Tăng trưởng địa phương từ thu hút FDI

Sản xuất công nghiệp tiếp tục là trụ cột

Theo Báo cáo công bố kết quả tăng trưởng tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP) của 34 tỉnh, thành phố do Cục Thống kê công bố, năm 2025 xuất hiện một nhóm địa phương đạt mức tăng trưởng GRDP từ 10% trở lên. Điểm chung của các địa phương này không chỉ nằm ở quy mô vốn đầu tư hay tốc độ tăng trưởng công nghiệp, mà còn ở tư duy phát triển: Lựa chọn định hướng kinh tế phù hợp với lợi thế so sánh; xây dựng nền tảng công nghiệp - dịch vụ vững chắc; cải cách thể chế và môi trường đầu tư một cách quyết liệt, đồng bộ; đồng thời, biết tận dụng dòng vốn FDI như một "chất xúc tác" để kích hoạt và lan tỏa nội lực.

Ông Lê Trung Hiếu, Phó Cục trưởng Cục Thống kê, cho rằng, tăng trưởng GRDP đột phá tại nhiều địa phương gắn chặt với việc đưa vào vận hành các tổ hợp công nghiệp, khu kinh tế và các dự án FDI quy mô lớn. Đây không chỉ là sự gia tăng về sản lượng, mà còn là sự dịch chuyển về chất trong cơ cấu kinh tế, khi công nghiệp chế biến, chế tạo và các ngành có giá trị gia tăng cao ngày càng giữ vai trò chủ đạo.

Tại Quảng Ninh, hàng loạt động lực mới được kích hoạt từ Khu kinh tế ven biển Quảng Yên, tổ hợp công nghiệp ôtô Thành Công Việt Hưng, cùng các dự án FDI trong khu công nghiệp Đông Mai, Hải Hà. Hải Phòng nổi bật với Khu kinh tế Đình Vũ - Cát Hải, tổ hợp sản xuất ôtô VinFast và các dự án FDI của Tập đoàn LG, hình thành chuỗi sản xuất - xuất khẩu quy mô lớn. Ninh Bình từng bước khẳng định vị thế với các cụm công nghiệp ôtô và công nghiệp hỗ trợ tại Khánh Phú, Gián Khẩu; Phú Thọ đẩy mạnh công nghiệp hóa thông qua các khu công nghiệp Thụy Vân, Phù Ninh, Trung Hà; trong khi Bắc Ninh tiếp tục giữ vai trò "đầu tàu" công nghiệp điện tử với Tổ hợp Samsung và các khu công nghiệp Yên Phong, Quế Võ, Tiên Sơn.

Đáng chú ý, không ít địa phương đã tận dụng lợi thế của nền kinh tế còn ở quy mô vừa và nhỏ để tạo ra "bước nhảy vọt" về tỷ trọng GRDP. Thông qua việc đẩy nhanh giải ngân vốn đầu tư công, phát triển các lĩnh vực mới và thu hút FDI có chọn lọc, sự kết hợp hài hòa giữa đầu tư công và đầu tư tư nhân, trong đó FDI giữ vai trò dẫn dắt đã tạo nên sức bật rõ rệt.

Sau hợp nhất với Bắc Giang, Bắc Ninh nổi lên như một trung tâm công nghiệp chế biến, chế tạo quy mô lớn của vùng Đồng bằng sông Hồng và Trung du miền núi phía Bắc. Sự bổ trợ giữa hai địa phương tạo nên lợi thế kép: Bắc Ninh là "thủ phủ" công nghiệp điện tử với sự hiện diện của Samsung, Canon, Amkor; trong khi Bắc Giang có thế mạnh về công nghiệp hỗ trợ, tốc độ tăng trưởng cao và khả năng thu hút FDI mạnh mẽ. Nhờ đó, Bắc Ninh hình thành một không gian sản xuất đa dạng, quy mô lớn, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc tế và đóng vai trò cực tăng trưởng mới, thúc đẩy liên kết vùng theo hướng bền vững.

Năm 2025, GRDP của Bắc Ninh ước tăng 10,3%, đứng thứ 5/34 địa phương. Động lực chủ yếu đến từ ngành sản xuất sản phẩm điện tử, máy vi tính và sản phẩm quang học, với mức tăng trưởng trên 20%. Sự mở rộng của các doanh nghiệp hiện hữu, cùng các dự án FDI mới đi vào hoạt động từ cuối năm 2024 như Fulian, Amkor, đã tạo cú hích rõ nét. Lãnh đạo Samsung Display Việt Nam và Tập đoàn Qorvo đều đánh giá cao lợi thế của Bắc Ninh về vị trí địa lý, nguồn nhân lực và sự đồng hành thực chất của chính quyền, coi đây là nền tảng quan trọng để tiếp tục mở rộng đầu tư và xây dựng các trung tâm R&D quy mô lớn.

Quảng Ninh được xem là điểm sáng nổi bật nhất trong năm 2025, khi ghi nhận hàng loạt kỷ lục về tăng trưởng, thu ngân sách, du lịch và thu hút đầu tư. GRDP tăng 11,89% - mức cao nhất giai đoạn 2021-2025 và dẫn đầu cả nước. Vốn đầu tư trong nước ngoài ngân sách đạt hơn 503 nghìn tỷ đồng, gấp gần 17 lần năm trước; vốn FDI đạt gần 1 tỷ USD. Những "siêu dự án" như khu đô thị phức hợp Hạ Long Xanh hay khu du lịch phức hợp Casino đã tạo hiệu ứng lan tỏa mạnh mẽ, phản ánh hiệu quả của cải cách hành chính và tinh thần đồng hành cùng doanh nghiệp.

Hải Phòng cũng duy trì đà tăng trưởng ấn tượng. Phó Chủ tịch UBND TP Hải Phòng Lê Trung Kiên cho biết, GRDP năm 2025 ước tăng 11,81%, đứng thứ hai cả nước và dẫn đầu trong nhóm các thành phố trực thuộc Trung ương. Sản xuất công nghiệp tiếp tục là trụ cột với chỉ số tăng 15,11%, nhiều ngành mũi nhọn như điện tử, thiết bị điện, sản xuất xe có động cơ đạt mức tăng trưởng hai con số. FDI duy trì đà tăng ổn định, với tổng vốn thu hút gần 2,9 tỷ USD, trong đó khoảng 70% đến từ các dự án mở rộng, minh chứng cho niềm tin dài hạn của nhà đầu tư.

Đòn bẩy thu hút dòng vốn FDI chất lượng cao

Trong bối cảnh cạnh tranh thu hút FDI ngày càng gay gắt, nhiều địa phương đã chuyển từ tư duy "trải thảm đỏ đại trà" sang tiếp cận có chọn lọc, ưu tiên chất lượng, công nghệ và tính lan tỏa. Bắc Ninh là một ví dụ điển hình với chiến lược ngoại giao kinh tế chủ động, gắn xúc tiến đầu tư với cải thiện môi trường kinh doanh và đồng hành cùng doanh nghiệp. Năm 2025, tỉnh làm việc với hàng loạt tập đoàn công nghệ hàng đầu như Samsung, Foxconn, Qorvo; tổ chức xúc tiến đầu tư tại các trung tâm công nghiệp lớn trên thế giới.

Kết quả, tổng vốn FDI thu hút đạt khoảng 5,5 tỷ USD, vượt kế hoạch đề ra, trong đó gần 70% đến từ các dự án mở rộng sản xuất. Định hướng ưu tiên công nghệ cao, thân thiện môi trường đang giúp Bắc Ninh từng bước tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị bán dẫn toàn cầu.

TP Hồ Chí Minh, với vai trò đầu tàu kinh tế cả nước, cũng xác định FDI chất lượng cao là chìa khóa để đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số trong giai đoạn tới. Theo ông Nguyễn Công Vinh, Phó Chủ tịch UBND TP Hồ Chí Minh, thành phố đặt mục tiêu thu hút các dự án có hàm lượng công nghệ cao, quy mô tối thiểu 100 triệu USD mỗi dự án. Khi đi vào vận hành, khu thương mại tự do được kỳ vọng đóng góp thêm 1,5-2% GRDP thông qua thúc đẩy xuất nhập khẩu và dịch vụ logistics.

Tại Hà Nội, năm 2025 đánh dấu nhiều cột mốc quan trọng: Thu ngân sách lần đầu vượt 700 nghìn tỷ đồng; GRDP tăng cao hơn nhiều so với mức 6,52% của năm 2024. Đặc biệt, FDI đạt 4,4 tỷ USD, tăng 169% so với năm trước. Hàng loạt dự án hạ tầng chiến lược được khởi công đã tạo nền tảng quan trọng để Thủ đô nâng cao năng lực hấp thụ dòng vốn đầu tư trong giai đoạn tới.

Để duy trì đà tăng trưởng trong năm 2026 và các năm tiếp theo, Cục Thống kê khuyến nghị các địa phương tiếp tục huy động và sử dụng hiệu quả các nguồn lực, phát huy tối đa nội lực, cải thiện mạnh mẽ môi trường đầu tư, hỗ trợ doanh nghiệp trong nước mở rộng sản xuất. Đồng thời, cần chủ động tranh thủ sự hỗ trợ của Trung ương về cơ chế, chính sách, vốn đầu tư công; đẩy mạnh liên kết vùng, mở rộng hợp tác quốc tế, thu hút FDI có chọn lọc gắn với chuyển giao công nghệ, phát triển nguồn nhân lực và tăng trưởng bền vững.

Thực tiễn từ Hà Nội, TP Hồ Chí Minh, Quảng Ninh, Hải Phòng, Bắc Ninh và nhiều địa phương khác cho thấy, khi FDI được thu hút và sử dụng hiệu quả, đặt trong chiến lược phát triển dài hạn và gắn chặt với việc phát huy nội lực, dòng vốn này sẽ trở thành "đòn bẩy" quan trọng thúc đẩy tăng trưởng GRDP, nâng cao năng lực cạnh tranh và tạo nền tảng vững chắc cho phát triển kinh tế - xã hội bền vững trong giai đoạn mới.