Thơ trong những tập thơ...

08:00 31/10/2016

Tôi vốn yêu thơ từ nhỏ và tình yêu đó vẫn nguyên vẹn như thuở ban đầu, bởi vậy tôi thường xuyên đọc thơ trên báo, trên mạng, trên fb… Có câu thơ nào hay theo ý mình là tôi ghi vào một cuốn sổ tay, hay tôi thuộc lòng, rồi thường ngâm ngợi mỗi khi câu thơ, bài thơ đó nói lên được tâm trạng của mình.

Bây giờ, hình như ít người đọc thơ, các nhà thơ, những người làm thơ, cũng chỉ đọc thơ mình khi được đăng trên báo, không biết có đúng vậy không? Mấy chục năm nay tôi được tặng hàng trăm tập thơ, kể cả thơ dịch, tôi đã đọc và chọn những câu thơ hay theo ý tôi đưa vào cuốn "Những câu thơ hay Đông - Tây - Kim - Cổ" (Nhà xuất bản Giáo Dục ấn hành năm 2013). Những năm gần đây, nhất là dịp Đại hội Nhà văn toàn quốc vừa qua, tôi lại được tặng nhiều tập thơ mới xuất bản hay tái bản. Vì tôi yêu thơ nên quý trọng những người làm thơ, tôi đọc và muốn viết đôi điều, muốn đưa những câu thơ mà tôi thích đến với bạn đọc.

Đừng để
chân trời
gọi mãi
Đừng để
khói sương
mời mọc
đến hai lần

("Trần Dần - Thơ", Nhà xuất bản Đà Nẵng)

Tôi thương những người bay không có chân trời
lại thương những chân trời không có người bay…

("Trần Dần - Thơ", Nhà xuất bản Đà Nẵng)

Tập thơ này của cố nhà thơ Trần Dần do gia đình gửi tặng, có nhiều câu thơ hay mà tôi thích. Hôm trước, người bạn học cùng lớp ở khoa văn Đại học Tổng hợp Hà Nội là Nguyễn Thị Minh Thái tặng tôi tập thơ "Tị nạn chiều" do nhà thơ Nguyễn Quang Thiều viết lời giới thiệu, tôi đọc và nhiều bài thơ, câu thơ trong đó tôi thích:

Mưa nhẹ thênh
không nhấc nổi thân mình
Qua chính ngọ
Đường không một giấc mơ trưa…

"Khi trẻ- vui lấn buồn / Buồn vui- cơn gió thoảng / Lúc già- buồn lấn vui / Nên trái tim lâm nạn" ("Quang Khải - thơ văn tuyển tập", Nhà xuất bản Hội Nhà văn, bài "Nhớ Nguyễn Thái Vận"). Tôi thích bài thơ chân tình này, Quang Khải viết khi nhà thơ Nguyễn Thái Vận qua đời do đau tim. Hai người bạn thơ hiền lành này chơi thân với nhau và tôi cũng quen biết họ. Đây là tuyển tập của Quang Khải dày gần 700 trang, một đời văn chứ có chơi đâu!

Nhà thơ Hoàng Cát một dạo nghe nói phải chiến đấu cam go với bạo bệnh, hôm gặp tôi ở Đại hội Nhà văn, trông ông rất vui, còn hăng hái đăng đàn phát biểu nữa. Ông viết nắn nót trang đầu tập thơ "Cảm tạ cuộc đời" mới xuất bản: "Yêu quý tặng Dương Kỳ Anh". Tôi về đọc suốt đêm những câu thơ tâm huyết của nhà thơ, người thương binh rất yêu đời này. Nhiều câu thơ trong tập thơ thật lạ:

Ta đã sống cả một đời khó nhọc
Cõi vĩnh hằng ấy là chốn rong chơi…

Hai câu thơ này tôi trích trong bài "Cõi vĩnh hằng", phía dưới bài thơ ông ghi chú "Sân vườn bệnh viên Bạch Mai… những ngày tháng chữa bệnh ung thư". Thật đáng nể! Hà Văn Thể, người bạn thơ tôi quen biết nhiều năm qua tặng tôi hai tập thơ "Hoa muộn" và "Lạy xin mây trắng", có nhiều câu thơ hay:

Giữa đêm lại nghĩ là ngày
Có khi sợ cả đám mây giữa trời …

(Sáu năm)

Ban mai tôi thức dậy
gặp sợi tóc trên đầu rụng xuống...

Thơ là vậy, thơ là tâm trạng của nhà thơ khi bắt gặp tâm trạng của nhiều người cùng ngân lên… Vân Long, nhà thơ lão làng, tôi đã đọc thơ ông khi còn là học sinh phổ thông, nay mừng thấy ông vẫn khỏe, vẫn chậm rãi và hiền từ, vẫn đi dọc những hàng ghế bắt tay bạn bè tại Đại hội Nhà văn. "Tuyển thơ Vân Long" do Nhà xuất bản Hội Nhà văn ấn hành, ông mang tặng tôi với dòng chữ ghi ở trang đầu "Thân mến tặng bạn thơ Dương Kỳ Anh". Tuyển thơ của ông dày trên 300 trang. "Cuốn sách này là tâm huyết 60 năm của tác giả với Đời, với thơ…" - ông ghi ở cuối cuốn sách.

Lũ lụt đến kinh hoàng
Quả hồn nhiên chuyển mật …
Cái mất thì đã mất
Cái xa, đã xa dần
Cái còn vừa đơm trái
Người nhìn không nỡ ăn

(Sau bão).

Thời tôi còn học cấp 3, thường xuyên nghe trên đài ngâm bài thơ "Mừng chiến thắng trời quê" của Duy Thảo, đến bây giờ, tôi vẫn còn thuộc lòng những câu thơ ông làm từ năm 1965:

Cho Phúc Trạch quýt thơm, bưởi ngọt
nón Ba Giang óng ả đường làng ….

Thế mà thời gian đã làm bạc tóc người thơ vui tính, dí dỏm này, đã làm đổi thay bao nhiêu điều …

Điều đáng có thành không
điều đáng không thành có
Ta như kẻ lạc loài
trước bao điều bỡ ngỡ...

Đó là mấy câu thơ tôi trích trong bài "Đọc sách đêm cuối năm" trong tập thơ "Đi dọc lối xanh" ông mới tặng tôi. Nhà thơ Nguyễn Phan Hách, cựu Giám đốc Nhà xuất bản Hội Nhà văn tặng tôi tập thơ "Vô tình", dạo trước bận việc nên chưa đọc kỹ, nay đọc lại mới thấy nhiều bài, nhiều câu ông viết thật thấm thía:

Về hưu để chòm râu
dăm bảy sợi pha màu
Sợi vui thì đen nhánh
sợi bạc phất phơ sầu

(Về hưu).

Mới hôm kia, con trai cố nhà thơ Trung Anh là họa sỹ Trung Dũng mang tặng tôi tập thơ của bố, tập "Ngọn đèn ký ức", Nhà xuất bản Hội Nhà văn ấn hành năm 2009, tôi đọc mà trào nước mắt:

Nửa đêm chợt thức
bốn bề cỏ xanh
Bốn bề ngọn gió
Luân hồi vây quanh
Côn trùng dưới cỏ
Khóc cười tiễn anh
Thôi nôi cõi người
về nơi cõi đất …

(Cho anh về lại).

Ông đã về nơi "Cõi đất" để lại cho đời những vần thơ như kiếp luân hồi …

Trần Thị Mỹ Hạnh là một nhà báo, quen thuộc về đề tài công nhân. Tôi nhiều năm làm phóng viên Báo Tiền phong cũng theo dõi mảng này, chúng tôi quen biết nhau, nhiều lần xuống vùng than, về vùng thép… Thấy Mỹ Hạnh kiên cường lắm, lại rất yêu thơ, làm thơ. Dịp Đại hội Nhà văn vừa rồi, nữ nhà thơ Trần Thị Mỹ Hạnh mang tặng tôi tập thơ "Tình yêu của tôi", Nhà xuất bản Phụ Nữ in năm 2003, dày hơn 300 trang. Một nữ nhà báo kiên cường thế mà nay trong thơ:

Uống ly nhỏ cà phê
Thao thức năm không ngủ
tôi nhận ra đêm dài
trong ầm ào gió hú
Nằm nghe tiếng chó sủa
Vỡ từng mảng không gian
Mảnh này vừa chắp vá
Mảnh kia lại gẫy tan…

(Đêm).

Nếu thơ không nói lên được những tâm trạng chân thật như thế, hẳn thơ khó mà đi vào lòng người… Mấy năm gần đây, nhà thơ Đỗ Trung Lại chú tâm vào việc dịch, biên soạn thơ Đường. Mấy tập sách về đề tài này rất hữu ích, thật đáng nể. Cuốn "Ơ thờ ơ thơ" là tập thơ mới của Đỗ Trung Lại tặng tôi, Nhiều câu, nhiều bài trong tập thơ thấm thía lắm:

Thì mới biết cao còn không bằng rộng
Suốt đời đi chưa đến được bên thềm

(Cao và rộng).

Chỗ nào cũng đau, chỗ nào cũng mỏi
Lười ngủ, biếng ăn là đã ốm rồi
Ừ thì ốm, đã làm sao nhỉ?
Khỏe suốt trăm năm chắc đã ra người

(Ốm).

Còn nhiều tập thơ của các nhà thơ tặng tôi mà tôi đang đọc, đang tìm những câu thơ hay theo ý mình để viết đôi dòng thưa cùng bạn đọc. Người làm thơ, ngoài những người coi thơ như một vật trang trí, để khoe mẽ, để tiến thân, để mưu cầu lợi ích nào đó, còn thì, theo thiển nghĩ của tôi đều là gan ruột, đều sống chết vì thơ, đều coi thơ như là cứu cánh của cuộc đời mình…

Nhà vườn Sóc Sơn, 2016

Dương Kỳ Anh

Sẵn sàng mọi điều kiện cho đợt bồi dưỡng báo chí, truyền thông trong lực lượng CAND

Trong 2 ngày 15 và 16/4, tại Sơn La, đoàn công tác của Cục Truyền thông CAND đã có buổi làm việc với Công an tỉnh Sơn La và các đơn vị chức năng để chuẩn bị các điều kiện tổ chức lớp bồi dưỡng nghiệp vụ báo chí, truyền thông trong CAND năm 2026 và sự kiện truyền thông hướng về cơ sở “Vì bình yên bản làng”.

Phá hơn 4.000m² rừng phòng hộ, hai anh em bị phạt gần 150 triệu đồng

Chặt phá hàng nghìn m2 rừng phòng hộ để trồng cây kinh tế đã khiến hai anh em ruột tại xã Thành Vinh, tỉnh Thanh Hóa phải trả giá đắt. Không chỉ bị xử phạt hành chính với số tiền lớn, các đối tượng còn bị buộc khôi phục lại diện tích rừng đã bị tàn phá, qua đó tiếp tục gióng lên hồi chuông cảnh báo về ý thức chấp hành pháp luật trong công tác bảo vệ rừng.

Camera AI và bước chuyển mình của giao thông Hà Nội

Giữa dòng xe cộ đông đúc của Hà Nội, những “mắt thần” AI vẫn lặng lẽ hoạt động, quan sát và phân tích từng chuyển động. Camera AI không chỉ giúp phát hiện vi phạm giao thông mà còn đang góp phần thay đổi thói quen, hành vi của không ít người dân từ sự tùy tiện, vô tư vi phạm luật sang ý thức tự giác. Một cuộc chuyển đổi âm thầm nhưng sâu sắc đang diễn ra.

Khởi tố, bắt tạm giam người "xây nhầm" gần 50 căn nhà trên đất của người khác

Sáng 16/4, Cơ quan CSĐT Công an TP Hồ Chí Minh đã thi hành quyết định khởi tố, bắt tạm giam đối với bị can Lê Văn Hoàng (SN 1969, ngụ TP Hồ Chí Minh) để điều tra về tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”, liên quan đến hành vi xây dựng gần 50 căn nhà trên đất người khác, xảy ra tại phường Tân Khánh, TP Hồ Chí Minh.

Rủi ro từ hợp đồng đặt mua, giữ chỗ tại các dự án

Ký hợp đồng đặt mua, hay đặt cọc giữ chỗ tại các dự án vốn không xa lại trên thị trường bất động sản. Tuy nhiên khi các dự án chưa đủ điều kiện để mở bán thì những hợp đồng này lại đặt khách hàng vào những rủi ro pháp lý, thậm chí là tâm điểm của những vụ tranh chấp.

Con gái sốt cao co giật, bố mẹ nhờ CSGT giúp đỡ đưa đi cấp cứu

Sáng 16/4, Tổ công tác của Đội CSGT số 4 (Phòng CSGT Công an TP Hà Nội) do Trung tá Vương Đình Huỳnh làm Tổ trưởng thực hiện nhiệm vụ bảo đảm trật tự, an toàn giao thông trên tuyến Lê Duẩn - Giải Phóng theo kế hoạch.

Thí sinh không được lơ là, chủ quan với Kỳ thi tốt nghiệp THPT

Theo quy chế tuyển sinh năm 2026, thí sinh phải đạt tối thiểu 15 điểm 3 môn thi tốt nghiệp THPT tương ứng với tổ hợp xét tuyển mới đủ điều kiện tham gia xét tuyển đại học. Quy định này đang đặt ra yêu cầu cao hơn về sự nghiêm túc, chủ động của thí sinh trong quá trình ôn tập, đồng thời cảnh báo thí sinh không thể lơ là, chủ quan với kỳ thi tốt nghiệp THPT.

"Hệ sinh thái" Rance Pharma sản xuất 426 loại sữa giả với gần 200 nghìn hộp các loại

Sản phẩm các đối tượng tập trung gồm các loại sữa dành cho những người bị tiểu đường, suy thận, trẻ sinh non, thiếu tháng và phụ nữ có thai. Các thành phần công bố sản phẩm như chiết xuất tổ yến, đông trùng hạ thảo, bột macca, bột óc chó... nhưng thực tế hoàn toàn không có những chất này. Các đối tượng đã bỏ một số nguyên liệu đầu vào và thay thế, bổ sung thêm một số chất phụ gia.

Tạm đình chỉ công tác Giám đốc Ban quản lý rừng để phục vụ điều tra

Ngày 16/4, ông Cao Thanh Thương, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Gia Lai đã ký quyết định số 358/QĐ-SNNMT tạm đình chỉ công tác một Giám đốc Ban Quản lý rừng phòng hộ trên địa bàn.

“Gia cố” công nghệ, đảm bảo an toàn giao dịch ngân hàng

Để chống tội phạm ngân hàng đang biến tướng ngày càng tinh vi, các ngân hàng đã đẩy mạnh công nghệ, siết các giao dịch nghi ngờ nhằm bảo vệ khách hàng.

Công an xã Yên Thắng: Đưa chuyển đổi số “chạm” từng bản làng

Là xã miền núi còn nhiều gian khó của tỉnh Thanh Hóa, hành trình chuyển đổi số ở Yên Thắng khởi nguồn từ những điều rất đỗi giản dị, một tấm Căn cước được cấp đúng hạn, một thủ tục hành chính được giải quyết nhanh gọn, hay một người dân lần đầu tiên biết sử dụng dịch vụ công trực tuyến... Ẩn sau những chuyển động tưởng chừng nhỏ bé ấy là quá trình bền bỉ, tận tụy và sáng tạo của Công an xã Yên Thắng, với tinh thần xuyên suốt “Vì nhân dân phục vụ”.

Giá dầu diesel giảm gần 2.000 đồng/lít

Từ 0h ngày 16/4, giá dầu diesel giảm 1.920 đồng, xăng RON 95-III tăng 220 đồng một lít.

Mỹ khước từ đề nghị quan trọng của Nga về Iran

Điện Kremlin xác nhận Nga đề xuất tiếp quản lượng uranium làm giàu ở độ tinh khiết cao của Iran, nhưng Mỹ đã khước từ.

“Hùm xám” vào bán kết sau đại tiệc 7 bàn tại Allianz Arena

Rạng sáng 16/4 (giờ Việt Nam), Bayern Munich đã tạo nên một trong những trận cầu đáng nhớ nhất mùa giải khi đánh bại Real Madrid với tỷ số 4-3 ở lượt về tứ kết UEFA Champions League 2025/2026. Kết quả này giúp đại diện Bundesliga giành vé vào bán kết với tổng tỷ số 6-4 sau hai lượt trận.

Bình yên trên quê hương cố Tổng Bí thư Hà Huy Tập

Với những người chiến sĩ CAND khoác lên mình sắc xanh lá mạ, vinh dự, tự hào nhưng trách nhiệm cũng rất nặng nề, Công an xã Cẩm Hưng đã và đang ngày đêm giữ cho thế trận an ninh nhân dân vững chắc, đảm bảo an ninh, trật tự để mang lại bình yên trên quê hương cố Tổng Bí thư Hà Huy Tập.

Chung tay duy trì môi trường hoà bình, ổn định, vì hợp tác, phát triển tại Cộng hoà Trung Phi

Ngày 15/4, Đoàn công tác Bộ Công an Việt Nam do Thượng tướng Phạm Thế Tùng, Ủy viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Công an, Trưởng Ban Chỉ đạo Đề án 05 CAND Việt Nam tham gia hoạt động gìn giữ hoà bình Liên hợp quốc (GGHB LHQ) đã đến Thủ đô Bangui, Cộng hòa Trung Phi, bắt đầu chuyến thăm và làm việc tại Phái bộ GGHB LHQ tại Cộng hoà Trung Phi (MINUSCA). Đoàn công tác đã đến chào xã giao ngài Amadou Fofana, Quyền Tư lệnh Cảnh sát Phái bộ MINUSCA; Thiếu tướng Maychel Asmi, Phó Tư lệnh Quân đội Phái bộ MINUSCA.