Gia tăng căng thẳng Triều-Hàn, Palestine-Israel

Trong khi đó, giữa lúc bạo lực đang bùng phát tại Jerusalem, Israel ngày 19/11 đã đưa ra một quyết định có thể châm ngòi căng thẳng leo thang tại khu vực này khi thông qua kế hoạch xây dựng thêm 78 ngôi nhà mới ở 2 khu định cư tại Đông Jerusalem, bao gồm 50 ngôi nhà ở khu vực Har Homa và 28 ngôi nhà ở khu vực Ramos.

Hai miền Triều Tiên vẫn tiếp tục căng thẳng

Lời cảnh báo của Bộ Quốc phòng Hàn Quốc được xem là để đáp lại tuyên bố trước đó cùng ngày của phía CHDCND Triều Tiên, trong đó Bình Nhưỡng chỉ trích một dự thảo nghị quyết do Ủy ban Nhân quyền của Đại hội đồng Liên Hợp Quốc (ĐHĐ LHQ) thông qua ngày 18/11 và cho rằng họ không còn bị buộc phải tự kiềm chế không tiến hành thêm một vụ thử hạt nhân nữa như đã từng làm trong những năm 2006 và 2009.

Theo hãng thông tấn KCNA, trong tuyên bố của mình, Bộ Ngoại giao CHDCND Triều Tiên miêu tả nghị quyết do LHQ phê chuẩn là một “sự khiêu khích chính trị nghiêm trọng” và tố cáo các âm mưu của Mỹ hòng “làm bẽ mặt” Bình Nhưỡng trước cộng đồng quốc tế: “Hành động gây hấn này của Mỹ đang khiến chúng tôi không thể kiềm chế việc tiến hành một vụ thử hạt nhân mới. Năng lực răn đe của quân đội chúng tôi sẽ được tăng cường không giới hạn để đối phó với hành động can thiệp quân sự của Mỹ cũng như các âm mưu xâm lược vũ trang”. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao CHDCND Triều Tiên nhấn mạnh, nghị quyết của LHQ dựa trên những báo cáo được thu thập từ những phần tử chống phá nhà nước Triều Tiên, và rằng, CHDCND Triều Tiên “cực lực lên án và hoàn toàn bác bỏ” dự thảo nghị quyết trên. CHDCND Triều Tiên sẵn sàng thực hiện hợp tác rộng khắp với thế giới trong vấn đề nhân quyền và sẵn sàng thúc đẩy đối thoại và trao đổi với thế giới về vấn đề này.

Tháp làm mát trong tổ hợp hạt nhân Yongbyon của Triều Tiên bị phá hủy năm 2008 nhằm khẳng định cam kết của Bình Nhưỡng về vấn đề hạt nhân. Ảnh: News.

Cùng ngày, phát biểu trong một buổi họp báo, Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Hàn Quốc Noh Kwang Il nêu rõ, nếu vụ thử hạt nhân tiếp thep được tiến hành thì đây sẽ là “sự vi phạm trắng trợn” nghị quyết của Hội đồng Bảo an (HĐBA) LHQ áp đặt chống CHDCND Triều Tiên sau khi nước này đã tiến hành hai vụ thử trước đó, đồng thời tuyên bố Bình Nhưỡng sẽ phải đối mặt với “sự phản ứng mạnh mẽ” của cộng đồng quốc tế và kêu gọi CHDCND Triều Tiên thực hiện các biện pháp “cụ thể và thực chất” nhằm cải thiện tình hình.

Trước đó, ngày 18/11, Ủy ban thứ 3 của ĐHĐ LHQ khóa 69 đã thông qua nghị quyết do Liên minh châu Âu và Nhật Bản soạn thảo, khuyến cáo HĐBA truy tố CHDCDND Triều Tiên ra Tòa án Hình sự Quốc tế liên quan đến vấn đề nhân quyền. Trung Quốc đã bỏ phiếu chống lại nghị quyết này. Theo Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Hồng Lỗi, HĐBA không phải là nơi để thảo luận về vấn đề nhân quyền và việc đưa vấn đề nhân quyền lên Tòa án Hình sự Quốc tế không có lợi đối với nghị quyết của LHQ.

Trong quá khứ, CHDCND Triều Tiên thực hiện thử bom hạt nhân vào các năm 2006, 2009 và 2013, lần nào cũng gặp phải các trừng phạt của quốc tế. Cuộc thử hạt nhân thứ 4 sẽ là một thách thức nữa trước áp lực quốc tế do Mỹ dẫn đầu nhằm buộc CHDCND Triều Tiên từ bỏ chương trình hạt nhân. Cuộc thử này nếu diễn ra sẽ đưa CHDCND Triều Tiên tới gần hơn mục tiêu chế đầu đạn hạt nhân đủ để đặt lên một quả tên lửa có tầm bắn tới nước Mỹ.

Israel đang làm trầm trọng thêm căng thẳng ở Jerusalem

Chính quyền Palestine khẩn cấp kêu gọi Israel ngay lập tức chấm dứt các hoạt động định cư, nhằm khôi phục sự ổn định tại Jerusalem. Thủ tướng Palestine Rami Hamdallah nói: “Chúng tôi yêu cầu Israel chấm dứt tất cả các hoạt động định cư, phá dỡ và thu hồi nhà định cư, bởi tất cả những hoạt động định cư của Israel sẽ không giúp mang lại hòa bình cho mảnh đất này”. Còn Người phát ngôn của Tổng thống Palestine Mahmoud Abbas, ông Nabil Abu Rdainah thì chỉ trích quyết định này “là sự tiếp nối chính sách gây thêm căng thẳng của Israel, đẩy xung đột leo thang hơn nữa và lãng phí mọi cơ hội tạo ra bầu không khí ổn định”. Người Palestine cũng đã và đang phản ứng mạnh mẽ trước hàng loạt kế hoạch của Israel nhằm xây dựng khoảng 4.000 nhà định cư ở Bờ Tây.

Ngày 18/11 vừa qua, hai tay súng Palestine đã tấn công một giáo đường Do Thái ở Jerusalem khiến 4 người Israel thiệt mạng. Đây là vụ tấn công đẫm máu nhất ở Jerusalem kể từ năm 2008, làm dấy lên lo ngại tình trạng bạo lực sẽ leo thang và kéo dài tại thánh địa này trong thời gian tới.

Việc Israel xây nhà định cư trên các phần đất của người Palestine tại Đông Jerusalem và Bờ Tây còn vấp phải chỉ trích của Liên minh châu Âu (EU) và Mỹ, coi đây là hoạt động trái với luật pháp quốc tế. Ngày 17/11, tờ Haaretz của Israel đã công bố một tài liệu lưu hành nội bộ của EU trong đó đề xuất một loạt “hành động” hiện chưa xác định liên quan đến việc trừng phạt Israel vì các hoạt động xây dựng nhà định cư ở Bờ Tây và Đông Jerusalem. Tài liệu này kêu gọi có những động thái trừng phạt các công ty của châu Âu đang hoạt động tại các khu định cư của Israel, đồng thời từ chối quan hệ với những đối tượng có liên quan đến hoạt động này, trong đó bao gồm những chính trị gia, những nhân vật của công chúng phản đối việc thành lập nhà nước Palestine. Còn Mỹ cũng đã cảnh báo những động thái xây nhà định cư của Israel sẽ chỉ làm “trầm trọng thêm” căng thẳng đang leo thang ở Jerusalem.

Trong diễn biến liên quan, ngày 19/11, Bộ Ngoại giao Israel đã ra tuyên bố chỉ trích gay gắt các nghị sĩ Tây Ban Nha sau khi họ bỏ phiếu thông qua kiến nghị kêu gọi công nhận nhà nước Palestine. Quốc hội Tây Ban Nha bỏ phiếu về việc công nhận nhà nước Palestine sau khi Anh và Ireland có động thái tương tự vào tháng trước. Các nghị sỹ Pháp cũng dự kiến sẽ bỏ phiếu về vấn đề này vào ngày 28/11