Vĩnh Phúc - Nông thôn mới gắn với sản phẩm đặc trưng

• Xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu gắn với phát triển du lịch cộng đồng

Hỗ trợ đơn vị ứng dụng công nghệ cao

Nhằm nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm hàng hóa, tỉnh Vĩnh Phúc đã triển khai nhiều hoạt động hỗ trợ các hợp tác xã nông nghiệp ứng dụng công nghệ và khoa học kỹ thuật vào sản xuất.

Là một trong những hợp tác xã đầu tiên trong cả nước ứng dụng triển khai phần mềm VietGAP điện tử trong trồng trọt, Hợp tác xã Rau an toàn Vân Hội Xanh, xã Vân Hội, huyện Tam Dương, tỉnh Vĩnh Phúc là một mô hình về phát triển sản xuất liên kết theo chuỗi giá trị ứng dụng công nghệ cao phát huy hiệu quả khá tích cực.

Chị Dương Thị Quỳnh Liên, Giám đốc Hợp tác xã Rau an toàn Vân Hội Xanh cho biết, cuối năm 2018, hợp tác xã bắt đầu ứng dụng phần mềm VietGAP điện tử vào sản xuất. Nhờ ứng dụng phần mềm VietGAP điện tử trên máy tính hoặc trên điện thoại thông minh mà giờ đây hoạt động sản xuất, kinh doanh của hợp tác xã trở nên khoa học, thuận lợi hơn trước.

Thành viên hợp tác xã không còn phải lo ghi chép nhật ký sản xuất bằng tay, bởi chỉ cần tra cứu trên điện thoại là tất cả quy trình sản xuất, tiêu thụ đều được hiển thị. Bên cạnh đó, không chỉ việc quản lý vật tư đầu vào (giống, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật) và việc giám sát quy trình sản xuất của từng thành viên cũng thuận lợi hơn.

Hiện nay, Hợp tác xã Sản xuất rau an toàn Thành Lợi có gần 3.000 m2 trồng rau mồng tơi trong nhà lưới để cung cấp rau cho Công ty VinEco và 1,5 ha trồng khoai lang Nhật được một công ty ký hợp đồng bao tiêu, toàn bộ diện tích còn lại được Hợp tác xã bố trí trồng giống khoai tây Alantic theo hợp đồng đã ký kết với Công ty Pepsico Việt Nam.

Anh Đỗ Văn Đạt, cán bộ kỹ thuật Hợp tác xã Sản xuất rau an toàn Thành Lợi cho biết, trồng rau trong nhà lưới, từ khâu chọn giống, gieo trồng, tới chăm sóc, thu hoạch các loại rau muống, mồng tơi, cải, cà chua,… Hợp tác xã đều phải tuân thủ và làm theo quy trình VietGAP. Việc canh tác rau màu theo quy trình VietGAP trong nhà lưới giúp tránh được sâu bệnh, năng suất và chất lượng rau đạt cao hơn so với bên ngoài. Nhờ đó, rau màu của hợp tác xã được doanh nghiệp thu mua với giá cao hơn so với giá thị trường.

Mỗi xã một sản phẩm

Các địa phương đã và đang tập trung hỗ trợ các dự án phát triển sản phẩm chủ lực, đặc trưng nhằm tiêu chuẩn hóa các sản phẩm hiện có; xây dựng hệ thống quản lý chất lượng sản phẩm; đào tạo nguồn nhân lực, xúc tiến thương mại, quảng bá sản phẩm.

Tiêu biểu như tại huyện Tam Dương (Vĩnh Phúc) đã hình thành được nhiều vùng sản xuất tập trung, các sản phẩm được tiêu thụ rộng rãi ở nhiều địa phương trong, ngoài tỉnh như: Vùng sản xuất rau ăn lá ở Vân Hội, Duy Phiên; vùng sản xuất dưa chuột ở An Hòa, Hướng Đạo, thị trấn Hợp Hòa; vùng sản xuất su su, mướp ở Kim Long; vùng sản xuất bí đỏ ở Hoàng Lâu, Thanh Vân, thị trấn Hợp Hòa. 

Trên địa bàn huyện, hiện đã thành lập được các HTX sản xuất rau đạt tiêu chuẩn VietGAP như: HTX RAT Vân Hội Xanh, HTX RAT Vĩnh Phúc, HTX Dịch vụ Nông nghiệp kinh doanh hàng nông sản An Hòa... Đồng thời, hình thành 3 khu chăn nuôi tập trung có hiệu quả kinh tế cao với tổng diện tích gần 51 ha, với số lượng trên 200 nghìn con gia súc, gia cầm...

Bên cạnh các sản phẩm trồng trọt, chăn nuôi, thủy sản lợi thế, huyện còn có những sản phẩm đặc trưng, truyền thống như bánh hòn Hợp Thịnh, được người tiêu dùng đánh giá cao về chất lượng. Bên cạnh kết quả đạt được, các sản phẩm lợi thế, đặc trưng của huyện vẫn còn rất nhiều hạn chế, phát triển chưa tương xứng với tiềm năng, lợi thế.

Theo ông Nguyễn Thanh Sơn, Trưởng Phòng NN&PTNT huyện Tam Dương, nguyên nhân là do vẫn còn tư duy sản xuất nhỏ lẻ; việc ứng dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất còn nhiều hạn chế; liên kết giữa sản xuất và tiêu thụ còn chưa chặt chẽ và bền vững, chưa hình thành được các mô hình liên kết sản xuất theo chuỗi giá trị; việc áp dụng đồng bộ hóa tiêu chuẩn sản phẩm còn hạn chế dẫn đến chất lượng sản phẩm chưa cao, chưa đáp ứng được yêu cầu của thị trường; công tác đăng ký, bảo hộ sở hữu trí tuệ cho các sản phẩm chưa được quan tâm đúng mức... 

Đơn cử như sản phẩm dưa chuột ở xã An Hòa. Mặc dù đã quy hoạch được vùng trồng dưa theo quy trình VietGAP có diện tích 32ha, song, do chưa xây dựng được thương hiệu nên vẫn xảy ra tình trạng bị tư thương ép giá khiến người dân nơi đây chưa yên tâm để đầu tư và mở rộng diện tích.

Không chỉ riêng huyện Tam Dương, thực tế, hơn 5 năm qua, triển khai thực hiện đề án Tái cơ cấu ngành nông nghiệp theo hướng phát triển các ngành sản xuất nông nghiệp hàng hóa quy mô lớn, có lợi thế, trên địa bàn tỉnh, có hơn 100 doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp, trong đó, có nhiều doanh nghiệp đầu tư vào sản xuất nông nghiệp công nghệ cao. 

Nhiều sản phẩm, nhóm sản phẩm nông nghiệp được công nhận nhãn hiệu tập thể, nhãn hiệu hàng hóa như: Su su Tam Đảo (Tam Đảo); gạo Long Trì (Tam Dương); thanh long ruột đỏ, cá thính (Lập Thạch)... góp phần nâng cao hiệu quả kinh tế, cải thiện đời sống người dân khu vực nông thôn với bình quân thu nhập hết năm 2018 đạt trên 38 triệu đồng/người/năm; tạo tiền đề quan trọng để tỉnh triển khai, thực hiện tốt Chương trình Mục tiêu quốc gia xây dựng NTM.