Bám trụ ở Ea H’leo

Theo tiếng Ê đê, Ea nghĩa là nước, còn H'Leo mang tên một cô gái. Dòng Ea H'Leo có chiều dài 143km, bắt nguồn từ huyện Krông Năng, chảy qua hai huyện Ea H'leo và Ea Súp rồi đổ vào sông Sêrêpôk. Thị trấn Ea Đ'Răng, thủ phủ của huyện Ea H'leo ở độ cao khoảng 800m so với mực nước biển, nằm khép mình bên quốc lộ 14 - con đường thiên lý nối các tỉnh Tây Nguyên để ra Bắc, vào Nam. Dải đất nơi tôi đang đứng chân chính là nơi đã nổ ra trận đánh ác liệt Cẩm Ga - Thuần Mẫn vào ngày 8/3/1975, mở màn cho Chiến dịch Tây Nguyên trong mùa xuân đại thắng.

Nằm cách TP Buôn Ma Thuột 82km về phía Tây Bắc, huyện Ea H'leo có diện tích tự nhiên gần 133 nghìn hécta. Đây là địa bàn cư ngụ của hơn 123 nghìn người thuộc 25 dân tộc thiểu số, chủ yếu là người Ê Đê và Gia Rai. Ngoài ra, còn có nhiều người di cư từ mọi miền trong cả nước tới lập nghiệp hay làm thuê theo thời vụ, tạo cho huyện lị sự đa dạng về văn hóa, phong tục tập quán, cùng sự phức tạp về an ninh, trật tự trên địa bàn.

Trung tá Hoàng Văn Hoàn (Đội trưởng Đội XDPT và Công an phụ trách xã, Công an huyện Ea H'leo) cho biết: "Hơn chục năm trước, Tây Nguyên từng là điểm nóng về an ninh chính trị. Huyện Ea H'leo cũng nằm trong khu vực hoạt động của bọn FULRO, của các tổ chức phản động lôi kéo người dân chống phá chính quyền. Hiện nay, Ea H'leo vẫn đứng thứ hai toàn tỉnh Đắk Lắk về số vụ phạm pháp hình sự, chỉ sau TP Buôn Ma Thuột. Vấn đề an ninh chính trị, an ninh nông thôn… vẫn tiềm ẩn nhiều nguy cơ. Các tôn giáo ngày càng đẩy mạnh quy mô, phát triển tự phát trái pháp luật, với sự xâm nhập, lôi kéo tham gia tà đạo, đạo lạ vào địa bàn.

Việc tranh chấp đất đai, khiếu kiện đông người vẫn đang diễn ra phức tạp. Tội phạm tập trung vào các nhóm tội như giết người, cướp tài sản, hủy hoại tài sản, hiếp dâm và tội phạm về ma túy. Tình hình trên có một phần nguyên nhân từ việc lao động tự do ở các nơi đổ về đây để làm thuê theo thời vụ (thu hoạch cà phê, hồ tiêu, cao su, bắp, đậu...) rất đông, gây khó khăn cho việc kiểm soát tạm trú, lưu trú trên địa bàn và làm phát sinh hàng loạt vấn đề xã hội phức tạp. Tất cả những vấn đề đó đặt ra trách nhiệm nặng nề đối với lực lượng Công an".

Với quân số ít ỏi, CBCS của Đội phụ trách xã luôn phải "căng mình" ra để triển khai thực hiện nhiệm vụ nắm tình hình địa bàn, kịp thời tham mưu cho lãnh đạo giải quyết các điểm nóng ở nông thôn, xây dựng hệ thống chính trị cơ sở và phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ, quản lý đối tượng trọng điểm, tham gia đấu tranh trấn áp tội phạm...

Toàn huyện có 11 xã và 1 thị trấn, với tổng số 192 thôn, buôn, tổ dân phố. Địa bàn được giao đến từng CBCS, có người phụ trách từ 1 đến 3 xã. Tây Nguyên đồng đất mênh mông, những xã như Cư A Mung, Ea Tia, Ea Hiao, Ea Sok… cách trung tâm huyện những 30-40km, đường đi lại vô cùng gian khổ. Anh em đi "cắm" buôn thường xuyên phải biền biệt gia đình để thực hiện 3 cùng (cùng ở, cùng làm việc, cùng nói tiếng dân tộc) với dân, cuối tuần mới được trở về đơn vị để báo cáo tình hình và tranh thủ thăm nom gia đình, vợ con.

Trong Đội có Thượng úy Hoàng Văn Dũng, nhà ở tận huyện Cư Jút, tỉnh Đắk Nông, cách xã Ea Tia được giao phụ trách hơn 100km. Thượng úy Y Chí Niê, Trung sỹ Y Phin Niê đều có hoàn cảnh gia đình đặc biệt khó khăn, bố mẹ mắc bệnh hiểm nghèo, các anh đều là lao động chính trong gia đình…nhưng họ luôn xác định rõ trách nhiệm trước công việc. Để xuống buôn làng, họ phải tự túc tất cả, từ phương tiện, xăng xe đến lương thực thực phẩm trong suốt thời gian ở cơ sở. 

Thời gian qua đã xảy ra nhiều vụ tranh chấp đất đai, khiếu kiện đông người, như vụ 23 hộ dân ở xã Cư Mốt kéo ra ngăn cản việc thi công gia cố bờ đập thủy lợi Phù Mỹ; vụ 39 hộ dân ở Buôn Dang - xã Ea H'leo tranh chấp đất với Công ty Trường Thịnh… Những vụ việc đó đều có nguy cơ phát triển thành các điểm nóng, nếu có sự kích động của các thế lực bên ngoài. Lực lượng Công an phụ trách xã đã kiên trì thuyết phục người dân chấp hành pháp luật, tranh thủ người có uy tín như già làng, trưởng buôn… để vận động bà con, đồng thời truyền tải những ý kiến nguyện vọng của người dân đến các cấp có thẩm quyền. Nhờ vậy, tình hình buôn làng đã trở lại yên tĩnh.

"Làm giao thông" kiểu… Tây Nguyên

Khi tôi đến, Tây Nguyên đang vào mùa khô. Trên con đường dẫn đến trụ sở Công an huyện Ea H'leo, từng quầng bụi đất đỏ bazan bay mù mịt theo sau những đoàn xe tải, xe khách đường dài chạy rầm rập lên Pleiku (Gia Lai), hay xuống Buôn Ma Thuột (Đắk Lắk). Trong nắng cháy và mịt mù bụi đất, những chiến sỹ trong sắc phục vàng cần mẫn bám đường để thực hiện công việc tuần tra, kiểm soát giao thông (TTKSGT). Nắng cao nguyên rát bỏng, làm những cánh tay đen cháy như càng "nổi" hơn trong màu áo Cảnh sát giao thông (CSGT).

 Kể về những khó khăn trong quá trình thực hiện nhiệm vụ trên địa bàn, Trung tá Đinh Ngọc Xuyênh (Đội trưởng Đội CSGT-TT-Cơ động, Công an huyện Ea H'leo) cho biết: "Quốc lộ 14 đoạn chạy qua huyện Ea H'leo có chiều dài hơn 44km, trong đó Đội chúng tôi phụ trách hơn 10km trên địa bàn thị trấn Ea Đ'Răng. Tình hình trật tự an toàn giao thông (TTATGT) trên tuyến đường độc đạo này những năm qua diễn biến khá phức tạp.

Nguyên nhân là do hệ thống hạ tầng giao thông đã xuống cấp, đường xá thì chật hẹp và hỏng hóc luôn, lưu lượng phương tiện và người tham gia giao thông khá lớn… Đó là những yếu tố làm gia tăng số vụ tai nạn, va chạm giao thông. Đặc biệt, đây là vùng cư trú tập trung của đồng bào dân tộc thiểu số, trình độ dân trí và nhận thức pháp luật của đồng bào dân tộc còn hạn chế, ảnh hưởng trực tiếp đến thái độ khi tham gia giao thông.

Ngoài việc "mù" luật, thời gian qua ở đây "nóng" lên tình trạng đối tượng càn quấy có hành vi thách thức CSGT, như chạy xe tốc độ cao, lạng lách, đánh võng, tạt đầu xe Cảnh sát rồi bỏ chạy để trêu ngươi, thách thức truy đuổi. Với những trường hợp như thế, việc đuổi bắt người vi phạm là rất nguy hiểm cho tính mạng của họ và TTATGT trên toàn tuyến. Chưa hết, có những vụ đối tượng "nhử" cho CSGT đuổi theo vào đường tối, hẻm núi rồi khiêng cây chặn đường, ném đá. Có đồng chí bị ném trúng gây thương tích…".

Từ đặc điểm tình hình địa bàn, Đội CSGT-TT-Cơ động của Công an huyện Ea H'leo đã có những cách làm sáng tạo để đảm bảo TTATGT, kiềm chế và làm giảm TNGT ở cả ba tiêu chí về số vụ, số người chết và số người bị thương. Với phương châm "tính mạng con người là trên hết", Đội đã xác định nhiệm vụ trọng tâm là siết chặt quản lý hoạt động kinh doanh vận tải và kiểm soát tải trọng phương tiện.

Trong năm 2014, Đội đã tổ chức 467 ca TTKSGT, với gần 2,5 nghìn lượt CBCS tham gia, phát hiện lập biên bản gần 5 nghìn trường hợp vi phạm. Bên cạnh đó, Đội đã đẩy mạnh công tác tuyên truyền phổ biến pháp luật về giao thông với đồng bào bằng nhiều hình thức phù hợp.

Trung tá Xuyênh kể: "Việc triển khai tuyên truyền Luật Giao thông đường bộ (GTĐB) trực tiếp xuống các buôn thôn, cơ quan, đơn vị, trường học thông qua các hoạt động như tổ chức các cuộc thi tìm hiểu Luật GTĐB; giới thiệu, giải thích cho bà con các biển báo, ký hiệu giao thông; xây dựng các đoạn phim, phóng sự tuyên truyền pháp luật về giao thông...

Tài liệu tuyên truyền được chúng tôi biên tập bằng tiếng Kinh và tiếng dân tộc. Cán bộ xuống dân để vận động, tuyên truyền phải nói được tiếng của đồng bào Ê đê, Gia Rai…, để người dân ý thức được sự cần thiết phải tuân thủ pháp luật. Nhằm ngăn chặn từ gốc các vụ tai nạn trên tuyến quốc lộ 14, Đội đã thành lập nhiều chốt cơ động TTKSGT ngay tại các đường giao thông liên thôn, liên xã. Cách làm này giúp chủ động phát hiện sớm ngay từ trong buôn, thôn những trường hợp vi phạm giao thông. Những lỗi mắc phải, nhất là các hành vi có nguy cơ cao gây TNGT đều bị xử lý nghiêm.

Điều đó có tác dụng nhắc nhở họ nghiêm chỉnh chấp hành pháp luật về giao thông, để tự phòng tránh các vụ tai nạn thảm khốc xảy ra với mình và người khác khi ra quốc lộ có lưu lượng phương tiện lưu thông lớn. Còn với những đối tượng có hành vi càn quấy, thách thức, chống đối hay tấn công lại CSGT, chúng tôi phối hợp với các lực lượng Cảnh sát khác tiến hành hóa trang tiếp cận đối tượng để bắt giữ, xử lý".

Với những giải pháp đồng bộ và kiên quyết, tình hình TNGT tại Ea H'leo trong năm 2014 đã có nhiều khởi sắc, đều giảm về chỉ tiêu số vụ tai nạn và số người chết do TNGT trên địa bàn so với cùng kỳ năm 2013.

Để có được kết quả đó, CBCS của Đội CSGT-TT- Cơ động của Công an huyện Ea H'leo đã dốc sức vì bình yên trên mỗi tuyến đường. Hằng tuần, CBCS chỉ được phép nghỉ một ngày. Lại phải thường xuyên tăng ca trong thời điểm thường xảy ra tai nạn từ 18 giờ đến 22 giờ trong ngày để kịp thời giải quyết các sự cố. Kết thúc năm, Đội đã được Ủy ban ATGT tỉnh Đắk Lắk tặng giấy khen, CBCS đều đạt các danh hiệu thi đua và không có ai vi phạm kỷ luật.