Sri Lanka: Từ khủng hoảng kinh tế đến khủng hoảng chính trị

09:54 14/04/2022

Hàng ngàn người dân đổ xuống đường phố ở thủ đô Colombo để phản đối chính phủ và kêu gọi Tổng thống Gotabaya Rajapaksa từ chức do những sai lầm trong điều hành đất nước dẫn đến tình trạng khủng hoảng kinh tế trầm trọng nhất kể từ khi giành độc lập năm 1948.

Tình trạng người dân xuống đường biểu tình phản đối Tổng thống Gotabaya Rajapaksa bắt đầu diễn ra từ nhiều tuần lễ qua, ban đầu chỉ vài trăm người ở thủ đô Colombo, sau đó con số đã tăng lên hàng ngàn người và lan ra khắp mọi miền đất nước. Trên khắp các ngả đường của thành phố Colombo giăng ngợp trời biểu ngữ phản đối chính phủ, phản đối giá cả leo thang và kêu gọi Tổng thống Gotabaya Rajapaksa từ chức. Cuộc biểu tình thu hút rất nhiều giới tham gia. Chiếm đa số trong đó là những người trẻ tuổi, thế hệ thanh niên thời đại công nghệ cao và đang bất an về tương lai của bản thân khi chứng kiến tình trạng khủng hoảng của đất nước.

Người biểu tình đòi Tổng thống Gotabaya Rajapaksa từ chức

Jehan Perera, Giám đốc điều hành của tổ chức Hội đồng Hòa bình quốc gia Sri Lanka đã mô tả quy mô và thành phần tham gia biểu tình là chưa từng có tiền lệ. Người ta thấy trong đám đông biểu tình, bên cạnh quốc kỳ Sri Lanka còn có những lá cờ mang 7 sắc cầu vồng - biểu tượng của thành phần đồng giới, lưỡng giới bên cạnh những người Hồi giáo phá lệ tháng ăn chay Ramadan, còn phía xa xa là những vị thầy tu Phật giáo mặc áo cà sa màu vàng cam. Giới phân tích cho rằng, cuộc biểu tình phản đối không còn mang màu sắc đảng phái nữa mà đang trở thành cơn thịnh nộ chung của người dân trên đất nước Sri Lanka.

Các khẩu hiệu của người biểu tình cũng đa dạng không kém. Người ta cáo buộc Tổng thống Gotabaya Rajapaksa và giới chính khách cầm quyền trong chính phủ của ông đã bòn rút tiền công quỹ. Người ta cũng buộc tội Tổng thống Gotabaya Rajapaksa cai trị độc đoán, chuyên quyền, thâu tóm quyền hành và đưa ra những quyết định sai lầm trong điều hành đất nước nên mới dẫn đến tình trạng khủng hoảng trầm trọng như hiện nay. Vì thế, người ta đòi hỏi Tổng thống Gotabaya Rajapaksa và chính phủ của ông phải chịu trách nhiệm, phải hoàn trả lại tiền bạc, tài sản cho người dân rồi “biến” khỏi đất nước Sri Lanka (ông mang hai quốc tịch, Sri Lanka và Mỹ). Giới phân tích cho rắng cuộc biểu tình sẽ không chấm dứt trong thời gian trước mắt, mà tiếp diễn cho đến khi nào các yêu cầu của người dân được đáp ứng.

Trung tâm cơn thịnh nộ của người dân Sri Lanka chính là Tổng thống Gotabaya Rajapaksa. Ông được bầu lên năm 2019 với chương trình nghị sự dân tộc chủ nghĩa gay gắt. Là thành viên gia đình danh gia vọng tộc bậc nhất ở Sri Lanka, từ lâu ông đã khiến nhiều người khiếp sợ, do ông từng nắm quyền chỉ huy quân đội trong những năm cuối của cuộc nội chiến, trong đó ông bị cáo buộc phạm tội ác chiến tranh. 2 năm qua, Gotabaya Rajapaksa được cho là đã dành phần lớn thời gian cho việc củng cố quyền lực, đã sửa đổi hiến pháp để trao cho bản thân quyền hành cực lớn, đồng thời đưa 5 thành viên gia đình dòng họ vào nắm giữ các chức vụ cao cấp trong chính phủ, trong đó có em trai ông là Mahinda Rajapaksa nắm giữ ghế thủ tướng.

Những quyết định sai lầm của bản thân ông Gotabaya Rajapaksa cũng như chính phủ do em trai ông đứng đầu trong điều hành kinh tế đất nước bắt đầu xuất hiện ngay từ khi lên nắm quyền, như việc xóa bỏ chính sách thắt lưng buộc bụng, cắt giảm thuế xuống còn 8% GDP, việc in tiền số lượng lớn dẫn đến lạm phát tăng phi mã, rồi việc từ chối tái cơ cấu nợ nước ngoài và tiêu xài hết sạch dự trữ ngoại hối khiến cho đất nước trở thành con nợ lớn.

Đó chính là nguyên nhân cơ bản nhất dẫn đến đất nước Sri Lanka khủng hoảng kinh tế trầm trọng. Giá cả các mặt hàng thiết yếu như lương thực, thực phẩm, nhiên liệu, điện... đều tăng chóng mặt. Nhiên liệu đang trở nên khan hiếm khiến người dân phải xếp hàng dài chờ đổ xăng. Điện cúp đến 8 tiếng mỗi ngày gây khó khăn cho sinh hoạt và làm ngưng trệ nhiều hoạt động trong xã hội, như thi cử phải tạm hoãn, còn báo in thì tạm dừng phát hành vì không còn khả năng mua giấy in do giá đội quá cao,... Khủng hoảng đã ảnh hưởng đến tất cả mọi ngóc ngách, mọi gia đình Sri Lanka. Nhiều người dân Sri Lanka không thể tiếp tục mưu sinh vì giá thuê trang thiết bị, giá đầu vào quá cao. Thất nghiệp, mất việc làm khiến nhiều hộ gia đình lâm vào cảnh thiếu đói,...

Từ khủng hoảng kinh tế đã dẫn đến khủng hoảng chính trị. Trước sức ép khủng khiếp của làn sóng biểu tình phản đối, toàn bộ nội các Chính phủ Sri Lanka đã từ chức vào đầu tháng 4. Bên cạnh đó là hơn 40 chính khách đã rời bỏ đảng cầm quyền của ông Gotabaya Rajapaksa và đưa ra lời cảnh báo về việc sẽ có đổ máu, đồng thời kêu gọi ông Gotabaya Rajapaksa từ chức. Tuy nhiên, Tổng thống Gotabaya Rajapaksa cương quyết không có ý định từ chức và bác bỏ mọi lời chỉ trích.

Nhiều người lo ngại rằng Sri Lanka có thể rơi vào tình trạng bế tắc chính trị, do theo quy định của hiến pháp nước này thì nghị viện (Quốc hội) không thể bỏ phiếu phế truất Tổng thống Gotabaya Rajapaksa. Tuy nhiên, đảng đối lập chính đã tìm cách khống chế quyền lực của ông, bằng cách tổ chức phiên bỏ phiếu bất tín nhiệm đối với đảng của ông trong Quốc hội.

Mục tiêu của phe đối lập là đẩy Tổng thống Gotabaya Rajapaksa vào thế yếu, buộc ông phải lựa chọn một trong 2 phương án: từ chức hoặc là phải chấp nhận một đạo luật làm giảm bớt quyền hành của ông, từ đó cho phép phe đối lập thành lập chính phủ mới nằm ngoài tầm kiểm soát của Tổng thống Gotabaya Rajapaksa. Shanakiyan Rasamanickam, thành viên đảng Liên minh Quốc gia Tamil (TNA), một thành viên của liên minh các đảng phái đối lập, nhận xét: “Ông Gotabaya Rajapaksa đã mất đi niềm tin và sự công nhận hợp pháp của nhân dân, vì thế ông ấy không thể tiếp tục nắm quyền được nữa”.

An Châu (Tổng hợp)

Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao, Bộ Công an vừa phối hợp Công an tỉnh Nam Định triệt xóa thành công nhóm đối tượng sản xuất, phát tán mã độc trên không gian mạng nhằm mục đích chiếm đoạt tài khoản cá nhân, dữ liệu người dùng trên địa bàn toàn quốc và các quốc gia trên thế giới, bắt giữ 22 đối tượng.

Hội Cựu CAND Việt Nam vạch ra nhiều giải pháp thiết thực nhằm thống nhất trong toàn thể hội viên về nhận thức và hành động, phấn đấu thực hiện mục tiêu giữ gìn và phát huy bản chất tốt đẹp của CAND Việt Nam; đồng thời phát huy nhiệt huyết, trí tuệ, kinh nghiệm, tích cực tham gia các phong trào ở cơ sở, nhất là phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ.

Ngày 6/5, ông Nguyễn Văn Hòa, Giám đốc Sở Văn hóa Thể thao và Du lịch (VH-TT&DL) tỉnh Ninh Thuận cho biết, cơ quan này đang phối hợp UBND, Công an huyện Ninh Hải và Đồn biên phòng Vĩnh Hải tiến hành kiểm tra, xác minh, xử lý vụ việc nữ du khách đến từ Hà Nội bị hành hung tại bãi Kinh ở xã Vĩnh Hải, huyện Ninh Hải.

Trong lúc đang đánh cá trên biển, do lốc xoáy, sóng to đã làm 4 tàu cá ở Quảng Bình gặp tai nạn, trong đó có 3 tàu bị chìm, 1 tàu mất liên lạc. Hiện 11 ngư dân vẫn còn mất tích. Công tác tìm kiếm, cứu nạn các ngư dân mất tích đang được triển khai rất khẩn trương

Ngày 7/5, tại trụ sở Liên hợp quốc ở Geneva (Thụy Sỹ), Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Đỗ Hùng Việt sẽ dẫn đầu đoàn đại biểu Việt Nam tham gia phiên đối thoại về Báo cáo quốc gia của Việt Nam về bảo vệ và thúc đẩy quyền con người theo cơ chế Rà soát định kỳ phổ quát (UPR) chu kỳ IV của Hội đồng Nhân quyền Liên hợp quốc.

Ngày 5/5, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình bắt đầu chuyến công du châu Âu, với các chặng dừng chân ở Pháp, Serbia và Hungary. Chuyến đi được đánh giá có ý nghĩa quan trọng trong việc thúc đẩy tổng thể mối quan hệ giữa Trung Quốc với 3 nước nói riêng cũng như với Liên minh châu Âu (EU) nói chung phát triển ổn định và lành mạnh, góp phần củng cố sự ổn định trong một thế giới đầy biến động.

Trong cuộc sống, thiếu vắng đi người cha, người mẹ, đó là nỗi đau không thể bù đắp của những đứa trẻ đang tuổi ăn, tuổi lớn. Với mong muốn mang đến những điều tốt đẹp, xoa dịu nỗi đau cho các em nhỏ mồ côi, giúp các em có thêm nghị lực vươn lên trong cuộc sống, những người mẹ đỡ đầu là hội viên của các cấp Hội phụ nữ trong Công an tỉnh Lạng Sơn đã dang rộng vòng tay yêu thương, nhận chăm sóc, nuôi dưỡng và giúp đỡ nhiều em nhỏ có hoàn cảnh khó khăn.

©2004. Bản quyền thuộc về Báo Công An Nhân Dân.
®Không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý bằng văn bản của Báo Công An Nhân Dân.
English | 中文