Mùa leo núi chết chóc ở Everest
Xác chết la liệt
Theo Guardian, mùa leo núi Everest năm nay là mùa leo núi chết chóc thứ tư trong lịch sử. Nguyên nhân được cho là thời tiết xấu, người leo núi thiếu kinh nghiệm và số giấy phép kỷ lục do chính phủ Nepal cấp, cùng với quy tắc mọi người leo núi phải đi cùng với một người bản địa, dẫn đến có hơn 820 người cố gắng leo lên đến đỉnh.
Thêm mười người đã chết trong tháng 4 khi cố gắng leo lên những ngọn núi khác của dãy núi Himalaya, đưa tổng số người chết lên 21. Một người leo núi người Australia được tìm thấy trong tình trạng bất tỉnh trên đỉnh núi và được xác định vào ngày 28-5 là Gilian Lee.
Tôi không thể tin vào những gì tôi thấy ở đó. Chết chóc. Thảm sát. Hỗn loạn. Những hàng người. Xác chết trên tuyến đường và trong lều ở trại 4. Xác người nằm la liệt. Mọi người bị kéo xuống, bước qua các thi thể. Mọi thứ bạn đọc được trong các tiêu đề giật gân đều hiển hiện trong đêm ở đỉnh núi của chúng tôi", Elia Saikaly, một nhà làm phim cho hay.
Anh đã đến Hillary Step, đoạn đường cuối cùng trước khi lên đỉnh núi, vào sáng 23-5, nơi mặt trời ló rạng cho thấy thi thể của một người leo núi khác cùng trong chuyến leo núi của anh trong một bài đăng trên Instagram.
Mỗi năm, Nepal thu được 300 triệu USD nhờ các hoạt động dịch vụ liên quan tới leo núi. Tới tháng 5, Nepal đã cấp 381 giấy phép leo núi chỉ trong năm 2019. Đến nay, đã có 7 trường hợp tử vong được ghi nhận tại sườn phía nam của Everest, nằm trên lãnh thổ Nepal. Hầu hết ca tử vong được xác định là do các bệnh liên quan tới độ cao, gây ra bởi lượng oxy suy giảm dẫn tới chứng đau đầu, nôn mửa, khó thở và rối loạn tâm thần.
Do con đường chinh phục đỉnh Everest nằm ở độ cao lớn, không khí loãng, các nhà leo núi chỉ có vài giờ để leo tới đỉnh trước khi đối mặt với nguy cơ mắc chứng phù phổi - tình trạng phổi bị ngập trong chất lỏng gây ra suy hô hấp.
Những người leo núi miêu tả tình trạng "tắc nghẽn" xảy ra do những du khách kiệt sức khi ở "vùng tử thần", chặng leo núi cuối cùng từ Trại số 4 ở độ cao 8.000m tới đỉnh Everest ở độ cao 8.850m.
Những ca tử vong năm nay tại sườn núi phía Nepal gồm có Don Cash, giám đốc kinh doanh đến từ bang Utah, và Christopher Kulish, một luật sư từ bang Colorado, đều thuộc Mỹ. Hai người này thiệt mạng sau khi đã chinh phục thành công đỉnh Everest và đang trên đường xuống núi.
Luật sư Christopher Kulish, năm nay 62 tuổi, chinh phục thành công đỉnh núi cùng một nhóm nhỏ bạn đồng hành. Theo miêu tả của người em trai, ông Kulish quyết tâm chinh phục đỉnh Everest để hoàn thành điều kiện gia nhập Câu lạc bộ Bảy Nóc nhà, một tổ chức dành cho những nhà leo núi đã chinh phục những nơi cao nhất của tất cả các châu lục.
Người thiệt mạng khác là Don Cash cũng chinh phục đỉnh Everest với lý do tương tự. Ông Cash gục ngã tại đỉnh núi, trước khi được các bạn đồng hành sơ cứu và xoa bóp cơ thể. Ông sau đó có thể gượng dậy, nhưng tiếp tục quỵ ngã một lần nữa tại Hillary Step, vách đá đầu tiên trên đường từ đỉnh núi quay về.
Tại sườn phía bắc của ngọn núi thuộc lãnh thổ Trung Quốc, một du khách tử vong hôm 23-5 sau khi đã đặt chân lên đỉnh núi. Công ty du lịch Thụy Sỹ Kobler và Partner chỉ cho biết người xấu số có tên Ernst, ngoài ra không công bố nguyên nhân tử vong.
Số lượng người tìm cách chinh phục đỉnh Everest đã bùng nổ trong những năm gần đây, được thúc đẩy bởi sự gia tăng của những người leo núi từ Ấn Độ và Trung Quốc. Hàng chục công ty leo núi giá rẻ cũng đã mọc lên trong 10 năm qua, với một số bị cáo buộc cung cấp dịch vụ không an toàn hoặc hạ thấp yêu cầu đối với khách hàng về thể lực và kinh nghiệm.
| Nhiều người ngã gục ở độ cao 7.500m. |
Cần kiểm soát chặt
Hiệp hội Leo núi Nepal, tổ chức đại diện cho các công ty lữ hành, cho biết đang vận động chính phủ yêu cầu các nhà leo núi phải có sự chuẩn bị phù hợp để đối phó với điều mà những nhà leo núi kỳ cựu mô tả là "nhiệm vụ thể chất và tinh thần khốc liệt".
Ông Lama, Chủ tịch Hiệp hội leo núi Nepal cho rằng giấy phép leo núi, do chính phủ Nepal cấp chỉ vài ngày trước hành trình, nên được cấp sớm hơn vài tháng để các du khách có đủ thời gian chuẩn bị cho chặng đường chinh phục đỉnh Everest.
Ông Lama cũng đổ lỗi cho các công ty leo núi tư nhân do quá chú trọng mở rộng đối tượng khách hàng mà phớt lờ các yếu tố an toàn. Trong khi đó, các công ty lữ hành khẳng định đã chuẩn bị đầy đủ cho du khách cả về kinh nghiệm và kỹ năng trước khi điền tên du khách vào danh sách leo núi.
Ông Mingma Sherpad, đại diện công ty thám hiểm Seven Summits Treks cho rằng Chính phủ Nepal không thể hạn chế số giấy phép cấp ra bởi luôn có danh sách dài du khách mong chờ cơ hội chinh phục đỉnh núi cao nhất thế giới. "Mọi người từ khắp nơi trên thế giới muốn đến thăm Everest, đây là nguyện vọng không thể bị ngăn trở", ông Sherpad nói.
Hôm 29-5, Bộ trưởng Truyền thông và Công nghệ thông tin Nepal Gokul Baskota cho biết không thể đổ lỗi tình trạng quá tải hiện tại trên đường chinh phục đỉnh Everest cho việc quản lý về cấp phép của chính phủ Nepal. Ông Baskota cho rằng trình độ leo núi không phù hợp của các du khách là nguyên nhân gây ra các ca tử vong đáng tiếc. Quan điểm của Bộ trưởng Baskota vấp phải không ít phản đối.