Chân dung các đối tượng lừa đảo mang danh thương mại điện tử
Qua thu thập tài liệu, chứng cứ, cơ quan Công an đã xác định Công ty Bigbuy24h Việt Nam chưa được phép của Bộ Công Thương cho thành lập sàn thương mại điện tử, không đầu tư kinh doanh gì và cũng không hợp tác với bất cứ quỹ/công ty nào. Tất cả chỉ là màn kịch các đối tượng dựng lên để lừa đảo.
Trong lúc Công an tỉnh Thanh Hoá đang xác minh thì bất ngờ, trang web và app của Công ty Bigbuy24h Việt Nam “biến mất”, nhiều người dân choáng váng khi biết mình mất tiền đã làm đơn trình báo.
| Những buổi quảng bá hình ảnh hoành tráng của cán bộ, nhân viên Công ty Bigbuy24h khiến nhiều người tin tưởng. |
Giám đốc thuê và sự cay đắng khi tiếp tay cho lừa đảo
Quá trình điều tra, Phòng Cảnh sát hình sự Công an tỉnh Thanh Hoá xác định, Nguyễn Văn Anh là chủ mưu trong việc lập ra Công ty Bigbuy24h Việt Nam, thuê người thiết kế website và app dành cho di động, đăng ký kinh doanh và nộp đơn xin đăng ký cung cấp dịch vụ thương mại điện tử, đồng thời “nổ” việc được quỹ đầu tư góp vốn gần 1 nghìn tỷ đồng.
Để “chứng thực” cho việc này, ngày 8/8/2019, Nguyễn Văn Anh xin phép thay đổi kinh doanh. Theo đó, Công ty Bigbuy24h Việt Nam được Sở Kế hoạch Đầu tư TP Hà Nội cấp giấy chứng nhận ĐKDN Công ty TNHH hai thành viên trở lên, trụ sở chính tại tầng 2 số 79 Thiên Hiền, phường Mỹ Đình 1, quận Nam Từ Liêm, Hà Nội. Vốn điều lệ là 980 tỷ đồng do hai thành viên góp vốn gồm ông Nguyễn Văn Anh góp 68 tỷ đồng và Công ty TNHH Đầu tư Quỹ Wanda Hongkong góp 912 tỷ đồng. Lúc này, Nguyễn Văn Anh thuê 1 căn Shophouse tại TT24, HD Mon, phường Mỹ Đình 2, quận Nam Từ Liêm, TP Hà Nội làm trụ sở công ty và chuyển Đoàn Đức Tâm cùng Ban giám đốc, bộ phận phát triển thị trường về địa điểm trên để làm việc.
Để kêu gọi, lôi kéo được nhiều người tham gia sàn TMĐT Bigbuy24h, Nguyễn Văn Anh xây dựng cơ chế tặng điểm và cơ chế phát triển hệ thống theo cơ chế tặng điểm. Cụ thể, đối với doanh nghiệp, chủ shop: Khi bán hàng trên Bigbuy24h, doanh nghiệp, chủ shop, cá nhân sẽ chiết khấu trong khung từ 1% đến 34%, tùy thuộc vào biên độ lợi nhuận của doanh nghiệp cũng như từng danh mục hàng hóa khác nhau, số phần trăm chiết khấu được thỏa thuận giữa người mua và người bán. Sau khi chiết khấu về công ty, người bán sẽ được công ty hoàn trả đến 100% chiết khấu, nhưng sẽ hoàn trả dần, mỗi ngày được hoàn trả 1 phần 300 số điểm trong ví “điểm khoá”.
Đối với người mua hàng: trong mỗi đơn hàng, khi người bán hàng chiết khấu một phần trăm nào đó bất kỳ trong khung từ 1% - 33% thì khách hàng sẽ được công ty thưởng tích điểm tổng bằng 3 lần số phần trăm chiết khấu của người bán hàng, số điểm này cũng được hoàn trả dần, mỗi ngày hoàn trả 1 phần 500 số điểm trong ví “điểm tổng”. Người tiêu dùng hay người bán hàng trên sàn giao dịch TMĐT Bigbuy24h đăng ký miễn phí.
Đặc biệt, trong cơ chế phát triển hệ thống, Văn Anh đã quy định những người giới thiệu trực tiếp (F1) được công ty tặng 200.000 điểm bigbuy vào tài khoản. Người giới thiệu gián tiếp (F2) nhận 100.000 điểm. Người giới thiệu được hưởng 2% chiết khấu tổng doanh thu bán sản phẩm của F1, 1% của F2. Căn cứ trên quy chế hoạt động của sàn Bigbuy24h, những người được giới thiệu tham gia là thành viên của Bigbuy24h hiểu đây là một cơ hội đầu tư và càng giới thiệu lôi kéo nhiều người khác tham gia thì càng có lợi vì được hưởng hoa hồng môi giới.
Theo đó, đối với mỗi đơn hàng được bán ra qua sàn Bigbuy24h thì chủ shop, doanh nghiệp thiết lập đơn hàng (loại hàng hóa và tổng giá trị đơn hàng) và tỷ lệ chiết khấu (chiết khấu từ 1% đến 34%), sau khi thiết lập đơn hàng và chọn hình thức thanh toán bằng QR Code thì tại App Bigbuy24h của chủ shop, doanh nghiệp sẽ được nhận 1 mã QR code. Mã QR code này sẽ được người mua quét xác nhận. Lúc này chủ shop phải chiết khấu về cho Công ty Bigbuy24h theo tỷ lệ thỏa thuận với người mua từ ví “số tiền nạp”.
Sau khi đã hoàn thành giao dịch mua, bán như trên thì Công ty sẽ hoàn 100% số điểm chiết khấu lại cho shop, doanh nghiệp về mục Điểm khóa (số điểm này sẽ được hoàn trả dần và có thể được quy đổi thành tiền để rút ra), đồng thời công ty sẽ thưởng điểm cho người mua gấp 3 lần % chiết khấu về mục Điểm tổng trong ví điện tử (số điểm này sẽ được hoàn trả dần và chỉ có thể sử dụng để mua sắm các loại hàng hóa được bán trên sàn Bigbuy24h).
Tuy nhiên, trên thực tế, cả chủ shop, doanh nghệp và người mua đều là “ảo” bởi không hề có giao dịch mua bán nào diễn ra, những người trao đổi với nhau đều là các bị hại mà Văn Anh cho họ diễn những vai khác nhau với mục đích để họ tưởng có lợi thật nên nộp tiền vào cho hắn càng nhiều càng tốt.
Điều đáng nói là, không chỉ các khách hàng bị lừa, một số cán bộ chủ chốt của Công ty Bigbuy24h Việt Nam cũng không biết mình tiếp tay cho lừa đảo. Điển hình như trường hợp Lại Thu Hà – một trong những cán bộ chủ chốt của Công ty được tuyển dụng để làm quản lý. Vào đầu tháng 3/2020, Nguyễn Văn Anh thông báo với các thành viên ban giám đốc Công ty Bigbuy24h về việc ký kết hợp tác với tập đoàn SB Capital Managenment của Mỹ tại trụ sở của tập đoàn Newlife (số 31 Nguyễn Quốc Trị, phường Trung Hoà, quận Cầu Giấy, Hà Nội).
Tuy nhiên đến trước khi ký kết 1 ngày, Nguyễn Văn Anh gọi điện thoại cho Lại Thu Hà nói về việc mình bị cách ly bởi COVID, nhờ Lại Thu Hà làm đại diện công ty để ký kết vì “Mọi việc đã được thống nhất và sắp đặt hết rồi, tất cả cứ nghe theo Dũng nói mà thực hiện”.
Ngày 16/3, Lại Thu Hà đại diện cho Công ty Bigbuy24h ký kết hợp tác với “Đại diện tập đoàn SB Capital” và được một số bài báo online đưa tin (trước đó thì nhiều bài báo đưa tin về việc tập đoàn SB trao giấy chứng nhận cổ đông cho tập đoàn Newlife do Nguyễn Văn Anh là Tổng giám đốc). Vì Văn Anh chỉ đạo như vậy nên Hà đến ký kết mà không biết nội dung hợp đồng là gì, lễ ký kết cũng không có sự tham gia của cơ quan có thẩm quyền.
Một trong những người khá thông minh, phát hiện ra sự lừa đảo của Nguyễn Văn Anh nên đã không tiếp tục tiếp tay cho hắn đó là Đoàn Đức Tâm. Do có nhiều bài báo đưa thông tin Công ty Bigbuy24h lừa đảo và việc Bộ Công Thương đã có công văn yêu cầu website thương mại điện tử dừng hoạt động nên Đoàn Đức Tâm xin nghỉ làm, được Nguyễn Văn Anh ký văn bản về việc miễn nhiệm chức danh Tổng giám đốc vào ngày 28/2/2020, những người còn lại trong Ban giám đốc vẫn làm việc bình thường.
Khi bị triệu tập làm việc, cả Hà và Tâm đều cho rằng không hề biết việc mình là “quân cờ” trong bàn cờ lừa đảo của Văn Anh.
Lật tẩy hành vi lừa đảo của Công ty Bigbuy24h
Quá trình điều tra, Công an tỉnh Thanh Hoá đã xác định, do phát hiện có dấu hiệu bất thường, đến ngày 24/12/2019, Cục Thương mại điện tử và Kỹ thuật số, Bộ Công Thương đã có giấy mời yêu cầu Công ty TNHH Dịch vụ thương mại Bigbuy24h Việt Nam cử người đại diện theo pháp luật đến làm việc về hoạt động cung cấp dịch vụ thương mại điện tử qua website bigbuy24h.com của Công ty và thông báo tạm thời dừng hồ sơ đăng ký.
Sau đó, các đơn vị chức năng thuộc Bộ Công Thương đã làm việc với Công ty Bigbuy24h Việt Nam đồng thời có công văn yêu cầu Công ty Bigbuy24h Việt Nam giải trình, làm rõ một số nội dung liên quan đến hoạt động của website bigbuy24h.com.
Ngày 22/1/2020 yêu cầu Công ty TNHH Thương mại dịch vụ Bigbuy24h Việt Nam dừng ngay hoạt động cung cấp dịch vụ thương mại điện tử qua website Bigbuy24h.com. Đến ngày 14/2/2020 có Công văn số 88/TMĐT-QL gửi Cục An ninh mạng và Phòng chống tội phạm sử dụng công nghệ cao, Bộ Công an yêu cầu điều tra, làm rõ các dấu hiệu vi phạm hình sự và có biện pháp xử lý kịp thời, ngăn chặn nguy cơ gây thiệt hại trên quy mô lớn cho người dân và xử lý nghiêm đối với hành vi vi phạm của Công ty Bigbuy24h Việt Nam.
Đến ngày 24/7/2020, website Bigbuy24h.com và App ngừng hoạt động, tất cả các thành viên của Sàn TMĐT Bigbuy24h không thể đăng nhập vào App đã tải về điện thoại. Nguyễn Văn Anh và Lê Hạnh Minh cũng cắt đứt mọi liên lạc với những thành viên còn lại của công ty, không ai biết Anh và Minh ở đâu, các trụ sở làm việc của Bigbuy24h cũng bị chủ sở hữu thu hồi để cho người khác thuê lại.
Quá trình điều tra, đến nay, Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Thanh Hoá đã đủ tài liệu, chứng cứ, khởi tố vụ án hình sự về hành vi sử dụng mạng máy tính, mạng viễn thông, phương tiện điện tử thực hiện hành vi chiếm đoạt tài sản theo quy định tại Điều 290 BLHS năm 2015 và đang tiến hành các biện pháp điều tra, xử lý theo quy định của pháp luật.
Như vậy, cũng như hàng loạt công ty đa cấp bán các shop online ảo trước đó như MB 23, Tâm Mặt Trời, Trường Giang, Liên Kết Việt…. Bigbuy24 cũng đã thực hiện cú lừa ngoạn mục đối với hàng vạn người, chiếm đoạt số tiền lớn rồi bỏ trốn. Báo CAND đã nhiều lần cảnh báo các nạn nhân không nên tin theo lời đường mật của các đối tượng khi nộp tiền thật để nhận điểm ảo kinh doanh, bởi dù nhiều thủ đoạn khác nhau (bán hàng chất lượng kém, giá đắt; huy động tiền đầu tư các dự án “khủng” hoặc lấy tiền của người sau trả nhỏ giọt cho người trước, chia chác phần trăm lãi suất cao…) đều là thủ đoạn của những kẻ lừa đảo cao tay. Bởi, chẳng có đầu tư gì có thể “một vốn bốn lời” kiếm tiền dễ dàng như vậy được.