Quét sạch nạn ma túy, hỗ trợ người sau cai nghiện (bài cuối)
Thời gian qua, tình trạng sử dụng, tàng trữ, mua bán trái phép chất ma túy ở vùng sâu, vùng xa, đặc biệt là các xã biên giới Tân Hà, Tân Đông, Suối Ngô và Tân Hòa, huyện Tân Châu, tỉnh Tây Ninh có nhiều diễn biến phức tạp.
Xác định ma túy là nguồn cơn của nhiều loại hình tội phạm khác, gây mất an ninh, trật tự, làm xáo trộn đời sống của một bộ phận người dân, Ban Giám đốc Công an tỉnh Tây Ninh đã yêu cầu Công an huyện Tân Châu chỉ đạo cho công an các xã áp dụng nhiều biện pháp nghiệp vụ để phòng ngừa, đấu tranh, triệt phá các tụ điểm mua bán trái phép chất ma túy, lập danh sách những đối tượng nghiện hút để đưa đi cai nghiện. Cho đến nay, công an 4 xã biên giới đã cơ bản hoàn thành nhiệm vụ và tiến tới làm sạch nạn nghiện hút, mua bán trái phép chất ma túy. Ngoài ra, công an xã biên giới còn được giao nhiệm vụ tích cực hỗ trợ nhằm tạo công ăn việc làm cho những người sau cai nghiện và những người lầm lỡ trở về nẻo thiện sau khi mãn hạn tù.
Kéo giảm số người nghiện, triệt xóa các tụ điểm ma túy
Thiếu tá Vũ Đình Hiệu - Trưởng Công an xã Suối Ngô cho biết: với đặc thù là tuyến biên giới kết nối với Vương quốc Campuchia, lại có nhiều nông trường và nhiều nhà máy, xí nghiệp... nên từ nhiều năm qua đã thu hút lượng lớn người từ khắp nơi trên cả nước đổ về các xã trên địa bàn làm ăn buôn bán. Ngoài các loại tội phạm trộm cắp, cướp giật, lừa đảo... các đối tượng tội phạm về ma túy đã lợi dụng “dòng chảy” này dụ dỗ công nhân lao động sa vào con đường nghiện hút để bán ma túy kiếm lời. Một bộ phận công nhân lao động từ nhiều địa phương khác đến mang theo tập tục riêng và thường không có người thân ở gần nên cứ sau giờ làm việc là tụ tập uống rượu bia để lấp đi những cô đơn, trống vắng khi xa nhà và đây là điểm yếu để các đối tượng tội phạm về ma túy nhắm đến.
Lúc đầu, các đối tượng tặng miễn phí ma túy cho công nhân sử dụng, khi đã nghiện là lúc các đối tượng tội phạm buộc họ phải mua về sử dụng. Kể từ đây, những tính toán ban đầu của công nhân về hành trình tha phương đi tìm kiếm việc làm có thu nhập kha khá để thay đổi cuộc đời theo hướng tích cực đã hoàn toàn bị đảo lộn. Từ những con người với bản tính lương thiện, chất phác biến thành lười lao động, sống bê tha cho đến khi nướng hết những đồng tiền tích cóp cuối cùng vào mê cung ma túy thì sinh ra trộm cắp, cờ bạc, lừa đảo...
Để ngăn chặn tình trạng này, công an xã đã phối hợp với Đội Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy Công an huyện Tân Châu chủ động nắm tình hình để có kế hoạch đấu tranh, triệt phá các băng nhóm, đối tượng mua bán trái phép chất ma túy. Cùng với đó là tiến hành rà soát, lên danh sách những đối tượng nghiện hút ma túy (kể cả những đối tượng có biểu hiện nghi vấn) để răn đe, gọi hỏi, tuyên truyền, vận động tự nguyện cai nghiện ma túy. Trường hợp không chấp hành và trường hợp không có nơi cư trú ổn định thì đưa đi cai nghiện bắt buộc. Trong thời gian qua, Công an xã Suối Ngô đã lập danh sách đưa 35 đối tượng đi cai nghiện bắt buộc, tăng cường giám sát và chủ động mời 400 lượt đối tượng có biểu hiện nghi vấn lên trụ sở để răn đe, giáo dục và test ma túy, đặc biệt có trường hợp mỗi năm được mời lên từ 4-5 lượt.
Tại xã Tân Đông, Thiếu tá Lê Bá Hân - Trưởng Công an xã cho biết, được Ban Giám đốc Công an tỉnh giao xây dựng mô hình: “Không có tội phạm về ma túy, không phát sinh thêm người sử dụng trái phép chất ma túy; không có tai nạn giao thông dẫn đến chết người; không có cháy nổ dẫn đến chết người”. Cán bộ, chiến sĩ công an xã, ngoài hoàn tất các loại hình công việc được giao đã tập trung bám sát để nắm tình hình địa bàn, rà soát nắm chắc về các đối tượng nghiện hút ma túy. Cùng với đó là tăng cường các biện pháp nghiệp vụ nắm tình hình từ xa và tích cực trao đổi thông tin tội phạm với các xã bạn, huyện bạn để kịp thời đấu tranh, triệt phá các tụ điểm ma túy.
Qua việc đẩy mạnh các mặt công tác, trong năm qua, Công an xã Tân Đông đã lập hồ sơ xử lý 17 đối tượng sử dụng trái phép chất ma túy, đưa đi cai nghiện bắt buộc 2 đối tượng, xử phạt hành chính đối với 15 đối tượng và mời người thân lên cam kết bảo lãnh cho cai nghiện tự nguyện tại gia...
Đối với xã Tân Hà, theo Thiếu tá Mai Vương Hóa, Phó trưởng Công an xã, để làm tốt công tác phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm ma túy, công an xã đã triển khai các biện pháp nghiệp vụ nắm chắc tình hình địa bàn, phối hợp với Bộ đội Biên phòng, mỗi ngày thực hiện ít nhất một lượt tuần tra dọc tuyến biên giới nhằm kịp thời phát hiện, triệt phá các băng nhóm vận chuyển, tàng trữ trái phép chất ma túy. Cùng với đó là quản lý và thường xuyên răn đe, giáo dục đối với các đối tượng nghiện hút, Công an xã còn đẩy mạnh công tác tuyên truyền sâu rộng đến quần chúng nhân dân về hệ lụy của ma túy trong các buổi sinh hoạt văn hóa, họp dân, bằng tờ rơi, băng rôn, chở loa “kẹo kéo” đến từng xóm.
Đặc biệt, còn tăng cường tuyên truyền về tác hại của ma túy cho học sinh các trường đóng trên địa bàn và phối hợp với 2 cơ sở tôn giáo để đưa thông tin phòng, chống tội phạm về ma túy đến từng người, nhờ đó từ đầu năm đến nay toàn xã không phát sinh thêm người nghiện và giúp đỡ cho 4 trường hợp cai nghiện thành công.
Hỗ trợ làm lại cuộc đời cho người sau cai nghiện
Vấn đề đặt ra là sau cai nghiện trở về thì làm gì để những người này không bị cám dỗ, tái nghiện. Để giải quyết bài toán khó này, Ban Chỉ huy Công an huyện Tân Châu và cán bộ, chiến sĩ công an 4 xã biên giới đã cùng bàn bạc và đi đến thống nhất phương hướng là các trường hợp cai nghiện thành công trở về nếu muốn làm công nhân thì được ưu tiên giới thiệu vào các nhà máy, xí nghiệp trên địa bàn, còn những trường hợp có phương án kinh doanh hợp lý và đủ điều kiện thì hướng dẫn vay vốn từ nguồn giải quyết việc làm. Với cách làm này, công an các xã biên giới huyện Tân Biên đã trợ giúp thành công cho rất nhiều trường hợp sau cai nghiện có công ăn việc làm tiến tới ổn định đời sống.
Điển hình là trường hợp anh Nguyễn Thanh Châu Tuấn (sinh năm 1992, ngụ ấp Tân Dũng, xã Tân Hà) cho biết: Trước đây, khi ở cái tuổi vừa trưởng thành, em rất ngông cuồng, sẵn sàng bỏ ngoài tai mọi lời khuyên của cha mẹ, người thân chạy theo lời dụ dỗ ngon ngọt của các đối tượng mua bán trái phép chất ma túy. Khi em nghiện nặng, mấy người ấy bắt em phải đi bán lẻ ma túy để đổi lấy ngày 2 cữ hít. Đến khi đám này bị sa lưới pháp luật, em trở nên bơ vơ nên để có tiền hút hít, em lần lượt mang hết những món đồ có giá trị trong nhà đi cầm cố. Đang trong lúc thê thảm nhất, em đã được các anh Công an xã Tân Hà tiếp cận, động viên, giải thích, thậm chí là răn đe, khuyên em phải cai nghiện. Sau nhiều lần trốn tránh, các anh công an xã đã phát hiện ra nơi ở của em rồi lập hồ sơ đưa đi cai nghiện bắt buộc.
Trở về sau khi cai nghiện thành công, em quyết định làm lại từ đầu, nhưng ngặt nỗi không có đồng xu lận lưng. Sau mấy ngày suy nghĩ, em đánh liều lên công an xã nhờ giúp đỡ và khi thấy phương án mua cao su thanh lý để tận thu mủ, các anh lập tức đồng ý và bảo lãnh cho em đến quỹ nguồn giải quyết việc làm, vay 50 triệu đồng. “Đến nay, em đã trả được vốn và còn tích lũy được món kha khá để tiếp tục mua cao su... Cuộc đời em nay sang trang mới rồi, đời sống khá lên rồi, không biết phải cảm ơn các anh công an xã bao nhiêu cho đủ...”, anh Tuấn tâm sự.
Ngoài trường hợp anh Nguyễn Thanh Châu Tuấn, chúng tôi còn ghi nhận một trường hợp khác ở xã Suối Ngô, sau cai nghiện thành công đã được công an xã động viên, đả thông tư tưởng và giới thiệu cho vay vốn làm ăn. Đến nay, trường hợp này cũng đã trả được vốn vay, tích lũy khá tiền làm vốn lưu động và sắm sửa được nhiều vật dụng có giá trị phục vụ đời sống. Tuy nhiên, do lý do tế nhị nên khi được đề nghị trả lời phỏng vấn để làm gương cho đối tượng khác thì người này xin phép từ chối và hẹn gặp vào một dịp khác.
Đánh giá về quyết tâm làm sạch ma túy trên địa bàn và các biện pháp hỗ trợ người sau cai nghiện của công an 4 xã biên giới, Thượng tá Trần Kim Kiên, Phó trưởng Công an huyện Tân Châu, tỉnh Tây Ninh cho biết, Tân Châu là huyện biên giới có 12 đơn vị hành chính cấp xã, diện tích khoảng 110 ngàn ha, chiếm 1/4 diện tích của tỉnh Tây Ninh, dân số khoảng 130 ngàn người, có 47,5 km đường biên, 1 cửa khẩu chính, 2 cửa khẩu phụ và nhiều đường tiểu mạch. Với vị trí địa lý như trên, bên cạnh những thuận lợi để phát triển kinh tế xã hội cho địa phương thì cũng đặt ra nhiều khó khăn, thách thức trong công tác đấu tranh phòng, chống tội phạm đặc biệt là tội phạm về ma túy.
Qua công tác đấu tranh phòng, chống và kiểm soát ma túy cho thấy các đối tượng hoạt động phạm tội về ma túy đều có xuất phát điểm từ người nghiện, người sử dụng trái phép chất ma túy. Để công tác đấu tranh phòng, chống và kiểm soát ma túy đạt hiệu quả thì một trong những giải pháp là phải làm sao quản lý chặt được người nghiện, có danh sách cụ thể, tiến hành phân loại để có biện pháp quản lý, xử lý. Việc kéo giảm số người nghiện không chỉ làm giảm phía cầu, mà còn có điều kiện để cảm hóa, giáo dục để họ từ bỏ ma túy, ngăn ngừa họ đi vào con đường phạm tội, cũng như kịp thời đấu tranh, bắt giữ, xử lý đối với các đối tượng hoạt động phạm tội về ma túy và tội phạm khác.
Trong năm 2023, các đơn vị trong công an huyện đã bắt khởi tố 42 vụ, 94 bị can, đưa đi cai nghiện bắt buộc 84 người, kéo giảm người nghiện, người sử dụng xuống so với năm trước là 254/283 người, là một trong những địa phương thực hiện đạt chỉ tiêu cao của tỉnh. Việc thực hiện quyết liệt các biện pháp phòng, chống và kiểm soát ma túy như trên góp phần giữ vững ổn định tình hình an ninh, trật tự trên tuyến biên giới và toàn địa bàn.