Nghệ sĩ Bảo Trí - Kim Tuyết: Hương thời gian thanh thanh

Tình yêu, tựa hồ như thời gian vậy. Khó hiện hữu thành hương sắc để mà cầm nắm, định vị, để mà nhìn ngắm cụ thể nhưng sự tồn tại tưởng chừng mơ hồ của nó lại là bến neo của hạnh phúc, của những ngày gieo neo, khốn khó. Yêu nhau đã khó, cùng nhau vượt những cơn sóng lớn của cuộc đời, để mỗi khi nhắc về nhau, vẫn dành cho nhau ân tình trọn vẹn của thuở ban đầu, đâu phải ai cũng làm được?

1. Chiều cuối Chạp, hương hoa sứ tản mác trong cái lạnh se se da thịt. Bảo Trí ngồi thinh lặng, mắt reo vui theo cơn mưa vừa rốt ráo. Chuyện đời anh ngùi ngùi, nốt buồn nhiều hơn vui. Trong cảm nhận cá nhân tôi, Bảo Trí là một nghệ sĩ tài năng, có tình và đầy tâm huyết nhưng danh vọng kém. Biết là làm sao được. Tôi tin nỗ lực của một con người có thể xoay chuyển được tình thế. Song, tôi cũng tin, mỗi người có một con đường mà đôi khi, tưởng đã vượt, vẫn không đi khỏi con đường đó. Đổi lại, tạo hóa ban cho họ một ngã rẽ, một điểm tựa để mà nương náu, để mà trú ẩn. 

Thật may vì Bảo Trí và Kim Tuyết đã tìm thấy nhau. Thật may vì, sóng gió cuộc đời càng đong đầy thêm tình cảm họ dành cho nhau. Bảo Trí nói với tôi rằng: “Lúc cùng quẫn, nếu không có bà xã anh, anh đã không thể gượng dậy được”. Gọi là lời tri ân, nghe có vẻ sáo nhưng thiển nghĩ, chẳng phải bao nhiêu mái ấm trong cuộc đời này, đôi khi rất cần một lời tri ân thực sự từ người chồng như vậy sao? Đúc rút của một người đàn ông đã đi quá nửa đời người, trải bao thăng trầm là lời thương yêu chân thành nhất mà có lẽ, mỗi khi đối diện với người vợ, người bạn đời, họ ngại ngần mở lời.

Bảo Trí kể, chính sân khấu là ông Tơ bà Nguyệt se duyên cho anh chị, bởi trước đó anh từng quyết không lấy người cùng nghề, gia đình anh cũng không mấy ủng hộ; còn chị thì quan niệm, thà lấy chồng nghèo, nhất quyết không cưới người nhỏ tuổi hơn. Vậy mà, khi anh chị gặp nhau tại đoàn Hương Bưởi thì “lời nguyền” đó đã bị phá vỡ. Chẳng là, ngày đó, sau nhiều bôn ba khắp các tỉnh, Bảo Trí về coi sân khấu và chỉ huy đêm diễn cho đoàn. Nghệ sĩ Kim Tuyết lúc bấy giờ là đào chánh, tiếng ca ngọt lịm, tánh tình lại rất mực hòa nhã, khiêm tốn.

“Ngày mới vô đoàn, gặp bả là tôi choáng ngay. Nhưng, “hút” tôi chính là tính khiêm nhường, không khi nào tụm năm tụm ba tán gẫu đánh bài... như nhiều người khác của bả. Vậy là tôi dốc tâm đeo đuổi, chấp nhận đương đầu với khoảng nửa chục đối thủ. Biết bà ấy không thích lấy chồng nhỏ tuổi hơn nên tôi giả “xạo” hơn bà ấy 2 tuổi” - anh hồi tưởng. 

Chị tiếp lời: “Trên sân khấu, ngó bộ ảnh tía lia, mà ngoài đời lại rất nghiêm túc, thích đọc báo và ít nói. Tôi thấy lạ nên chú ý và mến ảnh hồi nào không hay”. Một cốc nước, một cái khăn chấm mồ hôi sau vở diễn, lời chưa trao mà tình ý đong đầy. Họ cưới nhau giữa tứ bề khốn khó. Đám cưới là vài mâm cỗ, vui vầy trong lời chúc tụng thiệt bụng thiệt dạ của mấy anh em trong đoàn.

2. Cuộc sống của đôi vợ chồng son tưởng đã tạm ổn thì đoàn nảy sinh nhiều vấn đề. Anh chị dắt tay nhau rời đoàn. Để tiện việc đi diễn xa, anh chị bàn nhau vét số tiền dành dụm bấy nay sắm một chiếc honda chạy tới chạy lui. Người túng rơi vào cảnh khốn. Giai đoạn ấy, cải lương rơi vào độ thoái trào không gì cứu vãn nổi. 

Suất diễn thưa dần, nhiều đoàn danh tiếng cũng chỉ cầm cự thoi thóp. Tiện tặn, chắt bóp lắm, đời sống anh chị ngày càng chật vật, túng thiếu. Lần lựa mượn đầu này, vá đầu kia để níu nghề mà hy vọng cứ hiu hắt như bóng chiều qua ngõ. Tính mãi, anh chị dằn lòng bán cái xe kỷ niệm, lấy tiền trả nợ. Số còn dư, chị làm vốn, liều mở hàng ăn. 

Vốn quen màn nhung sân khấu, gương lược, phục trang, phấn sáp, cô đào chánh ngày nào cặm cụi hôm sớm học món này, nấu món kia, mưu sinh đắp đổi qua ngày. Sáng nào cũng vậy, phố còn chưa tan sương, chị đã vội vàng trở dậy ra chợ, anh lụi hụi nhóm bếp, quạt than, rồi bưng bê, dọn dẹp, xếp đặt bàn ghế. 

Hàng ăn sáng của vợ chồng anh chị hồi đó thuộc loại “độc nhất vô nhị” ở chợ Hòa Bình vì chị chịu khó đổi món liên tục cho khách. Nay bún bò, mai bún thịt nướng, bữa kia lại cháo lòng, bữa nọ bún riêu,... Anh nói: “Vợ chồng tôi lấy vai diễn làm nghề nên bán buôn, tính toán có thạo gì đâu. Huề vốn là đã thấy mừng”. Mấy lúc vãn khách, chị buồn buồn quạt bếp, ngân một câu ca còn bỏ lửng để anh tiếp lời.

Đúng lúc, sân khấu hài đang trên đà được ưa chuộng, Bảo Trí được khuyên nên thử chuyển qua đóng hài, biết đâu hợp nhãn. Thấy anh chần chừ, không dám nhận vì “đóng cải lương lớp lang đàng hoàng, cái này ra tấu, mà khán giả không cười, chắc có nước độn thổ luôn”, chị nhẹ nhàng khích lệ: “Cứ thử đi anh, phải thử mới biết!”. 

Vượt qua những hoài nghi, ánh nhìn nghi ngại ban đầu, Bảo Trí tỏa sáng ngay đêm đầu tiên xuất hiện trong vai trò mới. Nhóm hài của anh đi đến đâu, ngay lập tức được khán giả hân hoan chào đón đến đấy. Niềm vui chóng chầy tan biến, nhóm hài đột ngột rã. Bảo Trí chơi vơi suốt một thời gian để níu lại thăng bằng. 

Anh trải lòng: “Nhìn bà xã tôi gầy rộc, thương con gái khóc thét lên vì khát sữa, tôi ứa nước mắt, tự nhủ phải đứng lên bắt đầu lại. Nhưng, hết lần này đến lần khác, mỗi lần hy vọng nhen nhóm là mỗi lần tôi bị đốn ngã. Có những đêm mưa tầm tã, tôi lầm lũi đi trong vô định, mặc nước mưa hòa nước mắt. Tôi sợ vợ tôi thấy tôi yếu đuối, sợ vợ tôi thấy tôi quỵ ngã, sợ vợ tôi thấy những giọt nước mắt bất lực…”.

Đời sống muôn đời vẫn đắng và ngọt, vui và buồn, nghi ngờ và tin cậy, vấp ngã và đứng dậy; chỉ có trải nghiệm của mỗi cá nhân tại mỗi thời đoạn là khác nhau. Quan trọng là, ở những thời khắc đáng nhớ ấy, có một người đi bên cạnh, nấu một bữa cơm, châm một ly trà, siết một bàn tay, nom một giấc ngủ. Hạnh phúc lứa đôi lớn nhất trong đời, chẳng phải chính là sự đồng cảm và thấu hiểu từ người bạn đời đấy sao? Tôi vẫn không thể nào quên được ánh mắt trìu mến chị Kim Tuyết dành cho anh khi hai vợ chồng cùng xuất hiện trong một chương trình truyền hình. 

Chị khều nhẹ MC, nói nhỏ: “Em để dành thời gian hỏi ảnh nghen, đời ảnh thăng trầm lắm…”. Chị  lúc nào cũng vậy, luôn biết cách lùi lại phía sau, để quan sát, để ủi an và làm điểm tựa cho anh. Đó không phải là sự hy sinh như nhiều người lầm tưởng. Đó là một sự lựa chọn mà tôi tin, dẫu có đi lại, chị vẫn sẽ chọn như vậy. 

Chị khéo léo vun vén gia đình, nén cả những tiếng thở dài để anh không cảm thấy áp lực, cần mẫn dỗ con quấy khóc để anh bớt lo lắng,… Và, những lúc thấy cần phải song hành cùng anh, chị lặng lẽ đến bên cạnh, siết tay anh hồi lâu, từ tốn: “Hay vợ chồng mình lập nhóm hài”. Anh gạt phắt: “Bà có đóng hài bao giờ đâu!” Chị nhẹ nhàng: “Thì có anh tập cho em. Mình cứ làm thử, không thì thôi, có mất mát gì đâu anh”.

3. Nhóm hài Bảo Trí - Kim Tuyết ra đời. Tình hình cũng chẳng khả quan hơn trước. Tối nào anh chị cùng tới mấy điểm diễn ngồi chờ thời. Bữa nào được cho diễn, mà diễn khán giả cười, đường về nhà ríu rít nói cười. Anh vui một, chị vui tới mười. Bởi, điều chị lo lắng lúc ấy là tinh thần của anh. Bữa nào diễn khán giả không cười, tâm trạng anh chị như đeo cả mấy tấn chì. Anh buồn một; chị buồn hai, ba. Bao nhiêu muộn phiền, bao nhiêu uất ức dồn nén, anh mang ra trút lên chị, chị vẫn ẩn nhẫn chịu đựng.

Hơn hai mươi năm, anh chị sánh bước bên nhau, không chỉ là bạn đời, họ còn là những người cộng sự, đồng nghiệp tâm huyết, đi diễn, tập tuồng, viết kịch bản cùng nhau. Tổ ấm của họ giờ rộn rã tiếng cười, đủ cả nếp tẻ. Hỏi bí quyết giữ gìn hạnh phúc, chị bộc bạch: “Vợ chồng tôi luôn tin tưởng nhau. Hai đứa đều có thể thoải mái đi chơi với bạn bè nhưng không ai muốn bứt ra tìm niềm vui riêng”.

Còn anh rưng rưng xúc động: “Sự nghiệp của tôi nhận được hậu thuẫn và hy sinh rất nhiều của vợ: từ chuyện chăm sóc, dạy dỗ con cho tới việc quán xuyến gia đình”. Bảo Trí bộc bạch. Anh luôn đưa hết thu nhập cho chị. Vì thế, mỗi dịp kỷ niệm, ngày lễ, anh sẽ đưa vợ đến cửa hàng thời trang để chị thích gì thì tự mua. Thương chồng con nên chị thường đi siêu thị rồi về nấu một món thật ngon cho cả nhà.

Sài Gòn hay trở mùa. Trong giấc ngủ chập chờn còn mờ hơi sương, chị lục tục trở dậy, chuẩn bị bữa sáng cho cả gia đình rồi cắp giỏ ra chợ. Trong chiếc giỏ ấy thế nào cũng có thêm vài món đồ mùa nào thức nấy, dành riêng cho má anh. Còn anh, diễn xa đã đành, quanh trong thành phố, thể nào cũng tranh thủ vù về nhà, ăn cơm chị nấu.