Gà, "ma" chung chuồng
Phía sau chùa Đại Giác nằm trong nghĩa trang Bình Hưng Hòa (quận Bình Tân, Tp Hồ Chí Minh), hiện hàng chục ngôi mộ lớn bé, to nhỏ đã bị bít bùng, rào chắn bằng lưới B40 kiên cố, hình thành một khu vườn chăn nuôi. Cả ngày cả đêm, vong hồn người dưới mộ đã bị quấy phá, giày xéo bởi hàng trăm lồng gà chọi, lồng chó… Mùi xú uế, tanh tưởi, hôi thối bốc lên nồng nặc tràn phủ chốn an nghỉ của hàng ngàn người quá cố.
Gà, "ma" chung chuồng
Thật khó để nhận ra "lãnh địa" chó, gà bởi chúng được rào chắn tinh vi, ngụy trang cẩn thận, chỉ có một cánh cửa duy nhất lụp xụp phía nách để lọt vào trong. Muốn lọt vào phải trình diện với người giữ chìa khóa cánh cổng ấy, rằng đi thăm mộ người quen. Trong vai người đi viếng mộ người thân, chúng tôi được bà H dẫn luồn ra sau gian buồng, qua khu vực nấu ăn ra phía sau để thắp nhang. Khung cảnh đập vào mắt chúng tôi là hàng chục ngôi mộ lớn bé bị bao vây bởi hàng rào B40 kiên cố. Hàng trăm lồng gà chọi kêu quang quác khi thấy người, vài cái chuồng chó ở cạnh đồng loạt sủa ăng ẳng, huyên náo. Muốn thăm mộ nằm trong "lãnh địa" này, chỉ có con đường duy nhất là chui từ phía sau bếp.
Phần mộ của người thân ông Lê Văn T (quận. Bình Thạnh, TP HCM) to nhất ở đây, xây viền bê tông, có mái che hướng ra khoảng trời phía trước nhưng đã bị chủ nuôi gà ốp tôn kín bưng xung quanh, cả lối ra cũng bị chắn bằng rào kẽm. Hai bên thành mộ, bị vạt loang lổ, trơ gạch vữa. Chưa kể bên cạnh có tượng Quan Thế Âm Bồ Tát cũng bị "con dân" cho sống chung với... gà. Ngay lối vào gian bếp nấu ăn, ba ngôi mộ cho "mặc áo mưa" và bị hun khói đến đen sạm, bồ hóng vàng úa phía trên. Nồi xoong, chén bát xếp đầy trên mặt mộ. Một số người sinh sống tại đây giải thích rằng, đó là những ngôi mộ người nhà bốc cốt đi rồi, giờ chỉ còn "xác" thôi. Nhưng theo quan sát của chúng tôi, tất cả gốc hương cắm trên mộ đều còn tàn, những nhành hoa vẫn chưa kịp hoại tử. Và chén nước chưa kịp cạn, thì không có lý gì bảo đó là mộ đã bốc cốt. Ở nghĩa trang lớn nhất TP Hồ Chí Minh, nếu một ngôi mộ hốt cốt đi thì sẽ lập tức có ngôi khác "mọc" lên ở chỗ đó, mỗi tấc đất ví như một tấc vàng.
Thấy có người vào thắp hương, một người đàn ông nhỏ thó bỗng dưng xuất hiện, bà H. ghé sát tai nói thầm: "Đó là người chăn gà thuê cho ông chủ kiêm luôn canh gác bảo vệ". Anh ta đưa ánh nhìn đầy dò xét, mắt liếc láo không rời vào người đi thắp hương. Anh ta chính là "thổ địa" cai quản lò gà chọi tại đây, mọi nghi vấn đều được anh ta báo về ông chủ. Số lượng gà chọi nuôi trong nghĩa trang sẽ cung cấp để phục vụ cho các hoạt động ăn chơi như đá gà, chơi cựa hoặc làm thịt… Còn một số lồng chó thì không ai biết chủ nhân của nó nuôi với mục đích gì. Nhưng trước mắt, sự hiển diện của chó ở khu vực "cấm" này có tác dụng đánh động, giật giây cho chủ biết có người lạ xâm nhập. Bà H. dặn chúng tôi rất nhiều lần rằng, có biết thì im lặng giùm cái kẻo ông ấy đuổi những người đang sống "tầm gửi" ở đây đi hết. "Chúng tôi may mắn bấu víu vào chỗ này, dựa vào cửa chùa để sống giờ bị đuổi chẳng biết đi đâu". Bà H. nói như van lơn.
Bà H. cho biết, trại gà chọi này "mọc" ra từ tháng 9 năm ngoái, do ông Ba Hoàng làm chủ, vì nó được ngụy trang khéo léo nên chẳng ai biết. Chỉ người thân của những ngôi mộ đang lọt trong chuồng mới biết, họ cũng phẫn nộ về việc mồ mả gia đình bị "giày xéo". Nhưng, người ta phàn nàn chẳng bõ gì, đâu vẫn vào đó, các lồng gà vẫn không ngừng gia tăng, chó vẫn sủa ăng ẳng cả ngày lẫn đêm.
 |
| Những lồng gà chọi đặt ngổn ngang trong khu vực quây rào. |
"Vườn thú" dựa vào một ngôi mộ xây to cao nhất của gia đình ông Lê Văn T. làm lá chắn che mắt thiên hạ, và một bên tựa vào lưng chùa. Nếu đi ngoài đường nhìn vào, không thể phát hiện được bên trong đang nuôi gà, chó. Những cây xanh trồng cạnh mộ giúp che bóng mát chườm cao chưa tới nóc tôn đã bị phạt sát gốc hoặc băm bổ cho chết héo rũ đi "vườn" được thông thoáng.
Toàn bộ diện tích quây rào, lợp mái phục vụ việc nuôi gà chọi ước chừng khoảng trăm mét vuông. Phân gà, phân chó tỏa mùi hắc ám nồng nặc ảnh hưởng trực tiếp đến người sống xung quanh. Ngôi chùa nằm trong lòng nghĩa trang ngày ngày gõ mõ tụng kinh để cầu siêu cho các vong hồn mau siêu thoát về thế giới bên kia, sự hiện diện của chó, gà đã giày xéo vong hồn người chết, nơi linh thiêng dường như đang bị chà đạp, hắt hủi.
Vòng vo, đùn đẩy…
Vì ông Ba Hoàng là Đội trưởng quản lý nghĩa trang Bình Hưng Hòa nên chẳng ai dám hé răng nửa lời. Để kiểm chứng thông tin trên, chúng tôi liên hệ với ông Nguyễn Hữu Lộc - Giám đốc Xí nghiệp Dịch vụ Môi trường (Công ty TNHH MTV Môi trường đô thị TP HCM) là đơn vị chịu trách nhiệm quản lý nghĩa trang Bình Hưng Hòa.
Khi chúng tôi đề cập đến tình trạng rào chắn mộ trong nghĩa trang nuôi gà chọi, ông Lộc bảo bây giờ mới biết chuyện này vì không nghe ai báo cáo cũng chẳng thấy người dân phản ánh. Ông Lộc phân trần rằng, nghĩa trang Bình Hưng Hòa là tên gọi chung, trong đó có phần đất của chùa và một số tư nhân, Xí nghiệp chỉ quản lý phần đất thuộc về nghĩa trang nên rất khó phân biệt. Cái khó trong việc quản lý ở đây là sự lẫn lộn, bát nháo giữa đất tư và đất công nên ông Lộc không biết. Việc rào chắn mộ để nuôi gà tại đất nghĩa trang, thì ông Lộc khẳng định không hề có việc này, nếu có đã có xử lý rồi.
Chúng tôi đưa ông Lộc xem những tấm hình chụp lại cảnh hàng chục lồng gà ngổn ngang giữa những ngôi mộ, phía trên lợp tôn bịt bùng, ông Lộc xem rồi lắc đầu hỏi: "Ở chỗ nào vậy? Cái này tôi bó tay, để gọi ông Hoàng tới mới biết chứ tôi không biết". Ông Lộc quả quyết, không bao giờ có chuyện rào chắn mộ và nuôi gà trong đó: "Văn phòng ở nghĩa trang có dán số điện thoại nóng của tôi và anh Hoàng mà không thấy có ai phản ánh. Tôi nghĩ không có vụ nuôi gà đá, các anh em có nuôi vài con gà xung quanh văn phòng nhưng từ khi có dịch cúm thì dẹp hết rồi. Có gì để ông Hoàng tới hỏi mới biết". Những vấn đề chúng tôi đưa ra liên quan đến việc nuôi gà trong nghĩa trang, ông Lộc đều trả lời là bó tay, và phải chờ ông Hoàng đến.
Trong khi ông Lộc khẳng định mình đi tới nghĩa trang kiểm tra thường xuyên, nhưng không thấy gì. Sau một hồi quanh co, ông Lộc nghi ngờ đó có thể là đất của chùa hoặc dân chứ không phải đất của nghĩa trang do xí nghiệp quản lý. "Người ta nói gà của ông Ba Hoàng là không đúng, các anh em công nhân nuôi cải thiện đời sống nên mình cũng không khó khăn mấy chuyện đó, tôi thấy không đáng gì cả. Chúng tôi làm chỉ tương đối thôi chứ sao tuyệt đối được diện tích hơn 30 ha đất nghĩa trang". Ông Lộc cho biết khu vực nuôi gà này nằm trong 2 ha đầu tiên trong dự án giải tỏa nghĩa trang do UBND quận Bình Tân thực hiện. Có nghĩa là ông Lộc đã hình dung và biết phần đất mộ đang rào để nuôi gà chọi ở vị trí nào? Nhưng ông Lộc luôn phủ nhận.
Ông Lộc cho rằng, dân nghĩa trang không hề đơn giản, có chuyện gì mấy ông bà xách dao ra cũng chạy mệt, nên mấy ông trong đội nghĩa trang có khi phải e dè. "Giải quyết mấy tệ nạn trong nghĩa trang cũng giống như đuổi ruồi ấy mà, không xuể được đâu. Tình trạng chăn nuôi trong nghĩa trang cũng có, là của người dân sống gần đó. Tôi chỉ quản lý chung, mấy việc đó thì bó tay. Dân điện thoại cho tôi hỏi việc bốc mộ tôi cũng không rõ nên phải chỉ xuống chỗ ông Hoàng". Ông Lộc nói.
Cuộc nói chuyện của chúng tôi với ông Lộc vẫn đang quanh co, thì ông Huỳnh Văn Hoàng, tự Ba Hoàng có mặt. Ông Hoàng mà trước đó người dân mách là chủ "vườn thú" trong nghĩa trang. Trước tiên, ông Hoàng khẳng định phần đất phía sau ngôi Đại Giác Tự nằm trong diện tích đất nghĩa trang. Trên giấy tờ vẫn chịu sự quản lý của Xí nghiệp Dịch vụ Môi trường.
 |
| Khu vực nấu ăn nằm giữa những ngôi mộ. |
Không nhận mình là chủ nhân của "vườn gà chọi", ông Hoàng lúng túng nhát gừng: "Là của ai nuôi tôi cũng không rõ, người ở đâu tới chứ tôi không biết. Mấy cái bịt bùng, rào chắn chắc cũng của mấy ông đó".
Nói là không biết, không rõ nhưng ông Hoàng lại nhớ vanh vách rằng, hàng rào có ba bốn cửa thoát hiểm, ai tới thắp hương vẫn có người mở. Một số gia đình có phần mộ người thân chôn ở đó cũng muốn lợp thế cho mát mẻ, không thấy ai phàn nàn.
Kiểu trả lời ấp úng, không rõ ràng của ông Hoàng khiến chúng tôi phải truy đến cùng, rằng: Mấy ông đó là ông nào? Tên gì? Ở đâu? Để chúng tôi tới hỏi cho ra lẽ. Ông Hoàng phân bua: "Thì đó là mấy ông bên chùa, ông Hai, ông Thi gì đó". Giữa lúc ông Hoàng bí bách, thì ông Lộc xen vào: "Đó là ông Hoàng đoán thôi, chứ ông Hoàng cũng chưa rõ".
Sự thật thì ở trong chùa Đại Giác Tự ấy chẳng có ông Hai, ông Thi nào như ông Hoàng kể. Đại Giác Tự vốn do hội Bắc Việt lập ra, ngày xưa có một sư thầy chủ trì nhưng từ ngày sư mất, thì chùa do một số người dân nhận chăm sóc, một số người nữa xin tá túc, sống kiếp "tầm gửi" nên chẳng dám hé môi hé răng một lời nào về chuyện chó, gà bát nháo ngay sau cửa chùa.
Ông Hoàng thừa nhận có biết tình trạng rào chắn nuôi gà trong nghĩa trang, người ta nuôi mang đi đâu thì chưa rõ, chứ không dám chơi đá ở đây vì sợ cơ quan chức năng bắt. Ông đội trưởng Hoàng đã nhắc nhở dẹp gà đi, dỡ tôn xuống trả lại sự thông thoáng cho các ngôi mộ. Nếu nay mai mà chưa quyết liệt sẽ trực tiếp xử lý hoặc báo chính quyền, bởi ở đây cũng ngại đụng chạm tới người dân lắm. Còn ông Lộc, nơi chịu trách nhiệm trực tiếp về nghĩa trang lại buông lơi một câu thiếu trách nhiệm: "Làm thì dễ thôi nhưng giờ ai sẽ làm, ai vô đó hốt…"