Thận trọng khi học nghề lấy "bằng quốc tế"
PV Báo CAND đã có cuộc trao đổi với ông Nguyễn Xuân Vang - Cục trưởng Cục Đào tạo với nước ngoài - Bộ GD&ĐT Việt Nam xung quanh vấn đề này.
PV: Các cơ sở bị xử lý vừa qua đa số là chỉ có chức năng đào tạo nghề sơ cấp nhưng hoạt động trái phép đào tạo CĐ và ĐH với đối tác nước ngoài. Xin ông cho biết về phân định nhiệm vụ quản lý các cơ sở đào tạo nghề có yếu tố nước ngoài hiện nay và vai trò của Cục Đào tạo với nước ngoài (ĐTVNN) trong việc phối hợp ban, ngành quản lý các cơ sở đầu tư, liên kết giáo dục có yếu tố nước ngoài tại Việt Nam?
Cục trưởng Nguyễn Xuân Vang: Cục ĐTVNN làm chức năng quản lý nhà nước về liên kết đào tạo với nước ngoài, thẩm định trình lãnh đạo Bộ GD&ĐT phê duyệt các chương trình liên kết đào tạo với nước ngoài trình độ CĐ-ĐH và sau ĐH; phối hợp với Thanh tra Bộ GD&ĐT và các cơ quan chức năng thanh tra, kiểm tra hoạt động liên kết đào tạo với nước ngoài tại các cơ sở giáo dục, đảm bảo thực hiện đúng quy định của pháp luật về liên kết đào tạo với nước ngoài tại các cơ sở giáo dục. Các hoạt động về đào tạo nghề có yếu tố nước ngoài thì do Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội (LĐ-TB-XH) quản lý.
PV: Có ý kiến từ phía các cơ sở bị xử phạt vừa qua cho rằng hằng năm họ đều nộp chương trình giảng dạy lên cơ quan chức năng, đồng nghĩa với việc cơ quan quản lý trong đó có Cục ĐTVNN biết họ có chương trình đào tạo nghề chuyên ngành hệ CĐ-ĐH nên việc bị rút giấy phép là do cơ quan quản lý thấy không phù hợp nữa nên cho điều chỉnh lại, do đó việc họ hoạt động trái phép cũng một phần do lỗi của nhà quản lý trong đó có Cục ĐTVNN? Ông có ý kiến gì về điều này?
Cục trưởng Nguyễn Xuân Vang: Điều này là sai. Cục ĐTVNN không cấp phép các chương trình liên kết đào tạo tại các cơ sở này và chưa bao giờ nhận được báo cáo của các trung tâm bị xử lý vừa qua về chương trình đào tạo trái phép của họ. Họ chỉ nộp báo cáo giải trình gửi Bộ GD&ĐT tháng 5-2012 sau khi bị thanh tra ra quyết định xử lý vi phạm. Đã cố tình “vượt đèn đỏ” gây tai nạn rồi lại còn đổ lỗi không báo cho biết chỉ là hành vi ngụy biện.
PV: Hiện nay, trong số 4 cơ sở bị rút giấy phép vừa qua vẫn có nơi chưa trả học phí cho học viên đồng thời vẫn hứa với phụ huynh sau khi họ gửi nội dung chương trình lên Cục ĐTVNN nếu được Cục chấp nhận, phù hợp thì họ sẽ hoàn tất mọi thủ tục hồ sơ để tiếp tục tuyển sinh và cho học viên học tiếp. Nội dung này theo ý kiến của Cục Đào tạo là có căn cứ hay không?
Cục trưởng Nguyễn Xuân Vang: Không có căn cứ vì Cục chưa nhận được bất kỳ đề xuất nào về việc này và nếu có nhận được đề xuất thì theo quy định của pháp luật hiện hành, các cơ sở đào tạo sơ cấp nghề không được phép đào tạo hoặc liên kết đào tạo với nước ngoài trình độ CĐ hoặc ĐH. Các bậc phụ huynh cần hết sức tỉnh táo.
PV: Cục Đào tạo sẽ có đề xuất gì trong thời gian tới về việc phối hợp các ban ngành bảo vệ quyền lợi học viên tại các trung tâm bị xử lý vừa qua, tránh xảy ra trường hợp như Trung tâm Melior mất tiền vì Tổng Giám đốc bỏ trốn?
Cục trưởng Nguyễn Xuân Vang: Sự việc đã rõ như vậy rồi thì người học phải tỉnh táo quyết định và nếu đã nộp tiền rồi thì yêu cầu trả lại tiền vì các trung tâm dạy nghề bị xử lý vừa qua đã hoạt động vượt quá chức năng theo giấy phép hoạt động. Các cơ quan chức năng phải nhanh chóng vào cuộc bảo vệ quyền lợi của người học tránh hậu quả có thể xảy ra. Nếu các trung tâm trên tiếp tục thu tiền với người học và đã thu tiền của người học hay thực hiện quảng cáo tuyển sinh và tuyển sinh khi chưa được phép thì như vậy là tiếp tục vi phạm quy định của pháp luật. Các cơ quan chức năng phải xử lý thật nghiêm những vi phạm này để đảm bảo tính nghiêm minh của pháp luật Việt Nam, bảo vệ quyền lợi của người học và đảm bảo công bằng đối với nhiều cơ sở đào tạo đã và đang thực hiện nghiêm túc quy định của pháp luật.
PV: Phụ huynh và học viên cần nắm được những gì trước khi đăng ký học chương trình đào tạo liên kết với nước ngoài?
Cục trưởng Nguyễn Xuân Vang: Bộ GD&ĐTđã liên tục cảnh báo các bậc phụ huynh và học viên phải tỉnh táo và cảnh giác với những quảng cáo bắt mắt có yếu tố nước ngoài với tên gọi quốc tế để xem xét, quyết định chọn cơ sở đào tạo nào hợp pháp và phù hợp với khả năng của mình. Một số dấu hiệu chính để nhận biết các chương trình đào tạo quốc tế hợp pháp: Thứ nhất là các chương trình liên kết đào tạo quốc tế khi quảng cáo đều trích dẫn giấy phép của các cơ quan chức năng, nếu không thấy trích dẫn số giấy phép thì phải kiểm tra ngay và nếu chương trình không được cấp phép thì đừng có dại mà đăng ký theo học. Xin lưu ý là Bộ GD&ĐT cấp phép liên kết đào tạo trình độ từ cao đẳng trở lên. Bộ LĐ-TB-XH cấp phép liên kết về dạy nghề trình độ CĐ. Sở GD&ĐT, Sở LĐ-TB-XH chỉ được cấp phép liên kết đào tạo trình độ sơ cấp và trung cấp. Do vậy khi thấy giấy cho phép do các Sở cấp mà cơ sở đào tạo quảng cáo đào tạo trình độ CĐ trở lên là sai. Thứ hai là xem kỹ các điều kiện tiếp nhận vào học. Nếu là các chương trình liên kết đào tạo với nước ngoài thì yêu cầu về ngoại ngữ là bắt buộc. Nếu chương trình được giảng dạy bằng tiếng Việt hoặc thông qua phiên dịch thì hãy cảnh giác.
PV: Xin cảm ơn ông!