Đánh giá tổng hợp các chứng cứ mới chứng minh được vấn đề
Sang ngày xét xử thứ hai, Chánh án TAND tối cao Nguyễn Hoà Bình- Chủ toạ phiên toà và các Thành viên Hội đồng Thẩm phán TAND tối cao hỏi điều tra viên, kiểm sát viên cơ quan tố tụng tỉnh Long An trong quá trình khám nghiệm hiện trường đã thu giữ những gì liên quan đến vụ án? Các Thành viên Hội đồng Thẩm phán hỏi về những vật chứng rất quan trọng là “chiếc thớt có vết máu”, “con dao” và “chiếc ghế nhựa” tại sao không thu giữ được? Việc cơ quan điều tra yêu cầu nhân chứng đi mua dao, thớt để chứng minh điều gì?
Trong khi đó, đại diện Viện KSND tối cao đặt ra nhiều câu hỏi với cơ quan tiến hành tố tụng cấp sơ thẩm như: Thời gian cụ thể Hồ Duy Hải có mặt ở hiện trường và thời gian cụ thể xảy ra vụ án? Ai nhìn rõ mặt Hải ở hiện trường trước thời điểm xảy ra vụ án? Tại sao không đưa anh Đinh Vũ Thường vào hồ sơ vụ án với vai trò là nhân chứng? Tại sao quá trình xét xử ở hai cấp toà sơ thẩm và phúc thẩm không triệu tập anh Đinh Vũ Thường?...
| Chủ toạ phiên toà Nguyễn Hoà Bình phát biểu. |
Từ những câu hỏi của mình, đại diện Viện KSND tối cao cho rằng, Toà án hai cấp sơ thẩm và phúc thẩm khi xét xử chưa đánh giá toàn diện các vấn đề liên quan đến vụ án đã dẫn tới sai lầm. Do đó, đại diện Viện KSND tối cao đề nghị huỷ hai bản án sơ thẩm, phúc thẩm để điều tra lại và phải thực nghiệm lại hiện trường, trong đó tính cả thời gian Hải có mặt ở tiệm cầm đồ, đi trả xe, rồi đoạn đường từ đó đến Bưu điện Cầu Voi…
Về vấn đề này, Chủ toạ phiên toà giám đốc thẩm đồng tình khi cho rằng, đây là những chứng cứ gián tiếp, nếu tách ra độc lập từng lời khai, tình tiết, chứng cứ thì không nói lên điều gì. Nhưng nếu tổng hợp lại sẽ có vấn đề. Và tại sao lại có nhiều vấn đề trùng hợp với lời khai của Hải. Do đó không thể chia tách ra để phủ định từng việc.
Kết luận vấn đề này, Chủ toạ phiên toà nêu quan điểm, nếu đại diện Viện KSND tối cao chỉ băn khoăn về việc tính toán thời gian Hải có mặt ở hiện trường hay không thì chưa hợp lý. Vì sự có mặt của Hải không chỉ chứng minh bằng thời gian mà còn bằng những chứng cứ khác. Đến phần đánh giá chứng cứ, các Thẩm phán trong Hội đồng Thẩm phán sẽ đánh giá tổng thể trên cơ sở tổng hợp các chứng cứ mới chứng minh được vấn đề này.
Trước đó chiều 6/5, khi Chủ toạ phiên toà giám đốc thẩm đặt câu hỏi với các cơ quan tiến hành tố tụng cấp sơ thẩm về Quyết định kháng nghị giám đốc thẩm của Viện KSND tối cao về vụ án này, đại diện các cơ quan tiến hành tố tụng tỉnh Long An vẫn giữ nguyên quan điểm như đã kết luận điều tra, truy tố và xét xử. Các cơ quan tiến hành tố tụng tỉnh Long An khẳng định, Hồ Duy Hải là người gây ra cái chết của hai nữ nhân viên Bưu điện Cầu Voi (tỉnh Long An).
Đại diện Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Long An trình bày, lúc đầu Hải khai đập đầu nạn nhân Hồng vào lavabo, nhưng kết quả khám nghiệm không thể hiện có dấu vết gì ở lavabo. Sau đó Hải lại khai, dùng thớt tròn đập vào đầu nạn nhân này. Lý giải vì sao khai không đúng sự thật trong bản cung đầu (ngày 5/5/2008), Hải nói vì muốn kéo dài quá trình điều tra, xét xử vụ án để kéo dài sự sống.
Đến bản khai tiếp theo (ngày 7/7/2008) có mặt kiểm sát viên và luật sư tham gia, Hải khai lại, là dùng thớt đập vào đầu nạn nhân, chứ không đập đầu nạn nhân vào lavabo. Ngoài lời khai của Hải thì hiện trường vụ án nơi nạn nhân bị giết có chiếc thớt hình tròn dính máu. Kết quả giám định pháp y cho thấy, trên đầu nạn nhân có dấu vết vật cứng tác động vào. Vậy nên cơ quan điều tra đã loại trừ lời khai ban đầu của Hải là đập đầu nạn nhân Hồng vào lavabo. Và kết luận, lời khai ngày 7/7/2008 của Hải là phù hợp thực tế hiện trường vụ án.
Đại diện Viện KSND tỉnh Long An khẳng định, phiên tòa sơ thẩm diễn ra bình thường. Khi HĐXX thẩm vấn, bị cáo Hải trả lời trôi chảy. Phiên tòa hôm đó có rất đông người dân tham gia và các cơ quan báo chí tại Long An đến dự. Sau phiên tòa sơ thẩm, bị cáo Hải xin giảm nhẹ hình phạt, không kêu oan. Câu hỏi này cũng được Chủ toạ phiên toà giám đốc thẩm hỏi đại diện TAND cấp cao tại TP Hồ Chí Minh. Cơ quan này cũng khẳng định, bản án phúc thẩm đã xét xử và tuyên án đối với bị cáo Hồ Duy Hải về hai tội “giết người” và “cướp tài sản” là đúng người, đúng tội.
Trình bày tại phiên toà giám đốc thẩm, đại diện Viện KSND tối cao là Tổ trưởng Tổ liên ngành thẩm định hồ sơ vụ án Hồ Duy Hải cho biết: Năm 2014, Viện trưởng Viện KSND tối cao thành lập Tổ liên ngành thẩm định vụ án gồm các cơ quan: Ban Nội chính Trung ương, Bộ Công an, Viện KSND tối cao, TAND tối cao tiến hành thẩm định vụ án này theo yêu cầu của Chủ tịch Nước. Kết quả thẩm định hồ sơ vụ án cho thấy, trong quá trình giải quyết có vi phạm tố tụng nhưng không làm thay đổi bản chất vụ án.
Việc Tòa án hai cấp sơ thẩm và phúc thẩm kết án đối với bị cáo Hải tử hình về tội “giết người” và tội “cướp tài sản” là có căn cứ pháp luật. Hội đồng Thẩm phán TAND tối cao hỏi đại diện các cơ quan tố tụng hai cấp sơ thẩm và phúc thẩm về một số lời khai, chứng cứ trong vụ án, đồng thời yêu cầu công khai các bản cung Hải đã khai khi có luật sư và Viện kiểm sát tham gia. Những bản cung này, Hải khẳng định đủ sức khỏe để lấy lời khai và hoàn toàn tự nguyện, không bị ép buộc.
Sau khi nghe ý kiến của các thành phần tham dự phiên toà này, Chủ tọa phiên toà kết luận: Như vậy, đại diện Viện KSND tối cao và các cơ quan tố tụng ở hai cấp toà sơ thẩm và phúc thẩm đã thống nhất: Hải thừa nhận có đập đầu và cắt cổ nạn nhân Hồng. Vấn đề không thống nhất là, cơ quan tiến hành tố tụng tỉnh Long An xác định, Hải đập đầu chị Hồng bằng thớt, loại trừ đập đầu vào lavabo như lời khai trước đó. Trong khi đó, đại diện Viện KSND tối cao nhận định, không loại trừ việc thủ phạm đập đầu nạn nhân vào lavabo. Vì điểm không thống nhất này nên phiên toà giám đốc thẩm phải cầu thị để tìm ra sự thật khách quan của vụ án.