Vun đắp quan hệ đối tác chiến lược đặc biệt

Phát biểu sau cuộc hội đàm với Tổng thống Putin, Thủ tướng nước chủ nhà nhấn mạnh: “Kỳ vọng những thành quả đạt được trong chuyến thăm này sẽ nâng quan hệ Ấn- Nga lên tầm cao mới”.

Thứ trưởng Ngoại giao Ấn Độ Ajay Bisaria khẳng định: “Đây là một chuyến thăm rất ý nghĩa. Nga là đối tác lâu dài và vững chắc của Ấn Độ”. Về phần mình, Tổng thống Putin khẳng định, Nga mong muốn củng cố “Vai trò là nhà cung cấp năng lượng đáng tin cậy cho các thị trường châu Á; trong bối cảnh sức tiêu thụ chậm, nhiều rủi ro về chính trị, thể chế cũng như pháp luật tại châu Âu”. Ông nói: “Nền kinh tế châu Á đang tăng trưởng bền vững. Do đó, theo lẽ tự nhiên chúng tôi tập trung quan tâm tới khu vực này, và coi đây là thị trường cho sản phẩm năng lượng của mình”.

Tổng thống Putin cho biết, Nga sẽ tiếp tục phát triển dự án xây dựng một đường ống dẫn khí đốt từ Nga tới Ấn Độ để vận chuyển khí tự nhiên hóa lỏng (LNG). Dự kiến, “lô hàng” đầu tiên sẽ tới Ấn Độ vào đầu năm 2017. Bên cạnh đó, trong chuyến thăm này, Tổng thống Putin đã thảo luận và nhất trí với các nhà lãnh đạo Ấn Độ các chi tiết cũng như việc triển khai hiệp định thương mại tự do giữa New Delhi và Liên minh Hải quan (LMHQ) Nga, Belarus và Kazakhstan.

Theo các chuyên gia, việc một nền kinh tế quan trọng như Ấn Độ tham gia vào LMHQ sẽ làm tăng đáng kể sự hấp dẫn kinh tế của liên minh này. Ngoài ra, trong bối cảnh Ấn Độ đã nộp đơn xin gia nhập Tổ chức Hợp tác Thượng Hải (OCS), Nga dự định sẽ làm mọi thứ có thể để Ấn Độ tham gia hội nghị thượng đỉnh OCS dự kiến được tổ chức vào tháng 7/2015.

Về lĩnh vực quốc phòng, tăng cường hợp tác trong lĩnh vực quân sự và công nghệ giữa Nga và Ấn Độ là một trong những điểm chính trong chương trình nghị sự tại New Delhi. Quan hệ hợp tác quốc phòng Nga - Ấn được xây dựng từ thời Liên bang Xô Viết. Hai bên đã thảo luận chi tiết các dự án hiện nay, không chỉ liên quan đến xuất khẩu thiết bị đã sản xuất sẵn, mà còn hợp tác chặt chẽ về công nghệ và công nghiệp sản xuất. Hồi tháng 6 vừa qua, tàu sân bay Vikramaditya (trước đó là tàu Admiral Gorshkov của Nga) đã chính thức gia nhập biên chế lực lượng vũ trang Ấn Độ. Ngoài ra, New Delhi đang quan tâm đến hệ thống định vị GLONASS của Nga cũng như máy bay chở khách tầm trung MS-21.

Tổng thống Putin nêu rõ, vào thời điểm hiện tại, “quan hệ hợp tác song phương và sự tin tưởng (giữa Nga và Ấn Độ) ở mức độ cao cho phép bắt đầu quá trình chuyển đổi dần dần từ mô hình truyền thống nhà sản xuất – nhà tiêu dùng sang hình thức cùng hợp tác phát triển và sản xuất các hệ thống vũ khí hiện đại”.

Về lĩnh vực năng lượng nguyên tử, Nga và Ấn Độ đã ký thỏa thuận “Tầm nhìn chiến lược hợp tác trong sử dụng năng lượng nguyên tử vào mục đích hòa bình”. Thỏa thuận này được cho là mô tả triển vọng hợp tác chặt chẽ giữa hai nước trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử trong 15 năm tiếp theo. Theo đó, Tập đoàn Rosatom của Nga sẽ cung cấp 12 lò phản ứng năng lượng hạt nhân cho Ấn Độ trong vòng 20 năm. Các quan chức Ấn Độ cho biết, tổng cộng 6 lò phản ứng sẽ được xây dựng ở Kudankulam, tỉnh Tamil Nadu của nước này trong khi 6 lò phản ứng còn lại sẽ được xây dựng sau đó tại một địa điểm vẫn chưa được xác định. Hiện một lò phản ứng công suất 1.000 megawatt đang hoạt động tại nhà máy điện Kudankulam với sự hỗ trợ kỹ thuật của các chuyên gia Nga, trong khi lò thứ 2 dự kiến sẽ đi vào hoạt động trong năm 2015. Trước đó, Tổng thống Putin từng hối thúc Rosatom tăng số lượng các lò phản ứng mà tập đoàn này có thể cung cấp cho Ấn Độ lên 25 lò.

Chuyến thăm Ấn Độ của Tổng thống Putin, được thực hiện trong bối cảnh mối quan hệ giữa Nga và các nước phương Tây đang trong thời kỳ đông lạnh, được hi vọng sẽ xóa hết những gợn sóng đó để quan hệ đối tác chiến lược Ấn-Nga luôn vững chắc, tạo nên một động lực mới trong quan hệ “Đối tác đặc biệt và ưu tiên” Nga - Ấn. Theo Nhật báo “Vzgliad” (Quan điểm) của Nga, tình hình hiện nay trên sân khấu thế giới đã tạo ra cơ hội duy nhất cho sự hình thành một thực tế toàn cầu mới, trong đó “không có thầy giáo và học sinh, chủ nhân và đầy tớ, mà chỉ là những mối quan hệ hợp tác hai bên cùng có lợi giữa các đối tác bình đẳng”. Còn theo trang Tin tức Tài chính Vesti Finance (vestifinance.ru) của Nga, đối với Ấn Độ, quan hệ đối tác chiến lược với Nga là rất quan trọng: Nga là một nước có lượng dự trữ vũ khí khổng lồ và có quyền phủ quyết tại Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc. Giới chức Ấn Độ hiểu rõ các rủi ro khi phụ thuộc hoàn toàn vào Mỹ trong các vấn đề chiến lược và kinh tế.