Canh tác gây tổn hại môi trường, nông sản Việt Nam sẽ "vấp" ở các thị trường lớn
Theo Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) Hoàng Trung, Đề án sản xuất trồng trọt giảm phát thải giai đoạn 2025-2035 do Bộ xây dựng được đánh giá là đề án mang tính chất định vị tổng thể, toàn diện cho sản xuất trồng trọt giảm phát thải của Việt Nam. Đặc biệt, đề án đặt mục tiêu giảm phát thải ít nhất 10% trong lĩnh vực trồng trọt đến năm 2035.
Ngày 30/7, Bộ NN&MT tổ chức Hội nghị tham vấn “Đề án sản xuất trồng trọt giảm phát thải giai đoạn 2025 - 2030”.
Theo số liệu kiểm kê khí nhà kính năm 2020 do Viện Môi trường Nông nghiệp tính toán, tổng lượng phát thải khí nhà kính của Việt Nam đạt khoảng 454,6 triệu tấn CO₂ tương đương, tăng gần gấp đôi so với năm 2010. Trong đó, lĩnh vực nông nghiệp phát thải khoảng 116,51 triệu tấn CO₂, riêng trồng trọt chiếm khoảng 80% tổng phát thải của ngành nông nghiệp, chủ yếu là phát thải khí mê tan từ sản xuất lúa nước do tập quán canh tác ngập nước liên tục, sử dụng phân bón chưa hiệu quả và chưa có phương án xử lý rơm rạ sau thu hoạch hiệu quả.
Chương trình “Phát triển bền vững một triệu ha lúa chất lượng cao, giảm phát thải” tại Đồng bằng sông Cửu Long đã mang lại kết quả khả quan.
Dự báo đến năm 2030, tổng lượng phát thải quốc gia có thể lên tới gần 990,15 triệu tấn, điều này đặt ra thách thức lớn trong việc cân bằng giữa tăng trưởng kinh tế và bảo vệ môi trường. “Chúng ta không thể tiếp tục duy trì những tập quán canh tác cũ vốn gây tổn hại đến môi trường. Nếu không hành động sớm, nông sản Việt sẽ vấp phải các rào cản kỹ thuật tại các thị trường xuất khẩu lớn, nơi yêu cầu truy xuất carbon và giảm phát thải đang ngày càng khắt khe", Thứ trưởng Bộ NN&MT lo ngại.
Thứ trưởng Hoàng Trung chia sẻ, mục tiêu chung của “Đề án sản xuất trồng trọt giảm phát thải giai đoạn 2025-2030” là triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm thúc đẩy chuyển đổi hệ thống sản xuất trồng trọt theo hướng phát thải thấp, thích ứng với biến đổi khí hậu, nâng cao thu nhập, cải thiện sinh kế cho người dân và phát triển bền vững.
Ông Trung cho rằng, yêu cầu cấp bách bây giờ là phải chuyển đổi mô hình sản xuất trồng trọt theo hướng phát thải thấp, bền vững, thích ứng linh hoạt với biến đổi khí hậu. Trồng trọt không chỉ là lĩnh vực có lượng phát thải khí nhà kính lớn, mà còn là ngành có tiềm năng rất lớn trong việc giảm phát thải.
"Nếu được định hướng đúng đắn, triển khai bài bản và áp dụng các giải pháp kỹ thuật phù hợp vừa hiệu quả về chi phí, vừa có khả năng nhân rộng thì việc giảm phát thải trong ngành trồng trọt hoàn toàn có thể thực hiện ở quy mô quốc gia cũng như tại từng nông hộ. Đặc biệt, đề án đặt ra mục tiêu giảm phát thải ít nhất 10% trong lĩnh vực trồng trọt đến năm 2035", Thứ trưởng Hoàng Trung cho hay.
Theo nội dung đề án đặt ra, ngành nông nghiệp sẽ tổ chức triển khai ít nhất 15 mô hình sản xuất giảm phát thải tại các vùng sinh thái, có khả năng nhân rộng; thí điểm ít nhất 5 mô hình canh tác có khả năng phát triển tín chỉ carbon đáp ứng được yêu cầu của các tổ chức quốc tế.