Người nông dân vẫn phụ thuộc vào may rủi
80% dân số Việt
Đối với nền kinh tế Việt
Tổng dân số nông thôn ước khoảng 61.784,9 nghìn người, chiếm 72,56% tổng dân số cả nước với diện tích cây có hạt, cây ăn quả, cây công nghiệp lớn, số lượng gia súc, gia cầm rất nhiều (gần 3 triệu con trâu; 6,7 triệu con bò; 26,5 triệu con lợn; 1,7 triệu con dê-cừu và 226 triệu con gia cầm).
Tuy nhiên, trên thực tế, mới chỉ có một số lượng rất nhỏ cây công nghiệp được bảo hiểm, việc triển khai bảo hiểm nông nghiệp không hiệu quả, chưa thực sự đáp ứng được yêu cầu đề ra cũng như hỗ trợ nông dân khi xảy ra tổn thất. Cây lúa là cây nông nghiệp có tầm quan trọng hàng đầu, nhưng vào thời điểm hiện nay chưa được bảo hiểm.
Sản xuất nông nghiệp tại Việt Nam thường xuyên phải đối mặt với các loại hình thiên tai như bão lũ, lụt, hạn hán, rét đậm, rét hại, sương giá... và dịch bệnh như dịch cúm đối với gia cầm; dịch tai xanh đối với lợn; bệnh thuỷ sản đối với tôm, cá tra, dịch rầy nâu, vàng lùn, xoắn lá đối với cây lúa...
Năm 2008, tổng thiệt hại trong nuôi trồng thủy sản là hơn 2.765 tỷ đồng, trong đó, thiệt hại do trận rét đậm rét hại toàn miền Bắc đầu năm 2008 đã gây tổn thất hơn 161 tỷ đồng, đặc biệt trận mưa lũ đầu tháng 11 đã cuốn trôi trên 49.000ha diện tích nuôi trồng thủy sản giá trị lên đến hàng nghìn tỷ đồng… Đối với cây lúa, ở phía
Theo thống kê, trong 10 năm gần đây (1997 - 2006), các loại thiên tai như: bão, lũ, hạn hán và các thiên tai khác đã làm thiệt hại đáng kể về người và tài sản, đã làm chết và mất tích gần 7.500 người, giá trị thiệt hại về tài sản ước tính chiếm khoảng 1,5% GDP. Mức độ thiên tai ở Việt
Hỗ trợ 80% phí bảo hiểm nông nghiệp?
Nhằm giúp nông dân giảm nhẹ hậu quả thiên tai, dịch bệnh hàng năm, ngân sách Nhà nước phải bỏ ra hàng nghìn tỷ đồng để cứu trợ. Mặc dù đây là gánh nặng lớn đối với ngân sách Nhà nước, nhưng hiệu quả thu được rất thấp, số tiền cứu trợ chỉ mang tính chất khôi phục cuộc sống tối thiểu, chứ chưa giúp nông dân khôi phục và bù đắp được chi phí sản xuất nông nghiệp.
Trong khi BHNN thực hiện theo cơ chế thị trường lại thất bại. Tỷ trọng người nông dân tham gia bảo hiểm thấp, hầu hết cây trồng, vật nuôi không được bảo hiểm. Các doanh nghiệp kinh doanh thua lỗ dẫn tới việc không hoạt động hoặc ngừng hoạt động BHNN.
Ông Hoàng Xuân Điều, Phó Trưởng phòng Bảo hiểm xe cơ giới, Bảo hiểm Bảo Việt, đơn vị tiên phong dịch vụ BHNN thẳng thắn thừa nhận: Bảo Việt là một doanh nghiệp kinh doanh, bởi vậy, không thể duy trì mãi một dịch vụ không có lãi. Về phía người nông dân, trình độ dân trí còn thấp, tập quán phó mặc cho trời nên chưa chủ động tham gia bảo hiểm, nhằm khắc phục khó khăn tài chính khi xảy ra thiên tai.
Hơn nữa, với đời sống còn thấp, thu nhập ít ỏi, họ cũng không có khả năng mua bảo hiểm. Phần lớn chỉ mua bảo hiểm cho các rủi ro chắc chắn xảy ra, ví dụ như người dân ở vùng thường xuyên bị lũ lụt mới mua bảo hiểm, hoặc biết vật nuôi có bệnh thì mới mua bảo hiểm, hoặc chỉ mua bảo hiểm cho tài sản sắp hỏng,… đấy là chưa kể trục lợi bảo hiểm diễn ra nhiều, khó kiểm soát trong khi đó, Nhà nước chưa có cơ chế, chính sách cụ thể hỗ trợ chi phí cho nông dân, doanh nghiệp tham gia BHNN.
Ông Phùng Đắc Lộc, Chủ tịch Hiệp hội Bảo hiểm Việt Nam cũng ngán ngẩm: Thường thì người nông dân ở những địa phương có thời tiết thuận lợi, ít rủi ro thì họ không có nhu cầu mua bảo hiểm, trong khi với những vùng hay phải chịu rủi ro, thiên tai, đời sống của họ quá thấp, ngay đến cả vận động họ mua bảo hiểm y tế vì sức khỏe, sinh mệnh của họ cũng đã khó, nói gì đến bảo hiểm cho vật nuôi hay cây lúa ngoài đồng. Chính vì vậy, họ rơi vào vòng luẩn quẩn: nghèo nên không thể mua bảo hiểm và phải hứng chịu nhiều rủi ro không có bảo hiểm nên lại càng nghèo.
Được biết, Bộ Tài chính đang phối hợp soạn thảo dự thảo Nghị định về BHNN. Theo đó, Bộ này đang đề xuất hỗ trợ 80% phí bảo hiểm cho tổ chức, hộ nông dân, cá nhân sản xuất nông nghiệp tham gia thí điểm bảo hiểm nông nghiệp cho các rủi ro thiên tai, dịch bệnh đối với cây lúa, cây cà phê, cây cao su; bò sữa, bò sinh sản, bò thịt; lợn nái, lợn thịt; gà giống, gà thịt và cá tra, cá ba sa, tôm sú, tôm chân trắng... Nếu đề xuất này được phê chuẩn, người nông dẫn sẽ có nhiều cơ hội thụ hưởng BHNN