Vì sao ma túy tổng hợp dễ dàng cám dỗ giới trẻ?

• Hành trình phá đường dây ma túy khủng, thu 40 bánh heroin và 120 nghìn viên ma túy tổng hợp
• Bắt đối tượng vận chuyển 2 bánh heroin và 1.000 viên ma túy tổng hợp
• Bắt 5 đối tượng, thu 40 bánh heroin cùng 12 vạn viên ma túy tổng hợp
• "Nữ quái" đa tình và đường dây "ship" ma túy tổng hợp bằng xe khách1

Mới đây, cơ quan Công an vừa phá một đường dây sản xuất MTTH lớn nhất nước của ông trùm Văn Kính Dương (tức Hoàng “béo”), thu giữ hơn 250.000 viên thuốc lắc, 120kg bột thuốc lắc và ma túy đá chưa thành phẩm. Những “ông trùm’ sản xuất thuốc lắc như Dương đã gieo bao nhiêu cái chết cho xã hội, đặc biệt là những người trẻ tuổi.

Ảo giác mạnh

Phân tích về tính hấp dẫn của các loại MTTH so với ma túy truyền thống, một chuyên gia của Trung tâm Cai nghiện ma túy tự nguyện ở Hòa Bình phân tích: “Nếu như người sử dụng ma túy truyền thống thường có những biểu hiện lâm sàng rõ ràng như mệt mỏi, bệ rạc, thể trạng và trí óc suy giảm thì sử dụng MTTH, các biểu hiện đó không rõ rệt nên khó phát hiện hơn. Nếu sử dụng ma túy truyền thống, người nghiện rơi vào trạng thái “phê” và thường tìm đến những nơi yên tĩnh, vắng lặng để hưởng thụ hay trốn tránh sự để ý của người khác thì cảm nhận của người dùng MTTH là “bay”. Vì MTTH kích thích mạnh vào hệ thần kinh trung ương, não bộ của người sử dụng nên người sử dụng có xu hướng muốn tham gia vào những nơi có hoạt động náo nhiệt, vui nhộn. Đây chính là đặc điểm khiến cho giới trẻ thích sử dụng MTTH và dễ dàng đến với MTTH”.

Những ảo giác do MTTH tạo ra dẫn đến việc người chơi rơi vào trạng thái hưng phấn mạnh. Ảo giác đã đánh lừa người chơi khiến cho họ không cảm nhận chính xác về không gian, thời gian cũng như khoảng cách. Cơ thể người nghiện khi đó có thể có những hành động vượt giới hạn, họ có thể thực hiện những hành động nguy hiểm mà không cảm thấy sợ hãi hay mệt mỏi.

Về mức độ lệ thuộc thuốc, người mới sử dụng MTTH không cảm thấy bị lệ thuộc vào thuốc trong khoảng thời gian bắt đầu sử dụng. Khoảng cách giữa các lần sử dụng MTTH có thể cả tuần hay cả tháng mà người sử dụng không lên cơn vật vã như khi sử dụng ma túy truyền thống. Chính vì điều này mà không ít người trẻ lầm tưởng rằng các loại thuốc lắc, cỏ Mỹ, đá… không phải là ma túy, không gây nghiện, nên dễ bị bạn bè, kẻ xấu dụ dỗ, dễ bị lôi kéo để sử dụng và tái sử dụng nhiều lần.

H.M, sinh viên năm cuối một trường đại học ở Hà Nội kể về trường hợp một người bạn của cậu đang được gia đình đưa đi cai nghiện ma túy. “Ban đầu bạn em cứ nghĩ hút cỏ Mỹ là được phép. Vì đám bạn dân chơi bảo pháp luật không cấm. Cả thuốc lắc cũng vậy. Mỗi lần đi vũ trường hay nhà hàng thì phải dùng thuốc lắc mới là sành điệu, đẳng cấp. Dùng một lần rồi nhiều lần, dần dần bị lệ thuộc. Lâu dần, cậu ấy không dùng thuốc lắc nữa mà chích heroin. Cậu ấy thay đổi tính nết, dễ bị kích động, cáu kỉnh, lại hay kêu đau đầu. Học hành bỏ bê, rồi bị nhà trường phát hiện sử dụng chất cấm. Bố mẹ cậu ấy buồn lắm, hy vọng cậu ấy cai nghiện thành công”.

Rất nhiều tài liệu nói về tác hại của MTTH. Điều đầu tiên phải nói đến là ảo giác. Thuốc lắc, đập đá là các dạng khác nhau của MTTH. Và nó gây ra triệu chứng đầu tiên là ảo giác. Ảo giác mạnh đến mức người sử dụng không làm chủ được hành vi của mình. 

Những vụ án mạng đau lòng như: con ngáo đá giết cha mẹ, hay người ngáo đá rượt đuổi, chém người thời gian qua đủ cho chúng ta thấy mức độ nguy hại của loại ma túy này tác động lên thần kinh người sử dụng là như thế nào. 

Sau ảo giác là tình trạng mệt mỏi, rối loạn tâm thần. Phần lớn những người sử dụng MTTH đều có kết cục chung là chứng loạn thần. Họ thường trong trạng thái kiệt sức, lầm lì, chậm chạp trong nhận thức, dễ kích động, nổi cáu, hoang tưởng và không thể kiểm soát  được hành vi.

Nâng cao nhận thức toàn xã hội về MTTH

Trong cuộc họp báo công bố việc triệt phá đường dây sản xuất ma túy lớn nhất cả nước do ông trùm Văn Kính Dương cầm đầu, Ban chuyên án nhận định, xu thế giới trẻ hiện nay chuyển sang sử dụng MTTH là phổ biến. Đối với người nghiện MTTH, công tác cai nghiện là rất khó khăn. Hiện nay chưa có phác đồ điều trị cho người nghiện MTTH. Giải pháp vẫn là điều trị triệu chứng là chủ yếu. Chẳng hạn khi người nghiện bị kích động thì bác sĩ cho dùng thuốc an thần. Khi người nghiện bị trầm cảm thì cho dùng thuốc chống trầm cảm. Còn khi bị loạn thần thì cho dùng thuốc trị tâm thần phân liệt.

Các bác sĩ có kinh nghiệm điều trị cho bệnh nhân nghiện MTTH nhận diện người nghiện ma túy này rất dễ dàng. Thường người nghiện MTTH mắc chứng bệnh hoang tưởng, hay nghĩ là có kẻ rình rập theo dõi, làm hại mình. Da của những người này hay bị ngứa ngáy và họ hay chà xát cho đến khi chảy máu. Mặt của bệnh nhân có nhiều mụn. Họ ít ngủ, luôn trong tình trạng tỉnh táo, có khi cả tuần không có nhu cầu ngủ. Suy nghĩ của họ thường không logic, lệch lạc.

Một điều nguy hại là MTTH hiện nay rất dễ điều chế. Chỉ cần một ít tiền chất ma túy, với những dụng cụ đơn giản là tội phạm đã có thể điều chế thành các viên MTTH. Vụ án Văn Kính Dương và đồng bọn sản xuất MTTH với quy mô lớn là một ví dụ. 

Chúng mua hóa chất từ Trung Quốc, sử dụng các chất tiền ma túy để trộn lẫn rồi ép thành viên, đóng gói dưới dạng các túi cà phê để đưa đi tiêu thụ từ Bắc tới Nam. Nhiều triệu viên MTTH đã được bán ra thị trường, hủy hoại biết bao nhiêu con người trong đó phần lớn là giới trẻ. 

Qua 2 giai đoạn khám phá, Ban chuyên án đã bắt 15 đối tượng, thu giữ hơn 250.000 viên thuốc lắc và 120 kg bột thuốc lắc và ma túy đá chưa thành phẩm (tương đương với hơn 1 triệu viên thuốc lắc, quy ra giá thị trường khoảng hơn 200 tỷ đồng). Con số đó đủ nhức nhối với toàn xã hội, và là lời cảnh báo sâu sắc đối với các bậc phụ huynh, hãy quan tâm thường xuyên đến con em mình, tránh để các bạn trẻ sa đà vào ma túy - tử lộ không thể tránh khỏi khi đã trót dính chân vào.

Theo một điều tra xã hội học, tỷ lệ những người trẻ đang còn ngồi trên ghế nhà trường nhận thức đầy đủ về MTTH còn rất hạn chế. Nhiều bạn vẫn không nghĩ rằng dùng các loại như thuốc lắc, cỏ Mỹ hay đá là sẽ gây nghiện. Số người tin rằng thử một lần cũng không sao khá đông. 

Đặc biệt, khi hỏi về tác hại của MTTH, nhiều người gần như không kể ra được chính xác các tác hại đó. Như vậy, vấn đề cần quan tâm đầu tiên hiện nay là phải đẩy mạnh tuyên truyền để toàn xã hội, nhất là giới trẻ nhận thức đầy đủ về sức hủy hoại của MTTH. 

Cùng với đó, thống kê đầy đủ con số người sử dụng MTTH dẫn đến ngáo đá, loạn thần gây nguy hiểm cho xă hội vŕ công khai số liệu để cảnh báo mức độ nghiêm trọng của loại ma túy này. Vấn đề quản lý tiền chất dùng để sản xuất ma túy cần phải nghiêm ngặt chặt chẽ. Việc mua bán các tiền chất này dễ dàng cũng chính là kẽ hở để tội phạm lợi dụng sản xuất MTTH thu lợi bất chính và gieo rắc cái chết cho nhiều người, đặc biệt là giới trẻ.