“Bài thuốc” mai nở không rụng của một lão nông

Gần đây, các vườn mai ở Nam Bộ do thời tiết bất thường đã nở sớm và rụng, nhưng có một nông dân ở đồng bằng sông Cửu Long có thể giữ cho hoa mai không rụng. Đó là lão nông Phạm Văn Hiếu (Năm Hiếu) nhà ở Cần Thơ. Ông Năm Hiếu có thể "giữ" cho hoa mai không rụng trong khoảng thời gian từ 10 - 15 ngày.

Men theo con đường xi măng cặp rạch Bà Bộ, chúng tôi tìm đến ấp Bình Phó B, phường Long Tuyền, quận Bình Thủy, TP Cần Thơ tìm gặp ông Năm Hiếu. Ấn tượng đầu tiên đập vào mắt tôi là hàng rào phát tài cao vút, thẳng tắp. "Mai gia trang" cùa gia đình ông Năm rợp một màu xanh mát mắt, chen vào đó là những cánh mai vàng nở sớm rung rinh trong gió… Bước qua khỏi cổng là gặp mai.

Ông Năm Hiếu vừa dẫn chúng tôi vào nhà vừa nói: "Tôi không trồng mai vào chậu. Cứ "thả tụi nó" khắp vườn cho "dễ thở" với trời đất". Thật lạ! Con đường mòn dài chừng 50m, được lát bằng những phiến đá xanh vuông vức và ngôi nhà tường cũng mang màu xanh của lá nằm lọt thỏm giữa rừng hồng xiêm um tùm. Một phong cảnh rất "tiên" đang hiện ra trước mắt chúng tôi.

Thật lý tưởng! Ở vùng ven chỉ cách trung tâm thành phố chưa đầy 2km lại có khu vườn đầy nguyên sơ. Chủ nhân của khu gia trang là lão nông ngoài 60 tuổi với hơn 40 năm gắn bó với những gốc mai, vun xới, chăm sóc, tạo cho "nàng mai" luôn rực rỡ.

Hiện nay, "Mai gia trang" có khoảng 4.000 gốc mai. Hằng năm, cách Tết Nguyên đán chừng 2 tháng, ông Năm Hiếu phun một đợt hóa chất kích thích mai ngậm nụ. Rồi khi búp bằng đầu đũa, phun tiếp đợt 2 để mai nở đồng loạt và những cánh mai vàng óng, xòe ra "ngạo nghễ" thách thức từng cơn gió.

Gia đình ông Năm Hiếu đã 3 đời sống bên những gốc mai, tuy mai không thể hiện giá trị kinh tế, nhưng giá trị tinh thần rất lớn đối với Tết Nguyên đán truyền thống. "Những năm 60, ở đây chưa có ai mang mai nhánh ra chợ bán tết, nên tôi đánh bạo đem bán thử ở chợ Ninh Kiều. Lúc đó, tôi chưa biết cách xử lý mai nở không rụng như bây giờ, mà dựa vào kỹ thuật cắt cành, nhưng cũng chỉ giữ cánh mai được 3 ngày..." - ông Năm Hiếu bộc bạch.

Người chưng mai trong ngày tết rất tin vào "vận số" nên ai cũng muốn mai chỉ tàn sau khi hạ nêu. Từ những nguyên nhân này đã thôi thúc ông nghiên cứu thang thuốc "bí truyền" để mai tàn sau ngày hạ nêu. Và người nông dân chân đất ấy đã trở thành "nhà khoa học" trong 4 năm trời "thử" hóa chất.

Ông cất công đi xin hóa chất của Khoa Nông nghiệp, Trường Đại học Cần Thơ và cũng làm chết cả trăm gốc mai thì thành công mới đến. "Bài thuốc" để mai nở không rụng của ông Hiếu chẳng mấy phức tạp, chỉ bao gồm Auxin; các nguyên tố đa, vi lượng… Cứ 10 gram thuốc pha với 5 lít nước rồi phun một lần duy nhất lên toàn bộ cây mai có hoa nở từ 5 - 10% số nụ hoa đang có trên cây. Dù là mai trồng trong chậu hay ngoài đất đều xử lý phun thuốc giống nhau và cho kết quả trong khoảng 10 -15 ngày hoa không rụng.

Ngày đầu tiên đi bán mai của ông mang nhãn hiệu "Vườn mai Năm Hiếu" - với dòng chữ "đặc biệt mai nở không rụng" kể cũng lạ đời. Bởi người mua đều lắc đầu "mai giả"! Tức mình, Năm Hiếu cầm nhánh mai quơ mấy vòng chứng minh. Khi khách hàng thẩm định biết mai thiệt... họ cười trừ rồi chụp cùng ông vài tấm ảnh làm kỉ niệm. Đó là năm 1993.

Được sự khích lệ của các nhà khoa học (Đại học Cần Thơ), ông chủ "Mai gia trang" mang sản phẩm mai không rụng trưng bày ở Hội chợ Nông nghiệp quốc tế ở Cần Thơ năm 1995 và nhận ngay bằng khen của Ban Tổ chức về sản phẩm mai không rụng. Năm 1997, ông "ẵm" luôn giải  Bông lúa vàng về "Kỹ thuật xử lý mai nở không rụng". Và từ đó, tiếng tăm Năm Hiếu nổi khắp vùng.

Ông cho biết: "Mai không rụng, không phải là vì giống mai mà vì tôi đã áp dụng xử lý hoá chất. Lúc tôi đạt giải Bông lúa vàng khó khăn lắm, nhưng bù lại mình đã chứng minh nông dân cũng có thể làm khoa học". Chẳng những hoa mai không rụng mà còn đậu luôn trên đó từ 10 - 15 ngày và héo trên đài hoa.

Rồi việc vặt lá mai vốn là chuyện rất ngán ngẩm của những người trồng mai, nhưng điều lạ là ông Hiếu không vặt lá mà phun thuốc; sau 3 ngày lá mai rụng sạch! Ông còn phun hoá chất diệt nấm và côn trùng bám trên cây để bảo vệ mầm hoa.

Thế là, ông chủ "Mai gia trang" nổi tiếng khắp vùng đồng bằng sông Cửu Long mà tiếng đồn bay tận Sài Gòn. Bởi thế, năm 1997 một đại gia trồng mai ở quận 12, TP Hồ Chí Minh đã tìm đến "Mai gia trang"... ngã giá mua "bản quyền" xử lý kỹ thuật mai không rụng với giá 20 triệu đồng, nhưng ông lắc đầu không bán mà lên thẳng TP Hồ Chí Minh mua lại các vườn mai ở Thủ Đức, quận 12 rồi đợi đến cận tết mới xử lý thuốc không cho rụng và mang bán tại Công viên Hoàng Văn Thụ, Công viên Tao Đàn.

Hàng loạt  chủ vườn mai, những nghệ nhân chơi mai mời ông về xử lý giúp để hoa mai có thể "trụ vững" trong khoảng thời gian từ 10 ngày đến nửa tháng mà không hề rụng một bông nào. Năm Hiếu cũng là khách thường xuyên của các CLB hoa kiểng ở TP Hồ Chí Minh vì lâu lâu các học viên của các CLB lại có dịp được ông nông dân Năm Hiếu lên lớp thuyết trình.

Ông Hiếu tâm niệm: "Những cánh hoa mai như xuân sắc của thiếu nữ, giữ những nét xuân chính là giữ nét đẹp của tạo hóa". Ông chỉ bán khi hoa mai đạt tiêu chuẩn và chỉ bán đủ trả công cho người vun trồng suốt năm. Tết Đinh Hợi năm nay, ông Năm Hiếu tiếp tục chuẩn bị mai để bán ở TP Hồ Chí Minh, nhưng bán mai chỉ là phụ mà chủ yếu là giới thiệu "bài thuốc" xử lý mai không rụng. Sắp tới, ông sẽ làm thủ tục để xin cấp giấy chứng nhận độc quyền về bài thuốc dưỡng hoa mai này