Nhạc sĩ Phú Quang: Còn sức khỏe còn làm live show
Ngoài diva Thanh Lam, Thu Phương, Đức Tuấn còn có những giọng hát quen thuộc đã được yêu mến qua các tác phẩm của Phú Quang như: nghệ sĩ Trần Mạnh Tuấn, Tấn Minh, Lê Anh Dũng, Minh Chuyên, Trần Mạnh Tuấn, Minh Thu. Con rể nghệ sĩ Bùi Công Duy và con gái Trinh Hương cũng xuất hiện trong liveshow của bố với những màn kết hợp hứa hẹn mang lại nhiều cảm xúc cho người xem.
- Thưa nhạc sĩ Phú Quang, có cảm giác như lâu lâu không gặp khán giả của mình, ông rất nhớ. Đó có phải là lý do để ông luôn "đúng hẹn" với công chúng, dù ông đã ở thời điểm có thể cho phép mình được nghỉ ngơi?
+ Đúng vậy, tôi rất nhớ khán giả của mình. Người nghệ sĩ sống bằng tình yêu của khán giả mà. Khán giả nuôi dưỡng niềm đam mê sáng tạo của người nghệ sĩ. Tôi sẽ còn đến với khán giả của tôi cho tới đi nào sức khỏe cho phép.
- Có cảm giác như khán giả chưa khi nào ngừng yêu Phú Quang, bằng chứng là các đêm nhạc của ông luôn cháy vé. Năm nay thì sao, ông có chút áp lực gì về chuyện bán vé hay không?
+ Tôi chưa bao giờ áp lực chuyện bán vé cả. Tôi là nhạc sĩ "nghèo", được khán giả thương nên các chương trình luôn không phải lo chuyện bán vé. Nói điều này sợ mọi người lại bảo tôi khoe nhạc mình hay. Thực ra là tôi chỉ khoe mình được khán giả thương mà thôi.
- Vì không áp lực chuyện bán vé, nên ông khá thoải mái trong việc mời nghệ sĩ tham gia, không câu nệ lắm chuyện sao nọ, sao kia?
+ Tên tôi đủ để bán vé rồi. Tôi thoải mái trong việc chọn ca sĩ không có nghĩa là tôi dễ tính với ca sĩ. Tôi khó tính, thậm chí là rất "kén" ca sĩ. Với tôi, khi chọn ca sĩ cho chương trình của mình thì việc họ hát hay quan trọng hơn việc họ có là sao hay không.
Tôi hoàn toàn có thể mời "sao", và không ít "sao" sẵn sàng hát trong chương trình của tôi, nhưng trên hết cả với tôi là sự phù hợp. Tôi chỉ mời những người mà tôi nghĩ rằng họ hát hay nhạc của tôi, kể cả tên tuổi của họ chưa phải nổi tiếng lắm.
- Live show "Trong miền ký ức" sắp tới của ông, lần đầu tiên có sự tham gia của nữ ca sĩ Thu Phương. Ông đánh giá thế nào về giọng hát của Thu Phương khi hát nhạc Phú Quang?
+ Tôi đánh giá cao giọng hát mềm mại, tình cảm của Thu Phương khi hát nhạc của tôi. Khi tôi mời, Thu Phương rất vui vẻ nhận lời về hát, khiến tôi rất vui. Thu Phương nổi tiếng hát hay những tình khúc của nhạc sĩ trẻ Việt Anh, nhưng tôi cũng tin rằng, với nhạc của tôi, cô ấy cũng hát hay không kém. Khán giả Hà Nội chắc chắn sẽ yêu mến một Thu Phương trong âm nhạc Phú Quang.
| Ca sĩ Thu Phương lần đầu hát nhạc Phú Quang trong show diễn sắp tới. |
- Sau câu chuyện không được vui vẻ lắm liên quan đến chuyện cát-xê, mối quan hệ giữa ông và ca sĩ Ngọc Anh, người được đánh giá là hát hay nhất nhạc Phú Quang liệu đã được cải thiện? Ông có sẵn sàng mời cô ấy về nước tham gia vào chương trình của mình, vì khán giả vẫn luôn mong chờ điều đó?
+ Tôi đâu có để bụng chuyện với Ngọc Anh. Cát-xê đòi cao là quản lý của cô ấy ra giá với tôi, và tôi đồng ý hay không cũng là chuyện bình thường. Ngọc Anh cũng đơn giản mọi chuyện. Lần này tôi có mời Ngọc Anh về nước tham gia show diễn của tôi, và cô ấy đã đồng ý. Tuy nhiên, lịch diễn chương trình của tôi trùng với một show diễn ở Mỹ cô ấy đã nhận lời trước đó nên đành lỡ hẹn khán giả.
- Cũng đã rất lâu, diva Thanh Lam mới góp mặt trong show diễn của ông. Ông có còn lo ngại nữ ca sĩ vì "dư thừa năng lượng" mà "làm quá" các sáng tác của ông, hoặc hát sai ca từ ca khúc của ông chẳng hạn.
+ Thanh Lam chắc hiểu tính tôi lắm rồi, nên cô ấy sẽ không tự ý làm quá mọi chuyện nữa đâu. Tôi vẫn luôn đánh giá Thanh Lam là giọng ca nữ số 1 của Việt Nam. Không dễ có ca sĩ nào lấy được ngôi vị ấy của cô ấy đâu, dù cô ấy đã 50 tuổi. Ngày trước, vì hay tự mình sáng tạo, thêm bớt ca từ của tôi trong các ca khúc nên Thanh Lam đã bị tôi phản ứng có lúc rất hay gắt.
Có giai đoạn tôi ít mời Lam tham gia chương trình của tôi. Đôi lần gặp tôi cô ấy trách. Tôi cũng rất thẳng thừng bày tỏ quan điểm, khi nào cháu bớt điên thì chú mời cháu vào chương trình của chú. Bây giờ Thanh Lam đang ở độ đằm.
Người như cô ấy bớt điên đi thì chắc là khó lắm, nhưng cô ấy sẽ biết tiết chế hơn, giọng hát giàu trải nghiệm hơn, nên hát nhạc của tôi sẽ hay hơn. Khán giả có thể kiểm chứng điều đó khi đến nhà hát nghe Thanh Lam trong chương trình sắp tới của tôi.
- Trong âm nhạc, hay có chuyện ca sĩ tự bịa lời, thay lời, quên lời, hoặc hát sai lời của bài hát. Đối với một số nhạc sĩ, họ khá dễ tính, dễ thông cảm cho ca sĩ, riêng nhạc sĩ Phú Quang thì dường như lại hay làm to chuyện việc này. Theo ông, vấn đề ca từ quan trọng như thế nào trong ca khúc?
+ Một bài hát chỉ có 2 điều quan trọng nhất là âm nhạc và ca từ. Cả hai thứ đều phải rất hoàn chỉnh, chứ không thể cái này hay cái kia dở được. Khi nhạc sĩ viết một ca khúc, họ đã tính toán hoàn chỉnh cho âm nhạc và ca từ. Nguyên tắc của ca sĩ là phải hát chuẩn, hát đúng cả phần nhạc và phần lời.
Có khi bài hát chỉ sai một chữ thôi, là nghĩa của nó đã khác đi rồi, tôi không chấp nhận điều đó. Tôi đã từng nhiều lần bực mình, khó chịu với ca sĩ khi họ dù vô tình hay cố ý hát sai lời của tôi. Các ca sĩ Ngọc Tân, Quang Lý ngày trước cũng thỉnh thoảng hát sai ca từ của tôi, tôi cũng rất thẳng thắn trao đổi lại.
Ca sĩ phải bảo vệ tính toàn vẹn của tác phẩm, không nhân danh sáng tạo hay thậm chí đãng trí mà quên lời hoặc hát sai lời của bài hát. Đối với tôi đó còn là đạo đức nghề nghiệp.
| Nhạc sĩ Phú Quang và các nghệ sĩ trong buổi họp báo ra mắt live show “Trong miền ký ức”. |
- Một người đặc biệt trân trọng ca từ như ông lẽ ra phải là nhà văn, chứ không phải là một nhạc sĩ?
+ Nói thật, ngày xưa tôi không định đi làm nhạc sĩ đâu, mặc dù 7 tuổi đã đi học nhạc rồi. Học âm nhạc 21 năm nhưng đến khi ra trường tôi lại thích làm nhà văn, nhà thơ. Nhưng cũng may là tôi không làm nhà văn nhà thơ, nếu không thì bây giờ cũng chỉ được xem là nhà văn trẻ nhà thơ trẻ, mặc dù là mình già rồi.
- Và nếu làm nhà văn, nhà thơ, có thể ông không giàu như là một nhạc sĩ, vì dù sao thu nhập từ âm nhạc vẫn khá hơn thu nhập từ văn chương rất nhiều...
+ Tôi vẫn chỉ là một nhạc sĩ nghèo thôi.
- Nếu để ý có thể thấy, ông rất ưa đặt tên cho chương trình của mình là phải dài, ý tứ hơi loanh quanh... Hiếm hoi lắm mới có chương trình ông chịu đặt tên ngắn, như chương trình sắp tới. Vì sao ông lại thích cách đặt tên như vậy?
+ Thật ra, tên chương trình dài hay ngắn là do vấn đề phải nói như thế nào thôi. Ví dụ như mình nói "có một vài điều anh muốn nói với em" thì thực ra không phải vài điều mà là rất nhiều điều. Cũng tùy theo chương trình mà tôi đặt tên dài hay ngắn. Tôi vốn rất cầu kì về ngôn ngữ.
- Được xem là nhạc sĩ viết nhiều bài hát hay nhất về Hà Nội, nhưng quãng thời gian ông sống ở Sài Gòn xem chừng cũng dài như sống ở Hà Nội. Nếu Phú Quang không có những bài hát hay về Sài Gòn thì có vẻ như ông hơi bất công với mảnh đất mà ông đã gắn bó suốt thời tuổi trẻ đẹp đẽ?
+ Tôi sống ở Sài Gòn 25 năm. Sài Gòn cho tôi nhiều thứ lắm. Và tôi cũng rất yêu thành phố này. Tôi chuyển về Hà Nội sinh sống vì tôi nhớ nhà quá, nhớ Hà Nội quá. Người ta cứ tưởng là Sài Gòn đối xử với tôi như thế nào đó, nhưng không phải, không hề có chuyện ấy. Tôi về Hà Nội giữa lúc mà Sài Gòn yêu quý mình nhất. Lúc ấy Thành phố trao cho tôi cái giải thưởng bài hát viết về Thành phố Hồ Chí Minh hay nhất.
Đó là bài hát "Thành phố đêm". Người Sài Gòn rất đàng hoàng ở chỗ này, tôi là dân ngụ cư, nhưng tôi viết bài hát ấy, họ bầu là bài hát hay nhất trong cuộc thi viết về Sài Gòn. Khi tôi vẫn sống ở Sài Gòn, có người hỏi, ông dân Bắc, ông sống đất ấy, ông có bị kì thị không, tôi mới bảo chả thấy kì thị gì.
Người Sài Gòn không ai để ý cái vụn vặt ấy đâu, nếu như là nơi khác thì có thể. Khi họ trao giải, tôi còn không xúc động lắm với huy chương vàng, vì nói thật với các bạn, tôi có 120 cái huy chương vàng trong hội diễn cơ, thêm một cái tôi không xúc động, Nhưng điều làm tôi xúc động là vì mình dân ngụ cư mà các nhạc sĩ ở Thành phố không hề đố kị.
Rất mừng là người ta đánh giá cao bài hát ấy. Bài hát ấy tôi cũng không ca ngợi đến mức quá nhiều, nhưng mà người ta vẫn đánh giá là bài hát viết hay về Sài Gòn.
- Xin cảm ơn nhạc sĩ Phú Quang về cuộc trò chuyện!