Không có gì mà ầm ĩ cả

Thủy hại hay thủy lợi?

07:14 29/10/2020
Những ngày qua, đã có rất nhiều anh hùng bàn phím bàn luận và đổ lỗi cho thủy điện là nguyên nhân gây ra lũ lụt. Ô hay! Theo tư duy này thì chỉ xây thủy điện ở Ninh Thuận thì vùng này sẽ thừa nước, hết khô hạn.


Ngày xưa ở vùng Tản Viên có phong tục hội làng độc đáo. Một đôi trai gái làng được chọn làm Sơn Tinh và Mỵ Nương ngồi bên nhau ở bờ đê. Hội làng làm lễ sau đó chuyển sang một hình thức diễn xướng dân gian, dân làng cầm que gậy lên đê hô hoán đánh đuổi đôi nam nữ đi. Họ cho rằng chỉ vì tình yêu của đôi này mà Thủy Tinh dâng nước ngập lụt. Lũ lụt là nỗi ám ảnh của dân đồng bằng sông Hồng. Họ buộc phải đắp đê mới tồn tại được.

Dọc dài lịch sử, thơ văn cổ có nhiều bài in dấu lụt lội. Bắt đầu từ dã sử Hùng Vương - Sơn Tinh - Thủy Tinh tới thơ văn thời Lý, Lê, thế kỷ 20. "Núi cao sông hãy còn dài. Năm năm báo oán, đời đời đánh ghen".

Trong Chiếu dời Đô, Lý Thái Tổ đã giải thích là chọn địa điểm cao ráo để dân cư không còn sợ nạn lũ lụt. Khá nhiều tác phẩm ghi dấu lụt như của Nguyễn Húc thời Hậu Lê, Nguyễn Cư Trinh (thế kỷ 18), Nguyễn Khuyến, Nguyễn Đình Chiểu (TK 19), Phan Bội Châu, Ngô Đức Kế, Tản Đà, Phạm Duy Tốn, Ngô Tất Tố, Tô Hoài, Phan Tứ, Lê Lựu... (thế kỷ 20). Nhiều lắm.

Hà Nội nghìn năm đã quen với lũ. Trên đê có nhiều nhà canh đê (xưa gọi là điếm canh). Năm 1971 vỡ đê, đồng ruộng như biển cả, cầu Long Biên có nguy cơ bị lũ cuốn trôi nên ngành giao thông đã cho một đoan tàu chở đá nặng tới chặn để giữ cầu. 

Năm nào cũng vậy, mùa nước sông Hồng vô cùng hung dữ. Nhìn hoa nhãn biết nước năm nay lũ to hay vừa. Nội hay ngoại thành đều lo âu với mức nước sông; trong nội thành Hà Nội thì lên cầu Long Biên xem, ở ngoại thành như Từ Liêm, Đông Anh, Gia Lâm, Thanh Trì thì lên đê ngắm. 

Mùa nào thanh niên cũng rầm rập đắp đê và bịt toàn bộ các đường từ sông vào. Hà Nội thấp hơn đáy sông nên không thể bơm đi đâu được. Trẻ em đi học mà nước ngập đến bụng không có gì lạ. Các trận địa phòng không cũng làm nhiệm vụ bảo vệ đê như đấu tranh sinh tồn. Năm 1996 là năm cuối cùng phải chứng kiến biển nước ngập mái nhà ở bãi sông Hồng như Tứ Liên, Phúc Xá...

Minh họa Lê Tâm.

Từ khi Nhà máy thủy điện Hòa Bình xây xong, bắt đầu điều tiết nước sông. Các cửa khẩu trên đê được dỡ bỏ. Dân Hà Nội có thể đi bộ ra bãi giữa gần Tứ Liên chơi. Thủy điện Hòa Bình đã trị thủy thành công một dòng sông hung dữ nghìn đời. Đất lụt ngoài bãi lên giá thành đất vàng. Trước đó Hà Nội thiếu điện. Tuần cắt vài lần, đèn dầu được trọng dụng. 

Khi thủy điện Hòa Bình hoạt động, nó đã làm cho đồng bằng sông Hồng thoát tăm tối. Internet sẽ ra sao khi không có điện? Nhớ lại "Mẫn và tôi" thấy nhà văn Phan Tứ mô tả trận lụt năm 1964 ở xứ Quảng thật giống với những gì truyền hình đưa tin bây giờ.

Những ngày qua, đã có rất nhiều anh hùng bàn phím bàn luận và đổ lỗi cho thủy điện là nguyên nhân gây ra lũ lụt. Có những thứ tư duy kỳ cục mà Facebooker Nam Nguyễn đã tổng kết nhiều ý kiến như sau: "Lụt ở Việt Nam là do thủy điện, ở Trung Quốc là do quả báo còn ở Âu Mỹ là do biến đổi khí hậu". 

Câu nói này giỡn mặt các anh hùng bàn phím luôn tìm cách đổ lỗi tại trận tại chỗ, rằng lũ miền Trung do thủy điện tại chỗ cả. Ô hay! Theo tư duy này thì chỉ xây thủy điện ở Ninh Thuận thì vùng này sẽ thừa nước, hết khô hạn.

Tổ tiên loài người không có điều hòa, không có thủy điện, rừng không bị phá, mà những trận lụt lại được nhắc đến trong kinh thánh.

Tất cả thủy điện từ công trình lớn đến thủy điện cóc thì đều có khả năng chứa, xả nước theo kích cỡ của mình nên vai trò trị thủy là không nhỏ. Cây rừng làm trì hoãn lũ được thì các hồ chứa cũng làm được việc đó. Nếu không có nhiều cấp độ hồ chứa thì buộc phải nhìn nước từ rừng về đồng bằng như một luồng lũ ống. Việc gì phải cân nhắc lợi hại.

Lê Tâm

Khi người người, nhà nhà quây quần bên mâm cỗ Tết, phố phường rực rỡ ánh đèn và sắc màu pháo hoa, lực lượng Cảnh sát trật tự Thủ đô vẫn lặng lẽ làm nhiệm vụ, thức trắng đêm để giữ gìn trật tự đô thị (TTĐT). Đây là năm đầu tiên, công tác duy trì TTĐT trong dịp Tết Nguyên đán được triển khai đồng bộ với việc ứng dụng hệ thống Trung tâm Camera AI ghi nhận, phát hiện vi phạm – một mô hình chưa từng có tiền lệ trong công tác trực Tết.

Ngày 21/2 (tức mùng 5 Tết), Công an tỉnh Phú Thọ cho biết, theo tinh thần “thượng tôn pháp luật”, “không có vùng cấm, không có ngoại lệ”, Phòng CSGT, Công an tỉnh Phú Thọ đã tăng cường xử lý nghiêm các hành vi vi phạm trong dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, kể cả đêm Giao thừa, là nguyên nhân trực tiếp dẫn đến tai nạn giao thông.

Từ phản ánh của nhiều người dân và du khách, trưa 21/2 phóng viên Báo CAND đã đến Khu du lịch Long Vân Garden ở thôn Suối Phèn, xã Sơn Long, huyện Sơn Hòa, tỉnh Phú Yên trước đây – nay là thôn Suối Phèn, xã Vân Hòa, tỉnh Đắk Lắk để tìm hiểu thực hư về chuyện “chặt chém” ở bãi giữ xe ô tô tự phát nằm kế bên khu du lịch này.

Ban ngày họ ngồi trước màn hình máy tính, tối mịt mới rời quán cà phê hay góc phòng trọ. Những con số nhảy liên hồi, biểu đồ lên xuống từng giờ, tin nhắn khách hàng dồn dập. Nghề của họ được gọi ngắn gọn là chạy quảng cáo - một công việc nghe có vẻ hào nhoáng trong kỷ nguyên số, nhưng phía sau lại là vô vàn áp lực, trăn trở và cả những khoảng xám khó gọi tên.

Từ mùng 3 Tết Nguyên đán, Bệnh viện Bạch Mai tiếp nhận gia tăng bệnh nhân nặng từ các tuyến chuyển lên; bệnh nhân nội trú tăng gấp đôi so với mọi năm. Bệnh viện huy động bác sĩ, điều dưỡng rút ngắn ngày nghỉ Tết quay trở lại làm việc. 

Lợi dụng kỳ nghỉ Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, tình trạng người tham gia giao thông vi phạm quy định về nồng độ cồn và chạy quá tốc độ..., các đối tượng sử dụng không gian mạng (Facebook, Zalo...) hình thành các hội nhóm “báo chốt, né chốt” và xuyên tạc hoạt động của CSGT.

Thực hiện kế hoạch cao điểm của Cục CSGT và chỉ đạo của Công an TP Hà Nội, lực lượng CSGT Thủ đô vẫn tiếp tục tăng cường các tổ công tác làm nhiệm vụ xuyên suốt kỳ nghỉ Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, qua đó phát hiện xử lý nhiều trường hợp tài xế taxi và xe khách vi phạm nồng độ cồn.

©2004. Bản quyền thuộc về Báo Công An Nhân Dân.
®Không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý bằng văn bản của Báo Công An Nhân Dân.
English | 中文