Hãi hùng biến chứng sau nâng cấp "vòng 1"

• Nở rộ dịch vụ phẫu thuật thẩm mỹ: Làm đẹp cũng cần tỉnh táo
• Mạnh tay hơn nữa với phẫu thuật thẩm mỹ "chui"

Trước đó, các bác sĩ ở đây đã phẫu thuật cấp cứu cho nữ bệnh nhân ở Hà Nội trốn chồng đi nâng ngực khiến "vòng 1" có hàng chục ổ viêm, hoại tử, chảy mủ ồ ạt. Nâng ngực ở những cơ sở tư nhân, sử dụng mỡ nhân tạo trôi nổi, phải chịu biến chứng nặng nề, có người còn phải trả giá bằng tính mạng khi nguy cơ nhiễm trùng máu, sốc, tử vong cao.

Suýt nổ vì ngực to… gấp 4 lần

Chị T.N.T (30 tuổi, quê ở Lạng Sơn), "vòng 1" chảy và teo lép sau khi sinh 2 bé. Dù mới cai sữa được 6 tháng, đầu ngực vẫn còn chưa thật hết sữa nhưng chị T vẫn  quyết định đi phẫu thuât nâng ngực. Nghe lời quảng cáo hoa mỹ của các tư vấn viên của một thẩm mỹ viện, chị T. đã phó mặc toàn bộ cho nhân viên lựa chọn hộ mình. 

Sau mổ mặc dù ngực có to lên, nhưng không làm sao mềm mại được, do ngại đi khám nên chị T. cứ để nguyên vậy. Thật không may cách đây khoảng 2 tuần không biết tại sao ngực bên trái bỗng nhiên sưng to rất nhanh, to lên gấp 2, gấp 3, rồi gấp 4 lần, cảm giác căng như quả bóng bay sắp nổ. 

Lại nghe tin trên mạng có người bị vỡ túi ngực khi đi máy bay, chị T và chồng hốt hoảng đưa nhau về Hà Nội. Đầu tiên hai vợ chồng cũng chạy thẳng đến một thẩm mỹ viện, ở đây bác sĩ sau khi kiểm tra thấy rằng không thể xử lý trường hợp này một cách an toàn nên đã gợi ý vợ chồng chị T. liên hệ đến khám với chuyên gia của BV Việt Đức.

PGS.TS. Nguyễn Hồng Hà, Trưởng Khoa Phẫu thuật Tạo hình - Thẩm mỹ, BV Việt Đức cho biết, bệnh nhân đến viện trong tình trạng nhợt nhạt, hốt hoảng và rất lo lắng. 

Bên ngực trái sưng to căng tròn như quả bóng bay với thể tích  gấp khoảng 3-4 lần bên đối diện, chu vi ước đến trên 50cm. Ngực phải kích thước bình thường nhưng méo mó và cứng chắc hơn nhiều. Chẩn đoán sơ bộ là tràn dịch muộn quanh bao túi ngực trên bệnh nhân có bao xơ co thắt. 

Sau khi tiến hành làm xét nghiệm, siêu âm, chụp cộng hưởng từ độ phân giải cao, khám gây mê hồi sức, cũng như chuẩn bị các trang thiết bị cần thiết bệnh nhân được nhanh chóng chuyển qua phẫu thuật.

Ths.Bs Trần Thị Thanh Huyền - thành viên của kíp mổ cho biết, các bác sĩ phải cắm một chiếc kim đầu to và xy lanh loại lớn 50ml vào ngực để hút dịch ra ngoài và lượng dịch hút được đã vượt quá sức tưởng tượng của các bác sĩ với hơn 10 xy lanh đầy tràn khoảng 600 cc, tổng thể tích lên đến trên 1.000 cc. 

Còn theo PGS.TS. Nguyễn Hồng Hà, khó khăn ở ca mổ này là làm sao lấy bỏ được toàn bộ tổ chức bao xơ dày, đầy mạch máu tăng sinh, dính chắc vào thành ngực trái, nơi có tim ở phía dưới. 

Các vị trí bao xơ dày lên và thâm nhiễm cũng phải được đánh dấu bằng cộng hưởng từ độ phân giải cao trước mổ và xác định lại bằng hệ thống siêu âm mobile trong mổ để làm sao lấy được hết tổ chức này tránh nguy cơ tái phát và nguy cơ có các tế bào lạ lan rộng xung quanh. 

Nếu xuất hiện các tế bào lạ, các phẫu thuật viên cần tiến hành nạo vét hạch ngay khi cần thiết. Khi gần chục xét nghiệm giải phẫu bệnh tức thì đều âm tính thì các bác sĩ quyết định bảo tồn tuyến vú cho bệnh nhân và có thể tiến hành đặt lại túi ngay trong mổ hoặc sau 6 tháng đến 1 năm, khi tình trạng ngực đã ổn định.

Những biến chứng nguy hiểm khi bơm mỡ nhân tạo chui

Bơm mỡ nhân tạo để tạo hình ngực được phép sử dụng, nhưng điều đáng nói là tại một số cơ sở làm đẹp sử dụng mỡ nhân tạo nhập lậu, hàng xách tay trôi nổi, không rõ nguồn gốc, gây nguy hiểm tới tính mạng của khách hàng. 

Theo PGS.TS Nguyễn Hồng Hà, loại mỡ nhân tạo nhập lậu, trôi nổi có giá rẻ hơn bình thường từ 10 đến 20 lần. Hơn nữa, nhiều cơ sở thẩm mỹ tư nhân do không có kỹ thuật về phẫu thuật nâng ngực nhưng vẫn tiến hành, gây nguy hiểm cho tính mạng người bệnh.

Điển hình là cách đây không lâu, Khoa Phẫu thuật Tạo hình - Thẩm mỹ của BV Việt Đức cấp cứu cho một phụ nữ 33 tuổi ở Hà Nội bị biến chứng sau khi bơm silicon dạng mỡ nhân tạo trôi nổi vào ngực. Nữ bệnh nhân này do mặc cảm "vòng 1" nhỏ sau hai lần sinh nở, đã trốn chồng đi bơm ngực. Nghe quảng cáo bơm mỡ nhân tạo ngực không chỉ to mà còn tự nhiên, chị này đã đồng ý.

Nhưng hai tuần sau ngày nâng ngực, ngực của chị sưng đau nhức cả hai bên, ngực phải bị rò chảy dịch. Lo lắng, chị lại đến một cơ sở thẩm mỹ khác ở Hà Nội và được bác sĩ tại đây đục lỗ đặt ống hút dịch. Tưởng hút sẽ hết, nào ngờ vài ngày sau cả hai bên ngực dịch đều chảy ồ ạt, sưng tấy, nhiễm trùng nặng nề. 

Chị được gia đình đưa vào BV Việt Đức cấp cứu. "Bệnh nhân này sau nâng ngực 2 tháng mới tới viện. Qua thăm khám chúng tôi phát hiện 2 bên ngực bệnh nhân nham nhở, đưa máy siêu âm và cộng hưởng từ vào chụp thấy các hang hốc có vài chục khối viêm, nhiễm trùng, nhiều ổ dịch chảy mủ lan tỏa hết ngực, nguy cơ nhiễm trùng máu, sốc tử vong rất cao"- TS.BS Nguyễn Hồng Hà cho biết. 

Sau 4h phẫu thuật và 3 tuần điều trị, sức khỏe bệnh nhân tuy đã ổn định hơn nhưng bộ ngực vẫn còn méo mó, để phục hồi được như trước đây là rất khó khăn. Vì bên trong vẫn còn chất làm đầy nên bệnh nhân còn phải theo dõi một thời gian dài. Bệnh nhân muốn tiếp tục nâng ngực sẽ phải chờ ít nhất 6 tháng. Đặc biệt, việc phẫu thuật phải thực hiện ở cơ sở chuyên khoa để tránh biến chứng.

Đừng chết oan vì làm đẹp

Theo BS Vũ Trung Trực, Phó Giám đốc Trung tâm Phẫu thuật Tạo hình -Thẩm mỹ, BV Việt Đức, tiêm chất làm đầy vào trong ngực, ngoài chất làm đầy nhân tạo, còn bơm mỡ tự thân. 

Mỡ tự thân qua quy trình xử lý thành mỡ tinh chất, sau đó bơm vào ngực. Tuy nhiên đây là kỹ thuật rất khó, phải qua một quy trình và thực hiện ở BV chuyên khoa. Về mặt thể tích sau khi bơm chất làm đầy ngực đẹp hơn, to hơn, nhưng có thể xảy ra nguy cơ biến chứng như rò, chảy mủ, nhiễm trùng, méo.

Theo BS Hà, có nhiều bác sĩ quảng cáo mổ nội soi nâng ngực nhưng chưa chắc BS đã mổ nội soi hay đã nắm chắc kỹ thuật nội soi. Mổ nội soi từ nách đến ngực là khoảng cách xa, người mổ không nhìn thấy đâu là mạch máu, chỉ đưa túi ngực đặt vào, túi chèn vào mạch máu, lúc đó không chảy máu. Tuy nhiên về nhà 5 ngày sau động mạnh vào ngực khiến máu chảy ào ào. 

Có chị em ra nước ngoài phẫu thuật, về nước gặp tai biến không thể quay lại nước ngoài vì nguy cơ không an toàn khi lên máy bay, phải vào BV Việt Đức cấp cứu. Hoặc có người nước ngoài đến Việt Nam phẫu thuật nâng ngực, nhưng mổ ở cơ sở không đảm bảo, cũng rất dễ xảy ra biến chứng.

Tràn dịch muộn sau đặt túi ngực là một biến chứng tương đối hiếm gặp trên thế giới cũng như ở Việt Nam. Tuy nhiên do hay phải tiếp nhận các ca biến chứng sau phẫu thuật thẩm mỹ từ các nơi chuyển đến nên tại BV Việt Đức cũng thường gặp 2 đến 3 ca một năm. Vấn đề các bác sĩ lo lắng không phải là nguy cơ vỡ túi ngực, vì túi ngực thường rất bền chắc, nên hiếm khi có thể bị vỡ giống như thông tin hay đồn đại.

Tuy nhiên vấn đề ở đây là hiện tượng tràn dịch số lượng lớn này có thể là dấu hiệu của nguy cơ có tế bào lạ xung quanh lớp bao túi. Mặc dù rất hiếm gặp, hiện tại trên thế giới đã thống kê một số loại túi ngực, nhất là các túi vỏ nhám to (Macro Textured Implant) hoặc được bao phủ một lớp như bọt Polyurethane bên ngoài có thể gây hiện tượng kích thích cơ thể. 

Một mục đích của loại vỏ nhám to này để giúp cho túi ngực bám chắc hơn vào cơ thể. Tuy nhiên nếu việc chỉ định sai và thực hiện phẫu thuật không đảm bảo thì có thể lại làm tăng tỷ lệ bao xơ, tụ dịch muộn. 

Ví dụ như trường hợp đầu ngực vẫn còn một ít sữa hoặc một ít dịch trong nhưng vẫn mổ đường quầng, bác sĩ không cẩn thận vô trùng trong mổ thì qua đó vi khuẩn sẽ theo vào vết mổ và có thể làm tổ ở các hang hốc trên vỏ túi, rồi kích thích cơ thể hình thành một lớp màng sinh học Biofilm. 

Nhiều giả thiết cho rằng từ lớp màng đó có thể hình thành bao xơ rồi lại tiếp tục kích thích cơ thể phản ứng sinh ra các tế bào lạ cũng như ra gây ra hiện tượng kích ứng và tràn dịch rất lớn.

Trở lại trường hợp nữ bệnh nhân T.N.T ở Lạng Sơn, PGS. TS. Nguyễn Hồng Hà cho biết, 5 ngày sau phẫu thuật, lượng máu chảy trong dẫn lưu giảm dần, không sốt, đầu ngực không bị hoại tử, bệnh nhân có thể ngồi dậy, đi lại nhẹ nhàng, tinh thần ổn định và có thể ra viện. Tuy nhiên vẫn tiếp tục phải chờ kết quả giải phẫu bệnh cuối cùng để xác định có các tế bào bất thường hay không để có phương án phối hợp điều trị tiếp.

Từ các vụ biến chứng sau phẫu thuật ngực, các chuyên gia tạo hình thẩm mỹ thế giới khuyến cáo: Các bệnh nhân khi có ý định đi phẫu thuật nâng ngực cần phải tìm hiểu thông tin kỹ càng trực tiếp với phẫu thuật viên về bệnh viện, bác sỹ mổ, kỹ thuật mổ, đường mổ. 

Ví dụ mổ đường nách nội soi có thể có tỉ lệ bao xơ co thắt ít hơn so với đường quầng vì không phải cắt qua nhu mô tuyến vú... Các bác sĩ cũng phải tư vấn kỹ càng cho khách hàng đầy đủ về các ưu điểm, nhược điểm của từng loại túi ngực sẽ đặt trong người bệnh nhân.

Với những bệnh nhân đã phẫu thuật nâng ngực rồi, với loại túi nhám to hoặc bọc Polyurethane nếu như không có triệu chứng gì bất thường, không có hiện tượng bao xơ co thắt hoặc là tràn dịch lớn quanh túi thì không cần thiết phải thay túi, chỉ cần thiết phải khám và kiểm tra định kỳ với các chuyên gia phẫu thuật tạo hình thẩm mỹ cũng như siêu âm chụp chiếu định kỳ.

 Khi có các biểu hiện bất thường, ví dụ một bên ngực sưng to hơn gấp nhiều lần so với bên đối diện hoặc ngực trở nên cứng, chắc, méo mó, sờ thấy u cục dưới da thì cần đến khám tư vấn tại các trung tâm có các chuyên gia nhiều kinh nghiệm, có đầy đủ trang thiết bị máy móc siêu âm, cộng hưởng từ độ phân giải cao, giải phẫu bệnh để được chẩn đoán sớm, xử lý kịp thời theo sát phác đồ mới nhất của thế giới, đảm bảo kết quả cả về sức khỏe cũng như là về thẩm mỹ.