Đề xuất tháo gỡ vướng mắc cho 6 dự án điện gió chồng lấn quy hoạch bô xít

Việc rà soát được thực hiện theo chỉ đạo tại Công điện số 118/CĐ-TTg ngày 22/7/2025 của Thủ tướng Chính phủ nhằm triển khai Nghị quyết số 233/NQ-CP của Chính phủ về xử lý khó khăn, vướng mắc đối với các dự án năng lượng tái tạo.

Tỉnh Lâm Đồng (khu vực Đắk Nông cũ) hiện có 6 dự án điện gió nằm trong ranh giới quy hoạch thăm dò, khai thác và chế biến quặng bô xít. 6 dự án nhà máy điện gió đã được phê duyệt và triển khai, với tổng công suất 430MW và vốn đầu tư hơn 14.800 tỉ đồng. Các dự án gồm: Cụm điện gió Đắk N’Drung 1, 2, 3 với tổng công suất 300 MW, Nam Bình 1 (30 MW); Đắk Hòa (50 MW) và Asia Đắk Song 1 (50 MW). Nếu cả 6 dự án điện gió vận hành sẽ đóng góp khoảng 1,29 tỉ kWh điện và nguồn thu ngân sách khoảng 200 tỉ đồng mỗi năm.

Những dự án này trước đó đã được nêu trong Kết luận số 1027/KL-TTCP của Thanh tra Chính phủ liên quan đến việc sử dụng đất thực hiện dự án chồng lấn với quy hoạch bô xít.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết, việc xử lý các vướng mắc phải bảo đảm đúng quy định pháp luật, đồng thời hài hòa lợi ích giữa nhà nước, địa phương và nhà đầu tư, tránh lãng phí nguồn lực đã bỏ ra cho các dự án năng lượng tái tạo.

Theo kết quả điều tra, đánh giá khoáng sản, tỉnh Lâm Đồng sau khi sáp nhập có tổng tài nguyên và trữ lượng quặng bô xít khoảng 7 tỷ tấn quặng nguyên khai, chiếm khoảng 73% trữ lượng bô xít của cả nước. Theo Quy hoạch khoáng sản thời kỳ 2021–2030, tầm nhìn đến năm 2050, toàn tỉnh có 34 khu vực bô xít được đưa vào quy hoạch thăm dò và khai thác với tổng diện tích hơn 2.373 km², huy động khoảng 6,2 tỷ tấn quặng nguyên khai vào quy hoạch.

Trong quá trình rà soát, cơ quan chức năng xác định các hạng mục xây dựng của 6 dự án điện gió tác động trực tiếp đến 3 khu vực có trữ lượng bô xít với tổng diện tích chồng lấn khoảng 12.534ha và trữ lượng khoảng 305 triệu tấn quặng nguyên khai. Tuy nhiên, sau khi trừ phần diện tích chồng lấn này, nguồn tài nguyên còn lại vẫn đủ đáp ứng nhu cầu nguyên liệu cho các cụm khai thác và chế biến bô xít đã được quy hoạch.

Cụ thể, đối với cụm dự án Đắk Nông 4, nhu cầu quặng bô xít theo quy hoạch là 369 triệu tấn, trong khi tổng trữ lượng và tài nguyên được huy động lên tới 613 triệu tấn. Sau khi trừ phần chồng lấn khoảng 197 triệu tấn, nguồn quặng còn lại khoảng 416 triệu tấn, vẫn đảm bảo cho hoạt động sản xuất.

Tương tự, cụm mỏ Nhân Cơ, theo Quy hoạch 866, trữ lượng và tài nguyên các mỏ được huy động bổ sung cho dự án mở rộng là 326 triệu tấn quặng nguyên khai. Theo kết quả đánh giá, thăm dò, tổng trữ lượng và tài nguyên các khu vực nêu trên là trên 600 triệu tấn quặng nguyên khai. Sau khi trừ phần trữ lượng, tài nguyên quặng bô xít tại khu vực chồng lấn (4.250 ha) là 108 triệu tấn quặng, trữ lượng và tài nguyên còn lại để huy động là 492 triệu tấn, đủ đảm bảo nguồn nguyên liệu cho cụm Nhân Cơ (mở rộng) phục vụ sản xuất.

Trên cơ sở kết quả rà soát, UBND tỉnh Lâm Đồng đã đề xuất Chính phủ ưu tiên phát triển các dự án năng lượng tái tạo, đồng thời xem xét điều chỉnh đưa các khu vực chồng lấn ra khỏi quy hoạch khoáng sản bô xít.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường cũng kiến nghị Thủ tướng cho phép điều chỉnh diện tích 12.534 ha thuộc phạm vi 6 dự án điện gió ra khỏi Quy hoạch khoáng sản 866 và đưa vào khu vực dự trữ khoáng sản quốc gia để quản lý, bảo vệ tài nguyên. Tổng trữ lượng bô xít dự trữ tại các khu vực này khoảng 305 triệu tấn quặng nguyên khai.

Theo đề xuất, thời gian dự trữ khoáng sản tại các khu vực này là 50 năm, tương ứng với thời gian hoạt động của các dự án điện gió đã được cấp chủ trương đầu tư. Việc điều chỉnh này được đánh giá không ảnh hưởng đến kế hoạch khai thác, chế biến bô xít theo quy hoạch đã được phê duyệt, đồng thời tạo điều kiện tháo gỡ khó khăn cho các dự án năng lượng tái tạo trên địa bàn.

Tại buổi làm việc với đoàn công tác của Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Nguyễn Hòa Bình ngày 3/3 vừa qua, đồng chí Hồ Văn Mười, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Lâm Đồng cho biết, trên địa bàn tỉnh hiện có 19 dự án năng lượng tái tạo với tổng vốn đầu tư lên tới hàng chục nghìn tỷ đồng đang rơi vào tình trạng “đóng băng”. Nguyên nhân chủ yếu là do sự chồng lấn với Quy hoạch 866.

Phó Thủ tướng Thường trực Nguyễn Hòa Bình cho biết, Chính phủ sẽ sớm xem xét điều chỉnh Quy hoạch 866 nhằm tháo gỡ căn cơ các vướng mắc cho các dự án. Trước mắt, tỉnh Lâm Đồng cần chủ động rà soát, xử lý những nội dung thuộc thẩm quyền của địa phương để từng bước khơi thông các dự án, tránh lãng phí nguồn lực đầu tư.