Bộ Atlas thế giới năm 1827 khẳng định Hoàng Sa và Trường Sa thuộc chủ quyền của Việt Nam
Bộ Atlas gồm 6 tập với 7 bản đồ chung của 5 châu lục, 381 bản đồ chi tiết, 40 trang bảng thống kê và nhiều thông tin về địa lý tự nhiên, chính trị, khoáng sản. Trong đó, bản đồ các nước châu Á gồm 11 tấm, được xếp chủ yếu trong tập 2 của bộ Atlas. Việt Nam khi đó được giới thiệu thông qua các tấm bản đồ số 97, 105, 106 và 110.
Theo Giáo sư Nguyễn Quang Ngọc, Viện trưởng Viện Việt Nam học và Khoa học phát triển (Đại học Quốc gia Hà Nội), tấm 106 mang tên Partie de Cochinchine, vẽ đường bờ biển miền Trung từ vĩ tuyến 12 đến vĩ tuyến 16 (thuộc khu vực Trung Kỳ, Đàng Trong của Việt Nam thời bấy giờ). Phía ngoài khơi, quần đảo Hoàng Sa (Paracels) được vẽ khá chi tiết và chuẩn xác trong khoảng từ vĩ độ 16 đến 17 và kinh độ từ 109 đến 111. Quần đảo Hoàng Sa trong bản đồ có các đảo Pattles, Duncan ở phía Tây; Tree và Lihncon, Rocher au desus de leau (bãi đá ngầm) ở phía Đông và Triton (đảo Tri Tôn) ở phía Tây Nam, ngay dưới vĩ độ 16; Investigateur ở sâu xuống phía Nam khoảng vĩ độ 14,5.
Ngoài ra, tấm 106 còn đặt trong mối tương quan với các đảo và khu vực ven bờ như Lý Sơn, Cù Lao Chàm, Cù Lao Ré, Quy Nhơn, Nha Trang. Bên cạnh khu vực được xác định là Paracels, bản đồ có một bản giới thiệu về Đế chế An Nam (Empire d An-nam) với thông tin về địa lý, chính trị, địa hình… rất đầy đủ và chi tiết. Tiếp liền Partie de la Cochinchine ở phía trên là tầm số 98 mang tên Partie de la Chine trong khoảng vĩ độ 18-21 và kinh độ 106-114, vẽ khu vực Quảng Đông và đảo Hải Nam, cho biết biên giới cực Nam của Trung Quốc chưa chạm đến vĩ độ 18.
Tất cả các bản đồ của Trung Quốc từ đầu thập kỷ của thế kỷ XX trở về trước cũng hoàn toàn thống nhất với bản đồ phương Tây, không hề vẽ lãnh thổ cực Nam của Trung Quốc vượt xuống dưới vĩ độ 18. Điều này không chỉ phản ánh tính khách quan, chuẩn xác của bộ Atlas, mà còn góp phần làm tăng thêm giá trị minh chứng chủ quyền không thể chối cãi của Việt Nam ở quần đảo Hoàng Sa đã được thể hiện rõ trong tấm Partie de la Cochinchine.
![]() |
|
Bản đồ Partie de la Cochinchine khẳng định chủ quyền không thể tranh cãi của Việt Nam đối với hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa. |
Ngoài ra, trong một số bản đồ phương Tây phát hành từ thế kỷ XVI cho đến thế kỷ XVII và XVIII đều thể hiện rõ ràng hơn vị trí, đặc điểm địa lý và mối quan hệ chủ quyền của Hoàng Sa với khu vực Đàng Trong, tuy hầu hết các bản đồ này vẫn xếp Hoàng Sa vào chung khu vực Đông Ấn. Thêm vào đó, nhà địa lý học Philippe Vandemaelen cũng thể hiện rõ ràng đường biên giới của Trung Quốc. Cụ thể, tấm số 97 vẽ đường biên giới của Việt Nam với Trung Quốc và điểm cực Nam của Trung Quốc kết thúc ở vĩ độ 22. Còn đường biên giới biển của Trung Quốc chỉ đến phía trên vĩ tuyến thứ 18.
Giáo sư Ngọc nhấn mạnh, Partie de la Cochinchine là bản đồ đầu tiên đã vẽ một cách tuyệt đối chính xác vị trí (kinh độ, vĩ độ), địa điểm địa lý, tên gọi phương Tây của các đảo lớn nhất và quan trọng nhất trong quần đảo Hoàng Sa. Bản đồ đặt khu vực Cochinchine là một bộ phận hữu cơ không thể tách rời của Đế chế An Nam, minh chứng một cách rõ ràng và chuẩn xác chủ quyền của Việt Nam ở Hoàng Sa đã được thế giới công nhận. Theo Giáo sư Nguyễn Bá Diến, Chủ nhiệm bộ môn Luật Quốc tế, Khoa Luật, Đại học Quốc gia Hà Nội, tấm bản đồ này khẳng định, hành vi hạ đặt giàn khoan Hải Dương - 981 của Trung Quốc là ngang ngược, đi ngược lại luật pháp quốc tế và xâm phạm nghiêm trọng tới quyền chủ quyền và quyền tài phán của Việt Nam.
Bộ atlas thế giới của Philippe Vandermaelen nói chung và Partie de la Cochinchine nói riêng xét trên mọi khía cạnh đều có thể được coi là một tài liệu vô giá, không chỉ giúp nâng cao giá trị khoa học chuẩn mực của công cuộc tuyên truyền, giáo dục về chủ quyền biển đảo, mà còn là một bằng chứng hùng hồn, đích thực, hiệu quả và có giá trị pháp lý quốc tế cao cho công cuộc đấu tranh bảo vệ chủ quyền biển đảo thiêng liêng của Tổ quốc Việt Nam.
|
Đây là bộ atlas đầu tiên trên thế giới được vẽ thống nhất theo phương pháp hình nón với tỉ lệ 1/1641836 và có cùng kích thước 35x53,5cm, có thể ghép thành quả địa cầu có đường kính 7,775m, đồng thời cũng là bộ atlas đầu tiên trên thế giới được in mầu theo kỹ thuật li tô. Bộ Atlast gồm 6 tập, với nội dung của từng tập như sau: Tập 1 – Về châu Âu: bao gồm 2 bản đồ chung về các quốc gia châu Âu và 27 bản đồ chi tiết về các vùng đất thuộc châu lục này, 43 trang thống kê về các vấn đề thuộc châu Âu; Tập 2 – Về châu Á: bao gồm 1 bản đồ chung về các quốc gia châu Á và 110 bản đồ chi tiết về các vùng đất thuộc châu lục này. Trong đó đặc biệt khẳng định chủ quyền hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa là của Việt Nam; Tập 3 – Về châu Phi: Bao gồm 1 bản đồ chung về các quốc gia thuộc châu Phi và 57 bản đồ chi tiết về các vùng đất thuộc châu lục này; Tập 4 – Về Bắc Mỹ: Bao gồm 1 bản đồ chung về các quốc gia thuộc Bắc Mỹ và 76 bản đồ chi tiết về các vùng đất thuộc vùng này; Tập 5 – Về Nam Mỹ: Bao gồm 2 bản đồ chung về các quốc gia thuộc Nam Mỹ và 43 bản đồ chi tiết về các vùng đất thuộc vùng này; Tập 6 – Về châu Đại Dương: Bao gồm 1 bản đồ chung về các quốc gia thuộc châu Đại Dương và 60 bản đồ chi tiết về các vùng đất thuộc vùng này. |
