Phòng Quản lý đô thị quận Ninh Kiều (Cần Thơ): Hơn 10 năm lập "quỹ đen"

Vụ án lập "quỹ đen" tại Phòng Quản lý đô thị quận Ninh Kiều đã được khởi tố cách nay hơn 3 tháng. Những người có liên quan đến vụ án này hiện đang là trưởng, phó của một số sở, ban, ngành hoặc đơn vị trực thuộc UBND TP Cần Thơ. Hành vi sai phạm tại Phòng Quản lý đô thị quận Ninh Kiều diễn ra trong một thời gian dài và đang được cơ quan Công an điều tra làm rõ...

“Xin” lại tiền để chia nhau

Sai phạm dẫn tới việc Cơ quan CSĐT CATP Cần Thơ khởi tố vụ án lập quỹ trái phép xảy ra tại Phòng Quản lý đô thị bắt đầu từ việc hàng tỷ đồng chủ yếu thu từ dịch vụ đo vẽ hiện trạng, thiết kế nhà dân... từ thời điểm năm 1992 đến năm 2005 đã được chia chác, không nộp thuế và ngân sách...

Bước đầu, cơ quan chức năng đã làm rõ, đơn vị này thực hiện dịch vụ không đúng chức năng, không đăng ký và kê khai nộp thuế theo quy định. Bên cạnh đó, công tác quản lý chứng từ, kế toán không lưu trữ đầy đủ theo quy định; nguồn thu từ dịch vụ để ngoài sổ sách, không nộp ngân sách là sai Luật Ngân sách Nhà nước.

Qua từng thời kỳ lãnh đạo, Phòng Tài chính - Kế hoạch, UBND TP Cần Thơ (cũ) liên tiếp đồng ý với những đề đạt của Phòng Quản lý đô thị (sau này là Ban Xây dựng và Nhà đất (XDNĐ) TP Cần Thơ) về việc cho phép đơn vị giữ lại phần lớn nguồn thu chi nội bộ. Căn cứ vào tài liệu xác minh của PV Báo CAND thì từ quý II -1992, số tiền mà Phòng Quản lý đô thị thu lên đến 36.629.578 đồng và đơn vị đã không nộp vào ngân sách.

Vào thời điểm năm 1994, toàn bộ nguồn thu phải đăng nộp vào ngân sách theo biên lai thu của Chi cục Thuế và Ban XDNĐ TP Cần Thơ (tên gọi mới của Phòng Quản lý đô thị) chỉ được trích lại 10%. Điều này hoàn toàn hợp lý, bởi như ý kiến của lãnh đạo Chi cục Thuế TP Cần Thơ (cũ) thì căn cứ theo quy định hiện hành, khoản thu của Ban XDNĐ là khoản thu lệ phí, do đó phải sử dụng biên lai do ngành Thuế phát hành và ngành Thuế tính trực tiếp cho Ban 10%, số còn lại 90% phải nộp ngân sách TP.

Thế nhưng ông Trần Văn An, Trưởng ban XDNĐ (hiện ông An là Viện trưởng Viện Kiến trúc quy hoạch Cần Thơ), không chấp nhận mà gửi văn bản đề nghị UBND TP Cần Thơ (cũ) cho đơn vị hưởng 70%, chỉ nộp 30% vào ngân sách vì "việc thu tiền bản vẽ không phải là thu phí, lệ phí, vì phải tốn công sức, nhân lực và chi phí để hoàn thành một tác phẩm nên không thể hưởng trích 10% như quy định của cùi lai do Chi cục Thuế ban hành". UBND TP Cần Thơ (cũ) đồng ý với đề nghị của ông Trần Văn An.

"Được đằng chân lân đằng đầu", tháng 12/1995, Phó trưởng Ban XDNĐ Trương Công Mỹ (hiện là Phó Giám đốc Sở Xây dựng TP Cần Thơ) viện lý do "công việc đo vẽ hiện trạng giảm hơn 3/4 số lượng nên không đủ tiền chi trả lương, đồng thời toàn thể CB-CNV gần như không còn phúc lợi..."(!). Vì vậy ông Mỹ đề nghị được gộp khoản tiền cho thuê hai căn nhà 30 Phan Đình Phùng và 36 - 40 Phan Bội Châu vào "quỹ phúc lợi" và chi trả lương, hỗ trợ phúc lợi cho một số nhân viên kỹ thuật của đơn vị. Phó Chủ tịch UBND TP Cần Thơ (cũ) Thiều Quang Thái (hiện là Phó Giám đốc Sở Tài nguyên - Môi trường Cần Thơ) lại nhanh chóng chấp thuận theo đề xuất(!?).

Tiền tỷ bỏ ngoài sổ sách

Vụ tiêu cực lập quỹ trái phép xảy ra tại Phòng Quản lý đô thị quận Ninh Kiều đã tồn tại hơn 10 năm nhưng đến tận năm 2005 mới bị vỡ lở. Số tiền "quỹ đen" lên đến trên 10 tỉ đồng. Sau khi trừ những khoản chi hợp lý, không gây hậu quả (mua sắm trang thiết bị, máy móc đo, vẽ kỹ thuật…), số tiền còn lại được xác định trên 7 tỉ đồng và được chia chác cho khoảng 40 người. Tuy nhiên, số tiền chi mua sắm trang thiết bị, máy móc,... phục vụ công việc chung cũng chẳng là bao bởi tính từ năm 1997 đến giữa tháng 3/2001, tài sản hình thành từ nguồn quỹ phúc lợi tại Ban XDNĐ chỉ có tổng trị giá (tính theo giá mua) 202.763.319 đồng.

Khi ông An chuyển sang đơn vị khác, ông Trương Công Mỹ thay làm Trưởng ban, số tiền thu được từ dịch vụ thiết kế và đo vẽ hiện trạng nhà ở tư nhân được lãnh đạo Ban và tổ kỹ thuật đo vẽ thống nhất tỉ lệ chia chác cụ thể như sau: nộp quỹ phúc lợi 40%, chi cho người giới thiệu 5%; phần còn lại tổ 55% thì chi cho lãnh đạo duyệt 6,6%, quỹ tổ 3,3%, còn lại chi cho người kiểm bản vẽ và người vẽ.

Chỉ tính riêng 2 năm 2003-2004, số tiền quỹ bỏ ngoài sổ sách tại Phòng Quản lý đô thị là 2.067.665.649 đồng, trong đó tồn năm 2003 là 199.932.355 đồng, thu trong 2 năm 2003-2004 là 1.867.733.294 đồng. Tuy nhiên đã chi đến 2.052.644.063 đồng. Cụ thể, trích lại (trước khi nhập vào quỹ phúc lợi từ nguồn thu thiết kế, đo vẽ) cho tổ kỹ thuật: 895.736.270 đồng; chi các khoản khác 1.156.907.793 đồng. Trong tổng số 1.867.733.294 đồng - là nguồn thu trong 2 năm 2003-2004, có 1.050.874.024 đồng thu từ thiết kế nhưng không có hóa đơn.

Đến tháng 4/2006, Bí thư Quận ủy quận Ninh Kiều có kết luận và chỉ đạo chuyển hồ sơ vụ việc lập quỹ trái phép sang cơ quan Công an xử lý. Ngày 17/4/2006, Chủ tịch UBND quận Ninh Kiều Bùi Hữu Nhơn ký công văn chuyển toàn bộ hồ sơ vụ việc cho Công an quận Ninh Kiều xử lý theo quy định của pháp luật