Còn 950 nghìn tỷ đồng vốn tín dụng sẵn sàng cung ứng nền kinh tế

Ì ạch giải ngân gói 120 nghìn tỷ

Thông tin từ Ngân hàng Nhà nước (NHNN) cho biết Chương trình cho vay 120.000 tỷ đồng phát triển nhà ở xã hội, nhà ở công nhân và cải tạo, xây dựng lại chung cư cũ đã được NHNN ráo riết chỉ đạo và 4 ngân hàng thương mại tích cực triển khai cho vay, tuy nhiên, cho đến thời điểm này mới giải ngân được gần 105 tỷ đồng.

Cụ thể, về phía các tổ chức tín dụng, có 4 NHTMNN đăng ký tham gia với số tiền mỗi ngân hàng khoảng 30.000 tỷ đồng, NHTMCP Tiên Phong với số tiền là 5.000 tỷ đồng. Các ngân hàng tham gia đều đã ban hành quy trình nội bộ có văn bản hướng dẫn triển khai chương trình thống nhất trên toàn hệ thống.

Kết quả, hiện có 18/63 UBND tỉnh gửi văn bản công bố danh mục dự án tham gia Chương trình tới NHNN với 43 dự án và 3 UBND tỉnh công bố trên cổng thông tin điện tử (Phú Thọ, Hải Phòng, Nghệ An) với 9 dự án; tổng nhu cầu vay vốn của 52 dự án này là hơn 27.000 tỷ đồng. Tới thời điểm này, các ngân hàng BIDV, Agribank mới giải ngân được gần 105 tỷ đồng cho 3 dự án tại tỉnh Phú Thọ, Quảng Ninh và Bắc Ninh.

Nguyên nhân được chỉ ra là do nguồn cung nhà ở xã hội còn hạn chế, nhiều địa phương chưa công bố danh mục nhà ở xã hội, nhà ở công nhân, dự án cải tạo, xây dựng lại chung cư trên địa bàn làm cơ sở để các ngân hàng tiếp cận dự án; một số dự án nhà ở xã hội, tính hấp dẫn đối với người mua nhà chưa cao do còn phụ thuộc các khía cạnh của dự án như: vị trí địa lý, cơ sở hạ tầng…; cơ chế chính sách về đất đai, về lợi nhuận định mức… chưa hấp dẫn và chưa thu hút được các doanh nghiệp (DN) đầu tư phát triển nhà ở xã hội; một số chủ đầu tư đã được tổ chức tín dụng (TCTD) hướng dẫn các thủ tục vay vốn, tuy nhiên chưa đáp ứng được các điều kiện vay vốn theo quy định; quy định về điều kiện được mua nhà ở xã hội hiện nay cũng đang gặp nhiều ý kiến phản ánh như: Điều kiện về cư trú và điều kiện về thu nhập thuộc diện không phải đóng thuế thu nhập cá nhân không còn phù hợp trong bối cảnh giá nhà ngày một tăng cao…

10 tháng, tín dụng tăng chưa được 50% chỉ tiêu

Ông Phạm Chí Quang, Vụ trưởng Vụ Chính sách tiền tệ (NHNN) cho biết, bất chấp lãi suất thế giới vẫn tiếp tục tăng và neo ở mức cao, ngay từ đầu năm 2023 NHNN đã điều chỉnh giảm liên tục 4 lần các mức lãi suất điều hành với mức giảm 0,5-2,0%/năm. Việc liên tục điều chỉnh giảm các mức lãi suất điều hành là giải pháp linh hoạt, phù hợp với điều kiện thị trường để hỗ trợ quá trình phục hồi tăng trưởng kinh tế, qua đó định hướng tiếp tục giảm mặt bằng lãi suất cho vay của thị trường, tăng khả năng tiếp cận vốn vay của DN và người dân. Cùng với đó, NHNN đã điều hành tăng trưởng tín dụng linh hoạt, thích ứng với tình hình mới, theo hướng chủ động dẫn dắt nhu cầu vốn tín dụng của nền kinh tế góp phần hỗ trợ tăng trưởng kinh tế nhưng không chủ quan trong kiểm soát rủi ro lạm phát.

Kết quả, đến ngày 18/10/2023, tín dụng đối với nền kinh tế đạt khoảng 12,7 triệu tỷ đồng, tăng 6,78% so với cuối năm 2022. "Trong bối cảnh thanh khoản hệ thống TCTD dư thừa và còn rất nhiều dư địa để tăng trưởng tín dụng (toàn hệ thống còn khoảng 8% để tăng trưởng tín dụng, tương đương cung ứng thêm 950 nghìn tỷ đồng tín dụng cho nền kinh tế), lãi suất cho vay có xu hướng giảm, từ đó TCTD có điều kiện thuận lợi để cung ứng tín dụng cho nền kinh tế. Như vậy, xét về cân đối cung - cầu tín dụng cho thấy hệ thống đang dư cung tín dụng rất lớn", ông Quang thông tin.

Về nguyên nhân, theo Vụ Chính sách tiền tệ, chủ yếu xuất phát từ phía cầu và khả năng hấp thụ tín dụng của nền kinh tế cũng như các yếu tố khách quan khác, như một số nhóm khách hàng có nhu cầu tín dụng nhưng chưa đáp ứng điều kiện vay vốn/hoặc còn vướng mắc về thủ tục pháp lý, nhất là việc tiếp cận tín dụng của nhóm SMEs còn hạn chế do quy mô vốn nhỏ, vốn chủ sở hữu và năng lực tài chính, quản trị điều hành hạn chế; thiếu phương án kinh doanh khả thi... Chia sẻ thực tế, các ngân hàng thương mại cho biết họ đang phải loay hoay với túi "tiền ế", mong muốn được đẩy tiền ra nền kinh tế. Tuy nhiên, nhiều DN đang co cụm hoạt động sản xuất kinh doanh, thậm chí thu hẹp kinh doanh, nhu cầu vay vốn không có.

"Mặc dù chúng tôi làm việc rất tích cực, bán tín dụng trên tất cả các kênh, từ điểm bưu điện xã, tất cả các gói ưu đãi lãi suất, combo tín dụng chúng tôi yêu cầu nhân viên phải "tung" lên facebook, zalo... Hiệu ứng truyền thông rất lớn, ai cũng biết, nhưng tăng trưởng tín dụng không đủ bù đắp được tiền trở về ngân hàng" - ông Nguyễn Viết Sáng, Giám đốc LPBank Bắc Ninh cho biết. Cũng theo vị này, DN khó khăn, tiềm ẩn rủi ro cho cả ngân hàng và DN nếu có vay vốn, vì bản thân DN không có phương án kinh doanh khả thi, vay vốn sẽ lại nợ mới chồng nợ cũ. Nhiều trường hợp, chính cả DN và ngân hàng đều phải "lắc đầu" để đảm bảo không xảy ra rủi ro.

Trước thực tế này, đại diện NHNN cho biết sẽ tiếp tục tập trung quyết liệt triển khai một số giải pháp trọng tâm nhằm tăng cường hơn nữa khả năng tiếp cận vốn tín dụng cho người dân và DN nhằm góp phần hỗ trợ phục hồi tăng trưởng kinh tế. NHNN yêu cầu các TCTD tập trung phân bổ nguồn vốn tín dụng vào các lĩnh vực sản xuất kinh doanh, các lĩnh vực ưu tiên, các lĩnh vực là động lực tăng trưởng kinh tế, đồng thời tiếp tục tăng cường kiểm soát tín dụng đối với các lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro. Tiếp tục nỗ lực tiết giảm chi phí, tăng cường chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ thông tin để có điều kiện tiếp tục giảm lãi suất cho vay đối với cả khoản vay mới và dư nợ hiện hữu.

Chủ động xây dựng các chương trình, sản phẩm tín dụng với lãi suất hợp lý, đáp ứng linh hoạt nhu cầu của nhiều đối tượng, phân khúc khách hàng, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho DN, người dân trong tiếp cận vốn tín dụng ngân hàng. Tiếp tục rà soát, rút gọn, đơn giản hóa quy trình, thủ tục nội bộ, ứng dụng chuyển đổi số vào quy trình cho vay, tăng tốc độ xử lý hồ sơ khách hàng...