Hôm nay (17/3), công bố kết quả trưng cầu dân ý tại Crimea

Cuộc trưng cầu dân ý diễn ra hòa bình, tự do và cởi mở

Đài Tiếng nói nước Nga dẫn lời người đứng đầu phái đoàn quan sát viên của Hội đồng Liên bang Nga Valeri Riazanski nhận định, mặc dù nảy sinh một số vấn đề về thời tiết nhưng người dân Crimea vẫn tích cực đi bỏ phiếu với một tâm trạng hứng khởi. Sau 4h kể từ khi bắt đầu đã có 32% cử tri Crimea đi bỏ phiếu.

Còn Chủ tịch Ủy ban chịu trách nhiệm chuẩn bị công tác trưng cầu ở Crimea, ông Mikhail Malyshev cho biết, các giám sát viên đã lên đường tới các điểm bỏ phiếu và các vùng lãnh thổ họ đã lên kế hoạch tới thăm mà không gặp phải trở ngại nào cả. Hoạt động bỏ phiếu được tiến hành tốt và các cử tri không có sự phàn nàn hay đưa ra bất kỳ yêu sách nào với nhân viên điểm bỏ phiếu.

Người đứng đầu đoàn quan sát viên châu Âu, nghị sỹ Ba Lan Mateusz Piskorki, cho biết, tình hình hoàn toàn yên tĩnh, và ghi nhận không có vi phạm luật bầu cử. Trong khi đó tại Sevastopol, mặc dù thời tiết không được thuận lợi, trời mưa lạnh, nhưng 15% cử tri đã đến điểm bỏ phiếu sớm hơn 2 tiếng trước khi điểm bỏ phiếu mở cửa. Tại đây có 192 điểm bỏ phiếu.

Một bác sĩ Thú y ở Sevastopol cho biết: “Tôi đã bỏ phiếu cho Nga. Đây là những gì người dân Crimea mong đợi. Chúng tôi muốn sống với những người anh em của mình”. Trong khi đó, sau khi bỏ phiếu tại điểm Bakhchysaray, cụ ông 71 tuổi Ivan Konstantinovich thổ lộ: “Chúng tôi đã đợi chờ thời điểm này nhiều năm rồi. Mọi người sẽ bỏ phiếu cho nước Nga”.

Mọi quan sát viên quốc tế đều cảm thấy ngạc nhiên bởi cử tri đi bầu cao đặc biệt tại cuộc trưng cầu và đều có chung nhận xét: “Cuộc trưng cầu diễn ra một cách hòa bình, tự do và cởi mở. Không có bất cứ sức ép nào đối với các cử tri cũng như không có vi phạm luật bầu cử”. Thủ tướng Chính phủ Crimea Sergey Aksyonov thì nhận xét, cử tri đi bầu đã vượt quá số lượng cử tri đi bầu cử quốc hội năm 2012 "hai hoặc ba lần".

Cuộc trưng cầu dân ý tại Crimea  diễn ra một cách hoà bình, tự do và cởi mở.

Ông cũng bày tỏ hy vọng rằng cuộc trưng cầu dân ý sẽ diễn ra thành công và kết quả cuộc trưng cầu sẽ không dẫn tới một cuộc khủng hoảng nào. Ông gọi cuộc trưng cầu dân ý này là thời điểm lịch sử. Ông nói: “Chỉ có tiến lên phía trước, mọi việc sẽ kết thúc một cách tốt lành”. Trong động thái mới nhất, quyền Thị trưởng Sevastopol, ông Dmitry Benlik cho biết, tính tới 12h (giờ địa phương - 17h, giờ Việt Nam), tại thành phố này đã có 50% cử tri đi bỏ phiếu.

Chính quyền Crimea đã cho phép 623 phóng viên đến từ 169 cơ quan báo chí, truyền thông và 135 thanh sát viên đến từ 23 quốc gia, trong đó có Nga, Mỹ, Trung Quốc, Anh, Pháp, Đức, Italy, Mông Cổ, Tây Ban Nha... tới để theo dõi và đưa tin về cuộc trưng cầu dân ý này. Trong số các thanh sát viên cũng có các đại biểu của quốc hội các nước Đông và Tây Âu, đại biểu của nghị viện châu Âu. Các phóng viên có thể hiện diện tại mọi điểm bầu cử. Một trung tâm báo chí mở cũng đã được thiết lập tại thành phố Simferopol. Tại đây sẽ cập nhật thông tin thường xuyên về quá trình trưng cầu dân ý và kết quả kiểm phiếu.

Vấn đề an ninh

Cuộc trưng cầu dân ý tại Crimea đã diễn ra trong điều kiện các biện pháp an ninh được thắt chặt. Tất cả các điểm bỏ phiếu đều được bảo vệ nghiêm ngặt. Theo chính quyền địa phương, hơn 10.000 thành viên lực lượng tự vệ của Crimea và trên 5.000 nhân viên cảnh sát đã và đang tham gia bảo đảm cho trưng cầu dân ý diễn ra suôn sẻ.

Trong khi lực lượng tự vệ kiểm soát mọi ngả đường dẫn vào bán đảo cũng như các trụ sở chính quyền và các địa bàn quan trọng thì lực lượng cảnh sát và Cục tình trạng đặc biệt của thành Sevastopol đã tăng cường các phương án đảm bảo an ninh tại các địa điểm bầu cử và các địa bàn dân cư phức tạp. Các nhân viên cứu hộ và cảnh sát tuần tra cũng túc trực thường xuyên gần các khu vực đặt thùng phiếu. Thêm vào đó, lệnh hạn chế đi lại đối với các phương tiện giao thông cá nhân cũng đã được ban bố trong thời gian từ 5h ngày 16/3 sang đến ngày 17/3 tại khu vực trung tâm Sevastopol.

Những phản ứng trái chiều

Theo hãng tin AFP, Tổng thống tạm quyền Ukraine Oleksandr Turchynov ngày 16/3 đã ra lời kêu gọi người dân tẩy chay cuộc trưng cầu dân ý. Theo ông, kết quả cuộc trưng cầu dân ý lần này đã được phía Moskva sắp xếp từ trước như một sự biện hộ chính thức cho việc Nga triển khai binh lính và phát động một cuộc chiến tàn phá cuộc sống của người dân và triển vọng kinh tế ở Crimea.

Tuy nhiên, bất chấp lời kêu gọi tẩy chay của ông Oleksandr Turchynov, theo người đứng đầu đoàn quan sát viên châu Âu, nghị sỹ Ba Lan Mateusz Piskorki, tỷ lệ người dân Crimea, trong đó cũng phải kể đến người sắc tộc Tatar-Crimea, đi bỏ phiếu ở mức cao. Trước đó, ngày 15/3, trong cuộc điện đàm với người đồng cấp Mỹ John Kerry, Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov đã tái khẳng định: “Cuộc trưng cầu ý dân ở Crimea hoàn toàn phù hợp với luật pháp quốc tế, Hiến chương Liên hợp quốc và kết quả (trưng cầu) nên là điểm khởi đầu trong việc quyết định tương lai của bán đảo này”.

Cũng trong ngày 15/3, Hội đồng Bảo an (HĐBA) Liên hợp quốc (LHQ) đã tổ chức phiên bỏ phiếu khẩn dự thảo nghị quyết do Mỹ và phương Tây đề xuất về cuộc khủng hoảng ở Ukraine và tình hình Crimea. Nghị quyết trên nêu rõ cuộc trưng cầu dân ý tại Crimea được thực hiện dưới sự "chỉ đạo" của Điện Kremlin “không có giá trị và không thể là cơ sở cho bất kỳ sự thay đổi nào đối với hiện trạng của Crimea”. Tuy nhiên, đúng như dự đoán, cuộc bỏ phiếu đã thất bại do Nga phủ quyết hoàn toàn dự thảo nghị quyết này.

Tại cuộc họp, Đại sứ Nga tại LHQ Vitaly Churkin một lần nữa khẳng định, Nga sẽ “tôn trọng ý chí của người dân Crimea”. Thêm vào đó, ngày 16/3, thành viên phái đoàn của “Viện châu Âu về giám sát dân chủ và bầu cử”, đại diện của Áo tại Nghị viện châu Âu - Johann Ewald Stadler, cho biết ông không nhận thấy bất kỳ một sức ép nào đối với các cử tri. Ông tuyên bố cuộc trưng cầu dân ý hiện nay là "hợp pháp" vì ý kiến công luận rất rõ ràng.

Trong khi đó, ông Enric Ravello, quan sát viên quốc tế ở Crimea đến từ Tây Ban Nha khẳng định, không ai có thể can thiệp vào sự lựa chọn của người Crimea. Trong một diễn biến khác ngày 15/3, khoảng 5.000 người biểu tình thân Nga đã tấn công một tòa nhà của cơ quan an ninh tại thành phố Donetsk của Ukraine, yêu cầu trả tự do cho Pavel Gubarev, "thị trưởng nhân dân" tự phong của khu vực Donetsk, người đã bị các nhà chức trách Ukraine bắt giữ hôm 6/3 để thẩm vấn về vấn đề ly khai.

Ngoài ra, đám đông người biểu tình đòi có quyền bỏ phiếu về việc gia nhập Nga và tại Quảng trường Lenin, họ đã hô vang: “Trưng cầu dân ý, trưng cầu dân ý”. Cũng ngày, Bộ Ngoại giao Nga cho biết đã nhận được nhiều đề nghị bảo vệ những công dân yêu chuộng hòa bình tại Ukraine.