Doanh nghiệp kỳ vọng sớm ban hành cơ chế DPPA

Cục trưởng Cục Điều tiết Điện lực (Bộ Công Thương) Trần Việt Hòa cho biết: Trong thời gian vừa qua, nhiều nhà đầu tư, các tổ chức quốc tế và khách hàng sử dụng điện bày tỏ sự quan tâm tham gia cơ chế DPPA và mong muốn Chính phủ Việt Nam sớm ban hành cơ chế này với kỳ vọng đạt được các mục tiêu phát triển bền vững toàn cầu phù hợp với xu hướng chung của thế giới.

Ông Tô Xuân Bảo, Cục trưởng Cục điện lực và năng lượng tái tạo cho biết, chủ trương ban hành các cơ chế chính sách khuyến khích nhằm thu hút đầu tư, phát triển các loại hình nguồn điện sạch, phát triển hệ thống lưới điện thông minh, các thiết bị lưu trữ điện; từng bước phát triển, hoàn thiện thị trường điện trên cả 3 cấp độ (phát điện, bán buôn điện cạnh tranh và bán lẻ điện cạnh tranh).

Bộ Công Thương tổ chức hội thảo này để lấy ý kiến đóng góp về 3 chính sách: Cơ chế mua bán điện trực tiếp (DPPA); cơ chế phát triển mặt trời mái nhà tự sản, tự tiêu; cơ chế phát triển điện khí. 

Tại hội nghị, đại diện các tổ chức quốc tế, doanh nghiệp ủng hộ Dự thảo Nghị định Quy định về cơ chế mua bán điện trực tiếp (DPPA) và Nghị định điện mặt trời mái nhà và cho rằng cần sớm ban hành cơ chế DPPA.

Ông Kim Yong Sup, Phó Tổng giám đốc Tổ hợp Samsung Việt Nam cho hay phía Samsung hoàn toàn đồng tình với ý kiến của các lãnh đạo Bộ Công Thương và đại diện doanh nghiệp về sự cần thiết để sớm ban hành cơ chế DPPA với các doanh nghiệp.

Liên quan đến cơ chế bên phát điện sẽ bán trực tiếp qua đường dây riêng, ông Kim Yong Sup mong muốn có những hướng dẫn rõ ràng, cụ thể hơn để thực hiện ngay, không vướng mắc và không phải chờ đợi hướng dẫn mới. Trong khi, với cơ chế mua bán điện thông qua phát lên lưới tải điện quốc gia, Samsung mong muốn Bộ Công Thương cân nhắc tính giá để đảm bảo tính công bằng và sự cạnh tranh giữa các đơn vị phát điện cũng như khách hàng.

Tương tự, bà Virginia Foote, Thành viên Ban quản trị Nhóm công tác điện và Năng lượng lượng, Diễn đàn Doanh nghiệp Việt Nam (VBF) đánh giá cao dự thảo DPPA và Dự thảo Nghị định về cơ chế khuyến khích phát triển điện mặt trời lắp đặt mái nhà dân, công sở, khu công nghiệp.

Trong khi đó, ông Aguin Toru, Trưởng đại diện Quốc tế Ngân hàng Nhật Bản tại Việt Nam (JBIC) cho biết, cần có thời gian dự kiến ban hành giúp doanh nghiệp chuẩn bị tốt hơn. Đại diện JBIC cho hay với DPPA, bước đầu tiên JBIC phải tập trung vào điện mặt trời và điện gió; giai đoạn 2 là điện sinh khối, halogen…

JBIC quan tâm tới việc hỗ trợ phát triển năng lượng (chính sách, pháp lý) mà quan tâm tới việc hỗ trợ các dự án triển khai tại Việt Nam, công ty làm việc với Tập đoàn Điện lực Việt Nam, Tập đoàn Dầu khí Việt Nam mở rộng quy mô hỗ trợ tại Việt Nam.

Phát biểu kết luận hội thảo, Bộ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hồng Diên cho biết, cơ chế mua bán điện trực tiếp giữa đơn vị phát điện năng lượng tái tạo với khách hàng sử dụng điện lớn (cơ chế DPPA) trong trường hợp sử dụng hệ thống lưới điện quốc gia thì sản lượng của khách hàng sẽ được thanh toán theo hai thành phần, trong đó phần sản lượng tiêu thụ của khách hàng được đáp ứng từ đơn vị phát điện năng lượng tái tạo sẽ thanh toán theo cơ chế thị trường, phần sản lượng tiêu thụ điện còn lại sẽ được thanh toán theo quy định hiện hành.

Hai chính sách về DPPA và khuyến khích phát triển điện mặt trời mái nhà tự sản tự tiêu hoàn toàn thống nhất, không mâu thuẫn. Cần lưu ý là nếu bỏ cụm từ "tự sản tự tiêu" sẽ làm thay đổi hoàn toàn bản chất, không tuân thủ các quy định của pháp luật và quy hoạch, kế hoạch phát triển điện vừa được cấp có thẩm quyền phê duyệt.

Theo Bộ trưởng Nguyễn Hồng Diên, về bản chất khái niệm “mặt trời áp mái tự sản tự tiêu” để xã hội hiểu, chia sẻ và cùng thực hiện đúng các quy định của pháp luật, phát triển các nguồn điện hài hòa theo quy hoạch điện đã được phê duyệt trong từng giai đoạn, không gây thêm áp lực cho hệ thống truyền tải và phân phối, góp phần giảm căng thẳng trong cung ứng điện.

Vì vậy, trong giai đoạn hiện tại, trong bối cảnh điều kiện của hệ thống truyền tải và phân phối, cân bằng cơ cấu nguồn, biện pháp chống phát ngược và giải pháp mua với giá 0 đồng (trong trường hợp phát lên lưới điện quốc gia) là phù hợp, đảm bảo được việc ngăn chặn được hiện tượng trục lợi chính sách. Những cơ chế khuyến khích loại hình điện mặt trời áp mái tự sản tự tiêu là bước đột phá trong nỗ lực tháo gỡ các rào cản pháp lý cho phát triển nguồn điện trong bối cảnh một số quy định pháp luật chuyên ngành chưa theo kịp thực tiễn.