Thông tin của người bán hàng trên sàn thương mại điện tử sẽ được giao cho cơ quan thuế

• Ra mắt sàn thương mại điện tử doanh nghiệp Việt Nam – EU
• Siết trách nhiệm của sàn thương mại điện tử để chặn hàng giả

Sàn TMĐT chịu trách nhiệm cung cấp thông tin người bán hàng

Theo Thông tư số 40/2021/TT-BTC hướng dẫn thuế giá trị gia tăng (GTGT), thuế thu nhập cá nhân (TNCN) và quản lý thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh của Bộ Tài chính, trong thời gian chưa thực hiện được việc khai thuế, nộp thuế thay cho cá nhân, tổ chức, sàn TMĐT phải có trách nhiệm cung cấp các thông tin liên quan đến hoạt động kinh doanh của cá nhân thông qua sàn theo yêu cầu của cơ quan thuế theo quy định của pháp luật.

Các thông tin cần cung cấp bao gồm: Họ tên; số định danh cá nhân hoặc chứng minh nhân dân hoặc căn cước công dân hoặc hộ chiếu; mã số thuế; địa chỉ; email; số điện thoại liên lạc; hàng hoá, dịch vụ cung cấp; doanh thu kinh doanh; tài khoản ngân hàng của người bán; thông tin khác liên quan.

Theo tìm hiểu của phóng viên, để hoạt động trên sàn TMĐT, hiện nay người bán cần đăng ký tài khoản bán hàng với các thông tin sau: Tên tài khoản, tên gian hàng; Số điện thoại đăng ký cho từng gian hàng (nhận mã OTP); Địa chỉ giao hàng; Tài khoản thụ hưởng: Tên người thụ hưởng, số tài khoản, ngân hàng. Người bán được quyền thay đổi các thông tin trên và hoàn toàn chịu trách nhiệm về thông tin cung cấp. Người bán có thể mở nhiều gian hàng trên sàn TMĐT tùy theo nhu cầu của mình. Theo quy định của pháp luật, người bán hàng là cá nhân không bắt buộc phải cung cấp số CMND/CCCD.

Sàn thương mại điện tử phải chia sẻ thông tin người bán từ 1/1/2022. (Ảnh minh họa internet)

Tuy nhiên, chiểu theo quy định của Thông tư 40, sàn TMĐT sẽ phải yêu cầu người bán hàng cung cấp thêm: Họ tên “chính chủ” người kinh doanh, email, doanh thu, CMND/CCCD… chỉ để phục vụ yêu cầu của cơ quan thuế.

Khi đó, sàn TMĐT sẽ được cơ quan thuế giao thêm việc, tăng thêm thời gian về thủ tục hành chính, tăng chi phí. Còn về phía người bán hàng, những thông tin bổ sung dù không phải bắt buộc cung cấp khi hoạt động TMĐT nhưng lại phải cung cấp, làm dấy lên lo ngại về tình trạng lộ lọt thông tin. Người bán hàng có thể bất hợp tác với sàn TMĐT.

Nêu quan điểm về việc này, đại diện một sàn TMĐT cho hay, do sàn TMĐT không có cơ chế đối chiếu thông tin cá nhân mà người bán đăng ký khi mở tài khoản, công ty chỉ đơn thuần trích xuất dữ liệu có sẵn trong hệ thống, tổng hợp, định dạng lại và cung cấp cho cơ quan thuế. “Do vậy, chúng tôi quan ngại sẽ có trường hợp thông tin đăng ký của người bán không chính xác dẫn đến việc cơ quan thuế có thể không xác định được đối tượng nộp thuế trên thực tế”- đại diện sàn TMĐT nói.

Trên thực tế, việc yêu cầu các bên trung gian như sàn TMĐT “cung cấp thông tin liên quan đến việc xác định nghĩa vụ thuế theo đề nghị của cơ quan quản lý thuế” là phù hợp với Điều 29 Luật Quản lý Thuế. Cơ quan thuế ở cả cấp cục và cấp chi cục đều có quyền yêu cầu sàn TMĐT cung cấp thông tin. Tuy nhiên, yêu cầu sàn TMĐT đồng loạt cung cấp thông tin người bán một cách chi tiết như trên mà chưa có hướng dẫn cụ thể là làm khó cho sàn TMĐT.

Liên quan đến việc bảo mật thông tin, luật sư Nguyễn Tiến Hòa - Đoàn Luật sư TP Hồ Chí Minh cho hay, việc yêu cầu cung cấp thông tin cần đảm bảo sự phù hợp với các quy định hiện hành về bảo vệ thông tin cá nhân tại Luật An ninh mạng, Luật An toàn thông tin mạng, Luật Bảo vệ người tiêu dùng, Luật Giao dịch điện tử, Luật Công nghệ thông tin… 

“Cơ quan thuế không phải chỉ ra yêu cầu sàn TMĐT phải cung cấp các danh mục thông tin trên là các sàn phải thực hiện ngay. Cần xem xét kỹ các quy định của pháp luật liên quan vì vấn đề bảo vệ thông tin cá nhân là rất cần thiết. Ngoài ra, với một khối lượng lớn dữ liệu mà sàn sẽ phải cung cấp định kỳ cho cơ quan thuế thì phương thức chia sẻ, cung cấp dữ liệu giữa hai bên cũng cần phải xem xét đến, một mặt để bảo đảm tính an toàn thông tin, mặt khác để đảm bảo cho doanh nghiệp được tự chủ trong việc sàng lọc, kiểm soát đầu ra thông tin được chia sẻ với cơ quan thuế”- luật sư Nguyễn Tiến Hòa nhấn mạnh.

Hộ kinh doanh tìm cách “né thuế”?

Ngoài quy định trên, một điểm khác trong Thông tư 40 được cho là chưa rõ ràng là việc xác định mức doanh thu của người bán hàng trên sàn TMĐT để tính thuế. Về nội dung này, Thông tư nêu: “Hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có doanh thu từ hoạt động sản xuất, kinh doanh trong năm dương lịch từ 100 triệu đồng trở xuống thì thuộc trường hợp không phải nộp thuế GTGT và thuế TNCN theo quy định pháp luật. Hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có trách nhiệm khai thuế chính xác, trung thực, đầy đủ và nộp hồ sơ thuế đúng hạn; chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác, trung thực, đầy đủ của hồ sơ thuế theo quy định”.

Theo các chuyên gia về thuế, việc xác định doanh thu để tính thuế là cần thiết song Bộ Tài chính cần hướng dẫn cụ thể hơn, bởi rất khó để sàn TMĐT biết doanh thu, thu nhập người bán trên sàn thực sự thế nào?

Khi đó, có thể xảy ra trường hợp sàn TMĐT sẽ khấu trừ thuế của người kinh doanh trước khi diễn ra giao dịch. Người bán hàng vì thế mà “quay lưng” với sàn TMĐT bởi vừa phải thêm thủ tục, vừa phải chịu thuế. Họ sẽ chuyển sang các nền tảng bán hàng khác chưa chịu điều chỉnh của Thông tư hoặc trở về bán hàng trên chợ truyền thống. Một tình huống khác có xảy ra là người bán hàng sẽ tìm cách chia nhỏ doanh thu bằng cách mở nhiều shop trên một sàn, hoặc bán hàng trên nhiều sàn TMĐT. “Dù là tình huống nào, quy định chưa chặt chẽ này đều gây cản trở cho sàn TMĐT và không có lợi cho sự phát triển của TMĐT”- vị chuyên gia nhấn mạnh.

Tổng cục Thuế cho biết, dự kiến, các sàn TMĐT thực hiện kết nối, cung cấp thông tin người bán cho cơ quan thuế từ ngày 1/1/2022. Từ 1/8, khi Thông tư 40 có hiệu lực, cơ quan thuế sẽ thực hiện công tác khảo sát, chuẩn bị kết nối dữ liệu. Tổng cục Thuế sẽ tổ chức lấy ý kiến Hiệp hội Thương mại điện tử Việt Nam và các sàn giao dịch TMĐT.