Gỡ mối lo cho hộ kinh doanh khi bỏ thuế khoán
Theo lộ trình, từ năm 2026, hộ kinh doanh phải chuyển từ cơ chế nộp thuế khoán sang kê khai, đồng nghĩa với việc quản lý doanh thu, chi phí, xuất hóa đơn điện tử và khai báo định kỳ. Đây được coi là bước tiến nhằm tăng tính minh bạch, tạo cơ hội tiếp cận vốn tín dụng, nhưng đồng thời cũng khiến nhiều hộ kinh doanh lo ngại về thủ tục phức tạp, chi phí phát sinh và năng lực ứng dụng công nghệ.
Những băn khoăn trước “ngã rẽ”
Chia sẻ tại tọa đàm “Đồng hành cùng hộ kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ trong kỷ nguyên số”, do Báo Kinh tế & Đô thị tổ chức ngày 25/9, chị Nguyễn Vân Hằng - tiểu thương bán hàng phụ kiện lâu năm tại chợ Đồng Xuân (phường Hoàn Kiến, Hà Nội) tâm sự: “Ở tuổi trung niên, dù đã quen với việc sử dụng điện thoại thông minh, nhưng khi nghe đến hóa đơn điện tử kết nối trực tiếp với cơ quan thuế theo Nghị định 70/2025, tôi vẫn cảm thấy lo lắng. Tôi chỉ quen ghi sổ tay, giờ nghe đến công nghệ, đến khai thuế mới là đã thấy sợ. Thu nhập hàng tháng không cao, giờ phải tốn kém nhiều nếu buộc phải mua thêm thiết bị”, chị Hằng chia sẻ.
Sự băn khoăn ấy không chỉ của riêng chị Hằng mà phản ánh thực tế chung của hàng nghìn hộ kinh doanh đang loay hoay thích nghi với quá trình số hóa, đặc biệt trong bối cảnh Nghị định 70/2025 quy định hộ kinh doanh bắt buộc sử dụng hóa đơn điện tử thông qua máy tính tiền. Một doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ du lịch cũng cho biết do có đặc thù phải thanh toán rất nhiều khoản nhỏ lẻ cho nhà hàng, khách sạn, hướng dẫn viên, xe vận chuyển… nếu làm thủ công thì mất rất nhiều thời gian và dễ sai sót. Liệu có cách nào để tự động hóa các khoản chi này không?
“Chưa kể, khách sạn của tôi chủ yếu nhận khách quốc tế qua các ứng dụng đặt phòng như Booking, nhưng chưa có hệ thống thanh toán riêng hay nhân sự IT. Vậy có cách nào để nhận tiền cọc trực tiếp từ khách nước ngoài về Việt Nam an toàn và nhanh chóng không?”, ông Lưu Văn Hòa - chủ một khách sạn nhỏ trên phố Hàng Bè (Phường Hoàn Kiếm- Hà Nội) đặt vấn đề.
Bà Nguyễn Hồng Trang, Phó Chủ tịch UBND phường Hoàn Kiếm cho biết trên địa bàn phường có hàng nghìn hộ kinh doanh cá thể và doanh nghiệp nhỏ, nhiều đơn vị hoạt động trong lĩnh vực thương mại, dịch vụ, du lịch. Đây là lực lượng đóng góp quan trọng cho ngân sách địa phương và tạo công ăn việc làm cho lao động. Tuy nhiên, nhóm này đang chịu nhiều áp lực khi phải nhanh chóng thích ứng với các yêu cầu mới của Nghị định 70, từ việc sử dụng hóa đơn điện tử đến quản lý sổ sách kế toán.
Hỗ trợ hộ kinh doanh chuyển đổi số
Chia sẻ thêm với những băn khoăn của các hộ kinh doanh, bà Lê Yến, Giám đốc Công ty Tư vấn Thuế Hà Nội (Hanoitax) cũng cho rằng nỗi lo lớn nhất của hộ kinh doanh không chỉ là thủ tục thuế, mà còn là tâm lý e ngại khi phải thay đổi thói quen kinh doanh lâu nay. Tuy nhiên, nếu nhìn ở khía cạnh tích cực, việc chuyển đổi sang cơ chế kê khai sẽ giúp hộ kinh doanh được minh bạch hóa doanh thu, dễ dàng tiếp cận vốn tín dụng và mở rộng quy mô.
Tương tự, ông Nguyễn Hà Thanh, Phó Tổng giám đốc Công ty CP Đồng Xuân cho biết chợ truyền thống như Đồng Xuân đang đứng trước cơ hội lớn để đổi mới, nhưng cũng cần sự hỗ trợ mạnh mẽ từ công nghệ và chính sách. Chợ Đồng Xuân hiện có hơn 2.200 hộ kinh doanh đang buôn bán, mỗi năm đón trên 100.000 lượt khách tham quan và mua sắm. Bình quân mỗi năm, các hộ kinh doanh tại chợ đóng góp khoảng 67 tỷ đồng tiền thuế vào ngân sách Nhà nước. Việc ứng dụng thanh toán số và hóa đơn điện tử không chỉ giúp tiểu thương minh bạch hoạt động mà còn nâng cao uy tín, tạo lợi thế trong cạnh tranh với các kênh bán hàng hiện đại.
Giải đáp những khăn khăn này, bà Vũ Quỳnh Hương, Giám đốc Marketing Công ty CP 9Pay cho rằng: “Để hộ kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ không bị bỏ lại phía sau, các giải pháp fintech cần tập trung vào sự đơn giản, dễ dùng và chi phí hợp lý”. Được biết, 9Pay đã phát triển cổng thanh toán đa tiện ích, hỗ trợ xuất hóa đơn điện tử, kết nối ngân hàng và đặc biệt tối ưu cho giao dịch nhỏ lẻ tại chợ truyền thống hay cửa hàng du lịch. Mới đây, 9Pay mang đến giải pháp Loa TingTing - thiết bị thông báo kết quả giao dịch chuyển khoản bằng âm thanh, được thiết kế riêng cho các hộ kinh doanh và tiểu thương. Ngay khi giao dịch được thực hiện thành công, Loa TingTing phát tín hiệu thông báo, giúp chủ cửa hàng yên tâm bán hàng, tránh rủi ro từ bill giả…