Quan hệ EU - Trung Quốc đang “nồng ấm” trở lại

Đây sẽ là cuộc gặp thượng đỉnh trực tiếp đầu tiên giữa các nhà lãnh đạo Trung Quốc và EU kể từ năm 2019, tuy nhiên thời gian gần đây hai bên đã tổ chức nhiều cuộc tiếp xúc cấp cao. Các cuộc gặp liên tục giữa quan chức hai bên trong năm nay là biểu hiện của sự nồng ấm dần lên trong quan hệ song phương.

Phát biểu tại cuộc họp báo thường kỳ, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Hoa Xuân Oánh cho biết Thủ tướng nước này Lý Cường, Chủ tịch Hội đồng châu Âu Charles Michel và Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen sẽ đồng chủ trì hội nghị thượng đỉnh lần này.

Các nhà lãnh đạo Trung Quốc và EU dự kiến thảo luận các vấn đề kinh tế toàn cầu và mang tính chiến lược mà hai bên cùng quan tâm. Bà Hoa Xuân Oánh nhấn mạnh Trung Quốc và châu Âu là đối tác, không phải đối thủ và “những lợi ích chung của hai bên vượt lên trên những bất đồng”. Chính phủ Trung Quốc sẽ tìm cách thức giải quyết các vấn đề thông qua đối thoại và tham vấn, đồng thời sẽ hợp tác để ứng phó những thách thức toàn cầu. Trong khuôn khổ hội nghị, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình sẽ gặp ông Charles Michel và bà Ursula von der Leyen. Cùng ngày, bình luận rằng cả hai bên nên nhìn nhận mối quan hệ song phương từ góc độ chiến lược, Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị nêu rõ, Bắc Kinh hy vọng sẽ tăng cường quan hệ với Brussels tại Hội nghị Thượng đỉnh sắp diễn ra, với sự tập trung vào nỗ lực hợp tác thực tế trước những thách thức nghiêm trọng trên toàn cầu. Ông nói: “Trung Quốc và EU không hoàn toàn giống nhau về quan điểm trong các vấn đề quốc tế và khu vực và chỉ bằng cách tuân thủ liên lạc và phối hợp, chúng ta mới có thể đóng vai trò mang tính xây dựng trong việc duy trì hòa bình, ổn định thế giới và giải quyết các thách thức toàn cầu”, Tân Hoa xã dẫn lời ông Vương Nghị cho biết.

Trong khi đó, một người phát ngôn khác của Bộ Ngoại giao Trung Quốc, ông Uông Văn Bân nhấn mạnh tầm quan trọng của cơ chế gặp gỡ thường niên giữa lãnh đạo hai bên, khẳng định cơ chế này đóng vai trò dẫn dắt chiến lược quan trọng đối với sự phát triển quan hệ Trung Quốc - EU. Ông cho biết, hội nghị lần này diễn ra đúng vào dịp kỷ niệm 20 năm thiết lập quan hệ Đối tác Chiến lược toàn diện giữa Trung Quốc - EU và kỷ niệm 25 năm thiết lập cơ chế gặp gỡ giữa các nhà lãnh đạo hai bên, do vậy thu hút được sự quan tâm của cả Trung Quốc và cộng đồng quốc tế. Theo ông, trước tình hình quốc tế gia tăng bất ổn, kinh tế thế giới thiếu động lực, thách thức toàn cầu liên tục nổi lên, quan hệ Trung Quốc - EU cũng đang đối mặt với những cơ hội và thách thức mới. Ông khẳng định, Trung Quốc kỳ vọng hội nghị lần này sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc kế thừa quá khứ và mở ra tương lai. Tăng cường hiểu biết và tin cậy lẫn nhau thông qua trao đổi chiến lược, tăng cường hợp tác cùng có lợi thông qua tiên phong đổi mới, tìm ra cách giải quyết các vấn đề thông qua đối thoại hiệp thương, hợp tác ứng phó với các thách thức toàn cầu.

Trước đó, hồi tháng 10 vừa qua, Đối thoại Chiến lược Cấp cao Trung Quốc-EU lần thứ 12 diễn ra ở Thủ đô Bắc Kinh, Ngoại trưởng Vương Nghị khẳng định Trung Quốc rất coi trọng quan hệ với EU và coi EU là một cực độc lập và quan trọng trong một thế giới đa cực. Nhấn mạnh rằng năm nay kỷ niệm 20 năm thiết lập quan hệ Đối tác Chiến lược toàn diện Trung Quốc-EU, ông nêu rõ, hai bên đã nối lại các trao đổi ở mọi cấp và các hội nghị cấp cao về các lĩnh vực bảo vệ môi trường, kỹ thuật số, kinh tế và thương mại đã diễn ra thành công, dẫn tới những kết quả và đồng thuận mới. Người đứng đầu ngành ngoại giao Trung Quốc cho rằng, thông qua đối thoại chiến lược, hai bên cần hiểu đúng về nhau, duy trì cam kết đối tác, củng cố sự tin cậy chính trị và tránh hiểu nhầm. Hai bên cần thúc đẩy đối thoại và hợp tác, cởi mở với nhau, mở rộng đầu tư và thương mại, đẩy mạnh giao lưu nhân dân. Về phần mình, Đại diện Cấp cao về chính sách đối ngoại và an ninh của EU Josep Borrell cũng cho biết, EU coi trọng quan hệ với Trung Quốc và cam kết phát triển quan hệ ổn định và xây dựng. Theo ông, hợp tác kinh tế và thương mại giữa EU và Trung Quốc đáp ứng lợi ích của cả hai bên và EU sẽ không đóng cửa với Trung Quốc. Ông cũng nhấn mạnh EU vui mừng chứng kiến sự thịnh vượng và ổn định của Trung Quốc đồng thời mong muốn tăng cường hợp tác với Trung Quốc về biến đổi khí hậu.

Thời gian gần đây, Trung Quốc và EU đã tổ chức nhiều cuộc tiếp xúc cấp cao. Đây được đánh giá là biểu hiện của sự nồng ấm dần lên trong quan hệ song phương. Nhiều chuyên gia cho rằng, trong bối cảnh kinh tế khó khăn, châu Âu sẽ không cứng rắn như Mỹ đối với Trung Quốc. Châu Âu mong muốn tăng cường hợp tác và tìm kiếm các mối quan hệ thương mại cân bằng hơn với Bắc Kinh.