"Hợp đồng" hôn nhân
N.T.Th., ở phường X, TP Vinh, từ nhỏ vốn học hành cần cù. Tốt nghiệp THPT, thi 3 trường đại học, cao đẳng đậu cả ba. Vốn nhà nghèo, nhưng Th. luôn quyết tâm bằng mọi giá phải học xong đại học. Đang lúc túng bấn thì xuất hiện chàng trai có tên N.Q.H., ở phường bên cạnh.
Chừng vài tuần sau, anh H. đi thẳng vào vấn đề: "Th. ạ, anh thật lòng yêu em. Anh cũng biết hoàn cảnh và ước mơ của em là học hết đại học. Nếu em đồng ý sau này là vợ anh, anh sẽ đợi và đầu tư tất cả tiền bạc cho em ăn học, đến ngày ra trường mới cưới".
"Hợp đồng vợ chồng"
Với ý nghĩ "Chàng trai này si mê mình thật sự, tuy không đẹp trai, lại đã có một tiền án, nhưng bù vào là nhà giàu. Cứ đồng ý bừa đi, nhờ vào tiền của hắn mà học được năm nào hay năm đó, tương lai tính sau", Th. đã nhận lời.
Không để miệng nói gió bay, H. đưa ra một tờ giấy "Hợp đồng vợ chồng" nội dung ngắn gọn: "Tên tôi là N.Q.H và cô N.T.Th tự nguyện sau này là chồng vợ. Phía H. phải đầu tư tiền bạc chu đáo để Th. ăn học cho đến lúc ra trường mới được cưới. Nếu Th. thay lòng đổi dạ phải bồi thường số tiền gấp đôi".
Những năm tháng ở đại học, Th. gặp và yêu một người bạn học, anh Đ.T.H., quê ở huyện Thanh Chương (Nghệ An). Mãi đến lúc ra trường, ngày Đ.T.H đưa người yêu về trình diện bố mẹ, Th. mới nói ra tất cả chuyện mình đã cam kết làm vợ với N.Q.H.
Anh Đ.T.H. tuyên bố: "Tình yêu là do sự tự nguyện mà bất cứ ai cũng có quyền lựa chọn, không thể ràng buộc hoặc bắt ép dù bất cứ hình thức nào. Nếu em không tự nguyện yêu anh N.Q.H. mà do hoàn cảnh thì anh sẽ đền bù tất cả". Bố mẹ Đ.T.H. chấp nhận bán đi ba con trâu và cộng thêm 10 triệu đồng tiền mặt để anh đưa cho Th. thanh lý "Hợp đồng vợ chồng" cùng N.Q.H. trước đây.
Hôm Th. cùng người yêu đến đưa tiền và "nói hết lời", N.Q.H. mặt đỏ phừng phừng giật phắt số tiền cất vào tủ, nhưng bản “Hợp đồng vợ chồng" thì không đưa cho Th. hủy đi. Anh ta còn đấm tay xuống bàn nói: "Rồi chúng bay sẽ biết thằng này". Một tháng sau, UBND phường gọi Th. lên vì anh ta viết đơn kiện Th. về tội "lừa đảo".
Qua cuộc đối chất, UBND phường với vỡ lẽ ra "chuyện vợ chồng xưa nay hiếm" này. Anh cán bộ văn hóa phường phân tích cho N.Q.H.: "Cô Th. thật thà mang tiền trả cho anh, sao anh không đốt cái giấy hợp đồng quỷ quái đó đi, lại còn giữ lấy để kiện? Ai đời giàu có không giúp người ta lại còn muốn dùng tiền để chiếm đoạt bằng cách đó...". N.Q.H. cúi đầu, một lúc sau mới rút “bản hợp đồng” ra xé.
Một cán bộ văn hóa đã nói: "Chuyện ký hợp đồng với nhau không trong sáng này thường được các bạn trẻ làm lén lút với nhau, gia đình và chúng tôi không làm sao biết được để có biện pháp giúp đỡ và ngăn ngừa".
"Cam kết làm vợ"
Trần Thị N., ở huyện Diễn Châu (Nghệ An), nhà nghèo nhưng xinh đẹp, học giỏi. Sau một thương vụ làm ăn không chính đáng, bố N. phải đi tù, mẹ N. phải một mình nuôi đàn con nhỏ dại ăn học. Vừa học vừa làm thuê, song N. cũng thi đậu vào Cao đẳng Sư phạm. Thế nhưng lấy tiền đâu để học tiếp?
Biết được hoàn cảnh và ước mơ của N., M. ở cùng huyện sớm tối lân la ve vãn rồi ra giá: "Nếu em cho anh được làm người chồng tương lai thì anh sẽ đầu tư tiền học cho em".
Dẫu không yêu gì anh chàng hợm hĩnh này, nhưng để có nghề nghiệp giúp bố mẹ và giúp các em ăn học, N. cũng nhắm mắt liều ký vào bản "Cam kết làm vợ". Ngày N. ra trường nhận công tác cũng là ngày cưới của M. và N. Nghe nói hôm cưới có một chàng trai cùng xóm với N. không được mời cũng đến dự. Anh ta ngồi một góc rồi âm thầm uống rượu. Thì ra chàng trai đó và N. trước đây đã thề nguyền yêu nhau, nhưng hoàn cảnh nghiệt ngã đã phân chia đôi lứa.
Một lần đến huyện miền núi Quỳ Hợp, tôi ghé thăm một gia đình nghèo. Bố mẹ đang sấp ngửa nuôi anh đầu học trung cấp cùng hai đứa em nhỏ. Tôi hỏi một bạn gái đang học lớp 12: "Nay mai đậu đại học chắc gặp nhiều khó khăn đấy nhỉ?". Vậy mà bạn nói tỉnh queo: "Bố mẹ không đủ tiền chu cấp để tôi học đại học thì tôi cặp bồ với thằng nào đó con nhà giàu để nó bao cho".
Tôi giật mình lo lắng rồi đem chuyện "Hợp đồng vợ chồng" như trên ra kể cho bạn nghe. Nghe xong cô bạn nhíu lông mày, ngồi lại ngay ngắn ra chiều suy nghĩ nghiêm túc lắm.
Không biết trong suy nghĩ cô gái có thống nhất quan điểm: Từ tình yêu đi đến hôn nhân là một chặng đường hết sức chín chắn, thận trọng, cần phải tìm hiểu kỹ lưỡng để hai trái tim có cùng một nhịp đập. Chớ nhún nhảy, đùa cợt với hôn nhân mà mang lại hậu quả khôn lường