Việt Nam nỗ lực vào cuộc đua bán dẫn chiến lược toàn cầu

Đẩy mạnh hợp tác với các đối tác công nghệ chiến lược

Ông Võ Xuân Hoài, Phó Giám đốc Trung tâm Đổi mới sáng tạo quốc gia (NIC) nhấn mạnh, Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đã xác định rõ đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là những động lực quan trọng, giúp Việt Nam thoát khỏi bẫy thu nhập trung bình. Cụ thể hóa chủ trương này, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 1131/QĐ-TTg, xác định 11 nhóm công nghệ và 35 nhóm sản phẩm công nghệ chiến lược được ưu tiên đầu tư, bao gồm các lĩnh vực then chốt như bán dẫn, AI, sản xuất tiên tiến, bản sao số (virtual twin), robot, hàng không vũ trụ và thiết bị bay không người lái. "Đây là một tín hiệu rõ ràng cho thấy Việt Nam sẵn sàng huy động mọi nguồn lực, chính sách và các mối quan hệ hợp tác để kiến tạo nền tảng cho một nền kinh tế tri thức và công nghệ cao", ông Hoài khẳng định.

Để hiện thực hóa mục tiêu này, hợp tác quốc tế được xem là một trong những giải pháp đóng vai trò vô cùng quan trọng. Bà Marie Keller, Quyền Đại diện lâm thời, Đại sứ quán Pháp tại Việt Nam cho biết, đổi mới sáng tạo là một trong những ưu tiên cốt lõi trong cam kết ngoại giao của Pháp. "Việt Nam có lực lượng lao động trẻ, nhiệt huyết và khát vọng lớn, trong khi Pháp sở hữu nền tảng công nghệ, nghiên cứu và đào tạo lâu đời. Vì vậy, doanh nghiệp hai nước có nhiều điều kiện để thúc đẩy đổi mới sáng tạo và hợp tác công nghệ", bà Keller nói.

Đặc biệt, trong lĩnh vực bán dẫn, Quyền Đại diện lâm thời, Đại sứ quán Pháp tại Việt Nam đánh giá cao tham vọng của Việt Nam, thể hiện qua các sáng kiến ấn tượng như việc ra mắt Quỹ Hỗ trợ Đầu tư, thông qua Chiến lược Phát triển ngành công nghiệp bán dẫn đến năm 2030 và xây dựng nhà máy sản xuất chip đầu tiên do Việt Nam sở hữu.

Đại sứ Vương quốc Anh tại Việt Nam - ông Iain Frew khẳng định, sự kết hợp giữa lực lượng lao động trẻ của Việt Nam và nền tảng công nghệ, đào tạo lâu đời của Anh sẽ mở ra cơ hội lớn để hai nước cùng hợp tác trong ngành bán dẫn. Việt Nam đặt mục tiêu đào tạo 50.000 kỹ sư bán dẫn, ông Iain Frew cho rằng, đây là mục tiêu đầy tham vọng, nhưng cũng hết sức phù hợp với xu thế phát triển của ngành công nghiệp bán dẫn toàn cầu. Các cơ sở đào tạo của Vương quốc Anh hiện cung cấp nhiều chương trình kỹ thuật, chuyên môn và hàn lâm, từ lý thuyết nền tảng cho đến thực hành ứng dụng, sẵn sàng đồng hành để tạo ra thế hệ nhân tài kế tiếp cho Việt Nam. Điều này đặc biệt quan trọng bởi chất lượng nhân lực chính là yếu tố quyết định khả năng tham gia sâu vào chuỗi cung ứng quốc tế.

Vương quốc Anh cũng sở hữu thế mạnh đa dạng trong lĩnh vực bán dẫn, từ nghiên cứu chuyên sâu về bán dẫn hợp chất tại xứ Wales, đến các công nghệ tiên tiến về đóng gói, kiểm định và phát triển thiết bị quang tử. Những năng lực này có thể bổ trợ trực tiếp cho tham vọng của Việt Nam khi đặt mục tiêu tiến lên các nấc thang cao hơn trong chuỗi giá trị. "Tôi tin rằng, với quyết tâm mạnh mẽ của Chính phủ Việt Nam và sự đồng hành từ các đối tác quốc tế, đặc biệt là Vương quốc Anh, hợp tác song phương trong lĩnh vực này sẽ mở ra cơ hội rất lớn để Việt Nam khẳng định vị thế trong bản đồ bán dẫn toàn cầu", ông Iain Frew cho hay.

Xây dựng hạ tầng số bền vững

Theo ông Nguyễn Mạnh Tùng - Phó giám đốc Trung tâm Dịch vụ hạ tầng số - Viettel IDC, xây dựng hạ tầng số bền vững, đặc biệt là hạ tầng AI, là yếu tố then chốt để doanh nghiệp yên tâm ứng dụng công nghệ mới. Hạ tầng AI bao gồm phần cứng (chip xử lý, bộ nhớ, lưu trữ, kết nối mạng) và phần mềm (hệ điều hành, nền tảng đám mây, thư viện AI), đóng vai trò hỗ trợ phát triển và vận hành các ứng dụng trí tuệ nhân tạo. Ông Tùng nhấn mạnh 3 yếu tố quan trọng khi xây dựng hạ tầng AI: Năng lực tính toán cao để xử lý lượng dữ liệu lớn với tốc độ nhanh. Dung lượng lưu trữ lớn để đáp ứng nhu cầu dữ liệu khổng lồ. Tốc độ kết nối nhanh, hỗ trợ xử lý thời gian thực. Ngoài hiệu năng, hạ tầng AI cần đảm bảo bảo mật và tuân thủ các quy định của Việt Nam cũng như quốc tế về an ninh mạng và bảo vệ dữ liệu cá nhân. Đồng thời, hệ thống phải có tính mở và khả năng tích hợp cao để tương thích với các nền tảng điện toán đám mây khác nhau.

Đại diện Viettel IDC cho biết thị trường trung tâm dữ liệu Việt Nam đang tăng trưởng bùng nổ, dự báo đạt 1,14 tỷ USD vào năm 2029, với tốc độ tăng trưởng trung bình hàng năm gần 11%. Động lực chính đến từ chính sách chuyển đổi số quyết liệt của Chính phủ, xu hướng dịch chuyển lên đám mây (cloud migration) của doanh nghiệp, và các quy định yêu cầu dữ liệu phải được lưu trữ tại Việt Nam.

Một trung tâm dữ liệu hiện đại, theo Viettel IDC, phải được xây dựng trên bốn trụ cột: Năng lực và Tính sẵn sàng (hạ tầng được thiết kế, triển khai theo chuẩn quốc tế như ANSI/TIA 942 Rated 3 hoặc Uptime Tier 3 trở lên, đảm bảo hoạt động liên tục 24/7); An toàn và Tuân thủ (đảm bảo đầy đủ các quy định về an ninh vật lý cũng như an ninh mạng theo các tiêu chuẩn quốc tế  ISO 27001, PCI DSS và luật pháp trong nước); Xanh và Bền vững (sử dụng các công nghệ/giải pháp tiên tiến, tiết kiệm năng lượng, thân thiện với môi trường; sẵn sàng tích hợp để sử dụng năng lượng tái tạo, đáp ứng các tiêu chuẩn ISO 14001, ISO 50001) và Kết nối tốc độ cao, đa hướng, an toàn và linh hoạt theo nhu cầu khách hàng.

Để đáp ứng nhu cầu ngày càng lớn của thị trường, và giữ vững vị trí là nhà cung cấp dịch vụ TTDL số 1 tại Việt Nam, Viettel đang đầu tư thêm 5 Trung tâm Dữ liệu mới trong giai đoạn 2025 - 2030. Các trung tâm dữ liệu mới này sẽ là các TTDL quy mô lớn, hiện đại, sẵn sàng phục vụ cho nhiều mục đích sử dụng khác nhau, trong đó có các máy chủ AI công suất cực cao, sử dụng công nghệ làm mát bằng chất lỏng (liquid cooling) và được quản lý vận hành bằng chính AI để tối ưu hiệu suất.

Sự kết hợp giữa tầm nhìn chiến lược của Chính phủ, sự hỗ trợ từ các đối tác quốc tế, các nền tảng công nghệ tiên tiến và một hạ tầng số lớn đang được xây dựng trong nước đang tạo ra một bệ phóng vững chắc. "Đây là cơ hội để Việt Nam không chỉ tham gia mà còn có thể định hình lại vị thế của mình trong các ngành công nghiệp chiến lược của tương lai", đại diện Viettel IDC nhấn mạnh.