Iran phản đối lệnh trừng phạt mới của Mỹ

Iran đã có phản ứng ngay sau khi Ngoại trưởng Mỹ Condoleezza Rice và Bộ trưởng Tài chính Henry Paulson đưa ra một lệnh trừng phạt mới đối với nước này, nhất là việc đưa 3 ngân hàng nhà nước vào trong danh sách cấm vận.

Iran cho rằng chính sách thù địch mà Mỹ đang theo đuổi đã đi ngược lại luật pháp quốc tế và cần phải lên án.

Chủ tịch Ủy ban An ninh và đối ngoại của Quốc hội, ông Kazem Jalali tuyên bố, động thái mới của Mỹ là một "sai lầm mang tính chiến lược và điều này sẽ khiến những ngờ vực giữa đôi bên càng lớn hơn và chấm dứt mọi sự đối thoại".

Giới phân tích coi đây là động thái mới nhằm gia tăng sức ép đối với Iran, nhất là trong bối cảnh Mỹ ngày càng lo ngại Tehran đang hỗ trợ cho lực lượng nổi dậy ở Iraq, nhóm Taliban ở Afghanistan và Hezbollah ở Lebanon.

Giới truyền thông Mỹ nhận định, Ngoại trưởng Condoleezza Rice là tác giả của lệnh trừng phạt mới. Các biện pháp trừng phạt mới không những cho phép cô lập quân đội Iran, mà còn khiến hàng trăm công ty nước ngoài đang làm ăn với nước này phải hủy hợp đồng bởi họ không muốn gặp rắc rối với Mỹ.

Đây cũng là biện pháp trừng phạt mạnh và rộng nhất mà Washington áp dụng đối với Tehran kể từ năm 1979.

Ngoại trưởng Condoleezza Rice còn nhấn mạnh, đây mới là một phần trong chính sách toàn diện chống lại Iran. Đây là lần đầu tiên Mỹ trực tiếp cấm vận đối với quân đội của một quốc gia có chủ quyền.

Lệnh trừng phạt mới được đưa ra trong bối cảnh quan hệ Mỹ - Iran đang rơi vào khủng hoảng, Tổng thống Putin vừa có chuyến thăm Tehran (từ 16/10) và trước đó (29/9), Quốc hội nước này từng ra nghị quyết coi CIA và quân đội Mỹ là "tổ chức khủng bố".

Ngoại trưởng Condoleezza Rice từng tuyên bố, Iran đã liên tục tránh né không chịu trả lời những nghi vấn về chương trình hạt nhân và nước này là trở ngại lớn đối với mục tiêu của Mỹ tại khu vực Trung Đông.

Tổng thống Bush cũng cho rằng, ngăn không cho Iran sở hữu vũ khí hạt nhân là nhằm tránh viễn cảnh xảy ra cuộc Chiến tranh thế giới lần thứ 3. Bộ trưởng Quốc phòng Robert Gates nói, một mình Mỹ không thể buộc Iran từ bỏ tham vọng hạt nhân, nên cần phải thiết lập một mặt trận thống nhất để "giải quyết vấn đề Iran".

Theo giải thích của Mỹ, Iran đang hỗ trợ phần tử khủng bố và theo đuổi chương trình hạt nhân. Ngoại trưởng Condoleezza Rice cho rằng, Iran đang theo đuổi công nghệ sản xuất bom hạt nhân, chế tạo tên lửa đạn đạo, ủng hộ các tay súng chống đối và phần tử khủng bố tại Iraq, Afghanistan, Lebanon và Palestine.

Theo lệnh trừng phạt mới, Mỹ sẽ phong tỏa tài sản và ngăn cấm mọi công dân hoặc tổ chức nước này làm ăn với những cá nhân và tổ chức bị đưa vào "danh sách đen". Vệ binh Cách mạng Iran và những công ty do lực lượng sở hữu là những cái tên đầu tiên xuất hiện trong danh sách cấm vận mới.

Mỹ cho rằng, Vệ binh Cách mạng Iran là tổ chức sản xuất và phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt. Mỹ cũng khẳng định, đơn vị Quds Force, một nhánh tinh nhuệ của Vệ binh Cách mạng Iran đã "hỗ trợ chủ nghĩa khủng bố".

Vệ binh Cách mạng Iran được thành lập sau cuộc cách mạng Hồi giáo năm 1979 và hiện có khoảng 125.000 thành viên, hoạt động độc lập với các binh chủng bộ binh, không quân, hải quân, tình báo và đặc nhiệm. Dư luận cho rằng, lệnh trừng phạt mới sẽ không có tác dụng nhiều bởi những cá nhân và tổ chức bị đưa vào "danh sách đen" hầu như không có tài sản ở Mỹ.

Có tin nói rằng, Phó Tổng thống Dick Cheney đang gây sức ép để có thể mở một cuộc tấn công quân số vào Iran trước khi nhiệm kỳ của Tổng thống Bush kết thúc.

Trong khi Anh ủng hộ các biện pháp trừng phạt mới mà Mỹ đưa ra thì Nga lại lên tiếng phản đối. Tổng thống Nga Vladimir Putin cảnh báo, tình hình sẽ phức tạp hơn nếu áp dụng bổ sung các biện pháp trừng phạt mới đối với Tehran.

Trước đó, Tổng thống Putin từng tuyên bố không có bằng chứng về việc Iran theo đuổi sản xuất bom nguyên tử. Phát biểu (tối 25/10) tại thủ đô Lisbon nhân chuyến thăm Bồ Đào Nha, Tổng thống Putin đã kịch liệt phản đối những biện pháp trừng phạt cứng rắn mới mà Mỹ vừa đưa ra chống Iran.Tổng thống Putin chống lại mọi hành động vũ lực trong việc giải quyết vấn đề Iran.

Dư luận cho rằng, sự ủng hộ của Nga có ý nghĩa quan trọng đối với Iran khi Mỹ và các đồng minh đang muốn thúc đẩy một nghị quyết trừng phạt thứ ba đối với nước này.

Giới bình luận cho rằng, một trong những nguyên nhân khiến Nga lên tiếng phản đối những lệnh trừng phạt mới đối với Iran bởi nước này đang có nhiều lợi ích kinh tế tại quốc gia vùng Vịnh giàu dầu lửa. Hiện Nga đang giúp Iran xây nhà máy điện hạt nhân đầu tiên (nhà máy Bushehr) với trị giá lên tới 1 tỉ USD