗ bắt giữ được chỉ bằng 10% và số gỗ này chủ yếu được vận chuyển bằng các phương tiện thô sơ. Vậy số gỗ lớn bị mất trong rừng, lâm tặc đã vận chuyển bằng phương tiện nào, và tại sao lực lượng kiểm lâm không phát hiện được?".

Ngày 11/4, trong buổi làm việc với chúng tôi, lãnh đạo Vườn quốc gia Yók Đôn cũng thừa nhận thời gian gần đây đã xảy ra chuyện chính cán bộ kiểm lâm của vườn bắt tay với lâm tặc.

Cụ thể ngày 10/4, lãnh đạo Vườn quốc gia Yók Đôn đã ra quyết định buộc thôi việc đối với Vi Thanh Tuấn, cán bộ kiểm lâm Trạm 5, Hạt Kiểm lâm Vườn quốc gia Yók Đôn vì có hành vi cấu kết với lâm tặc khai thác 3 cây giáng hương, tại tiểu khu 499, trong đó 1 cây có đường kính 90cm, 2 cây còn lại có đường kính 60cm, có khối lượng hơn 7,4m³ gỗ.

Vụ việc trên bị phát hiện vào ngày 20/12/2007. Ngày 9/4/2008, Ủy ban Kiểm tra Đảng ủy Vườn quốc gia Yók Đôn có Văn bản số 07-BC-UBKT "Về việc hiện tượng kiểm lâm viên tiếp tay cho lâm tặc khai thác gỗ quý".

Văn bản này khẳng định: Ngày 4/2/2008, Phạm Hữu Thơ, cán bộ kiểm lâm thuộc Hạt Kiểm lâm Vườn quốc gia Yók Đôn đã lợi dụng chức vụ, quyền hạn, mặc sắc phục kiểm lâm nhờ xe vận chuyển vật liệu của Công ty TNHH Xây dựng Thăng Long (đơn vị đang thi công nhà làm việc Trạm Kiểm lâm số 9) để chuyên chở khoảng 1m³ gỗ giáng hương từ buôn Đrang Phốk về nhà riêng tại trung tâm huyện Buôn Đôn.

Rõ ràng đã có dấu hiệu kiểm lâm Vườn quốc gia Yók Đôn tiếp tay và thậm chí trực tiếp làm lâm tặc để khai thác một lượng lớn gỗ quý hiếm. Việc khai thác, vận chuyển và tiêu thụ chắc chắn phải có một đường dây lớn đứng ở đằng sau điều hành.

Thiết nghĩ, các cơ quan chức năng có thẩm quyền sớm vào cuộc ngăn chặn, làm rõ những đối tượng trong đường dây tổ chức khai thác trái phép gỗ giáng hương trên quy mô lớn đã và đang xảy ra tại Vườn quốc gia Yók Đôn, có như thế Vườn quốc gia Yók Đôn mới được bảo vệ