Mobile Payment- cú đột phá thúc đẩy thanh toán không dùng tiền mặt

• Nhiều sản phẩm đón bắt xu hướng Thanh toán điện tử, chính quyền điện tử tại VIF 2017
• Triển khai Thanh toán điện tử Kho bạc trên toàn quốc từ 1/5
• Kho Bạc Nhà nước thí điểm tham gia Hệ thống Thanh toán điện tử liên ngân hàng

Sự kiện do VnExpress và Công ty cổ phần Thanh toán quốc gia Việt Nam (Napas) tổ chức với sự chỉ đạo của Ngân hàng Nhà nước (NHNN), nhằm thúc đẩy thanh toán không dùng tiền mặt ở Việt Nam.

Trong khoảng 10 năm trở lại đây, sự xuất hiện của điện thoại thông minh (smart phone) đã thay đổi cách con người giao tiếp và tương tác, kéo theo sự thay đổi trong kênh phân phối, mạng lưới bán hàng và cách thiết kế sản phẩm dịch vụ của các NH. 

Theo số liệu thống kê mới đây, Việt Nam là một trong những nước dẫn đầu về sử dụng điện thoại thông minh kết nối Internet. Đây là điều kiện thuận lợi để hoạt động thanh toán trên thiết bị di động (mobile payment) tạo bước đột phá giúp thúc đẩy thanh toán không dùng tiền mặt và cung cấp dịch vụ tài chính toàn diện ở Việt Nam. 

Ông Nguyễn Thành Hưng, Thứ trưởng Bộ Thông tin và Truyền thông, Thành viên Ủy ban Quốc gia cho rằng, hạ tầng viễn thông tại Việt Nam hiện nay đi trước một bước, tạo lập hạ tầng quan trọng cho những ngành kinh tế khác phát triển. Số lượng thuê bao điện thoại di động trên 120 triệu, số người sử dụng internet xếp thứ 15 trên thế giới với 53% dân số sử dụng. Internet băng rộng cũng chiếm 40%. Số lượng sử dụng smartphone đến cuối 2017 khoảng 50 triệu. Đây là dư địa lớn cho thanh toán mobile. 

Đáng chú ý, nhóm khách hàng sử dụng điện thoại thông minh hiện nay hầu hết là những người trẻ, có kiến thức và ham trải nghiệm, ưa chuộng các phương thức thanh toán mới, đặc biệt là các phương thức thanh toán dựa trên nền tảng di động. 

Phát triển thanh toán qua điện thoại di động tại Việt Nam sẽ tạo điều kiện, cơ hội để phát triển các sản phẩm, dịch vụ thanh toán di động hiện đại, góp phần thúc đẩy thanh toán không dùng tiền mặt và đáp ứng tốt hơn nhu cầu ngày càng cao của khách hàng…

Khẳng định xu hướng Mobile Payment là tất yếu trên thế giới, ông Nguyễn Quang Hiền Huy - GĐ Điều hành ngành hàng Thiết bị Di động Công ty Điện tử Samsung Vina cho biết, Việt Nam là thị trường thứ 19 mà tập đoàn này triển khai Samsung Pay. 

Trong khi đó, ông Nguyễn Đăng Hùng - PTGĐ Napas cho biết, lộ trình của NHNN tới năm 2020 khi Việt Nam cơ bản chuyển đổi sang công nghệ thẻ chip, thì ngoài việc triển khai Samsung Pay tới đây có thể sẽ xuất hiện thêm Apple Pay... 

“Giống như cách Internet đã giúp hàng trăm triệu người tìm thấy cơ hội mới, tài chính di động cũng sẽ nhanh chóng giúp hàng trăm triệu người lần đầu tiên được tiếp cận dịch vụ tài chính - không chỉ dịch vụ thanh toán, mà còn các dịch vụ khác như tiết kiệm, đầu tư, bảo hiểm và vay vốn - với tốc độ nhanh hơn nhiều so với mô hình tài chính truyền thống", ông Nguyễn Triệu Huy- CEO The Disruptive Group, chuyên gia Fintech phân tích.

Phó Thủ tướng Chính phủ Vương Đình Huệ phát biểu chỉ đạo tại diễn đàn.

Về phía cơ quan quản lý, Phó Thống đốc NHNN Nguyễn Kim Anh cũng nhìn nhận, thanh toán di động là một xu thế tất yếu, nên việc hoàn thiện khuôn khổ pháp lý là cần thiết. Do đó, thời gian tới, cơ quan này sẽ nhanh chóng hoàn thiện hành lang pháp lý, đẩy mạnh ứng dụng, tiến bộ của sản phẩm công nghiệp 4.0. 

Hiện, NHNN đã ban hành Kế hoạch phát triển thanh toán thẻ NH qua thiết bị chấp nhận thẻ giai đoạn 2017 – 2020, mục tiêu là đến năm 2020, toàn thị trường có ít nhất 300.000 POS được lắp đặt với số lượng giao dịch đạt trên 200 triệu giao dịch mỗi năm; 100% các siêu thị, trung tâm mua sắm và cơ sở phân phối hiện đại cũng có POS;100% Kho bạc Nhà nước các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương; Kho bạc Nhà nước quận, thành phố, thị xã trực thuộc tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương cũng có POS để phục vụ thu ngân sách Nhà nước.

Tham dự và phát biểu chỉ đạo tại VEPF 2017, đồng chí Vương Đình Huệ - Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Chính phủ nhận định công nghệ số giúp xóa bỏ rào cản về khoảng cách không gian, thời gian và địa lý, từ đó cho phép các tổ chức tín dụng, có thể cung cấp những sản phẩm, dịch vụ với chi phí thấp hơn và tạo điều kiện cho nhiều người dân dễ dàng tiếp cận. 

Mục tiêu mà Việt Nam cũng như nhiều quốc gia đang theo đuổi là giảm chênh lệch giàu nghèo, giải quyết các vấn đề xã hội và môi trường, bảo đảm cho mọi người dân, không phân biệt thành phần, điều kiện sống, khu vực địa lý đều có thể hưởng lợi từ các thành quả phát triển kinh tế, hướng tới tăng trưởng kinh tế bền vững. Nền tảng ứng dụng công nghệ thông tin, viễn thông với nhiều sản phẩm, phương tiện mới, an toàn và tiện lợi đã thể hiện tiềm năng, xu hướng trong phát triển dịch vụ NH hiện đại. Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ đề nghị các bộ ngành nghiên cứu thêm phát triển thanh toán điện tử trong quản lý nền kinh tế phi chính thức ở Việt Nam, hiện tỷ trọng này chiếm phần lớn tại các vùng đô thị, nông thôn. Quản lý được khu vực này sẽ giúp nền kinh tế phát triển bình đẳng hơn, chống xói mòn trong thu thuế. 

“Chính phủ, cá nhân tôi rất ủng hộ và cam kết mạnh mẽ trong việc phát triển thanh toán di động và để xu thế này phát triển bùng nổ tại Việt Nam. Phổ cập để đi nhanh, để không một ai thụt lại phía sau trong quá trình này", Phó thủ tướng nhấn mạnh. 

Phó Thủ tướng cho biết Chính phủ cam kết sớm thực thi, hoàn thiện tài chính toàn diện, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, Chính phủ điện tử để "Việt Nam mạnh lên bằng công nghệ thông tin".

2. Sau Samsung Pay tới đây có thể sẽ xuất hiện thêm Apple Pay... 

Tỷ phú Jack Ma: Xã hội không dùng tiền mặt đã tới rất gần Trong khuôn khổ sự kiện, VEPF 2017 đón khách mời đặc biệt là tỷ phú Jack Ma - Chủ tịch Tập đoàn Alibaba - hãng thương mại điện tử lớn nhất thế giới. Tại diễn đàn, ông Jack Ma có một phiên đối thoại xoay quanh những kinh nghiệm phát triển thương mại điện tử, thanh toán điện tử trên thiết bị di động ở Trung Quốc và câu chuyện toàn cầu hoá của nền tảng thương mại lớn nhất thế giới Alibaba.  “Dù thích hay không thì Việt Nam vẫn phải phát triển thương mại điện tử, thanh toán trên di động. Xã hội không dùng tiền mặt đã tới rất gần”, ông Jack Ma khẳng định và cho rằng dùng tiền mặt sẽ rất rủi ro, bởi giữ tiền trong ví sẽ là cơ hội của lừa đảo, các vụ móc tiền, thậm chí tham nhũng.  Nhấn mạnh tầm quan trọng của phát triển thanh toán di động, nhưng hiện ở Việt Nam dịch vụ này vẫn đang gặp trở ngại với tâm lý e ngại từ chính phía người dùng, CEO Alibaba cam kết “các bạn mất tiền là tôi sẽ đền lại”, và "chúng tôi quan tâm tới bảo mật còn hơn Chính phủ. Vì khi có trục trặc người 'chết' đầu tiên, ảnh hưởng đầu tiên chính là doanh nghiệp chúng tôi”.  Chia sẻ về hỗ trợ doanh nghiệp khởi sự trong lĩnh vực thương mại điện tử, Jack Ma cho rằng, Alibaba tới Việt Nam không phải để cạnh tranh, làm ăn mà “giúp đỡ doanh nghiệp nhỏ phát triển lĩnh vực thương mại điện tử, thanh toán di động”.

Tại Việt Nam đã có trên 41 NHTM triển khai cung ứng dịch vụ thanh toán qua điện thoại di động với số lượng, giá trị giao dịch tăng trưởng nhanh. Trong 9 tháng đầu năm 2017, số lượng giao dịch thanh toán qua điện thoại di động đạt trên 90 triệu giao dịch, với giá trị giao dịch đạt trên 423.000 tỷ đồng (tương ứng đạt 93% và 139% so với năm 2016; đạt 153% và 316% so với năm 2015). Một số NHTM bước đầu triển khai có hiệu quả các dịch vụ thanh toán qua điện thoại di động để thanh toán tiền điện, tiền nước, cước phí điện thoại, viễn thông, truyền hình cáp, phí bảo hiểm và một số khoản thu khác. Đồng thời, NHNN cũng đã xem xét, chấp thuận cho 25 tổ chức không phải là NH được thực hiện cung ứng dịch vụ trung gian thanh toán, trong đó có dịch vụ Ví điện tử thông qua kênh Internet và điện thoại di động nhằm phục vụ nhu cầu thanh toán các giao dịch thương mại điện tử và chuyển tiền nhỏ lẻ của người dân…