Hôm nay, 4-6, Bộ trưởng Tô Lâm trả lời chất vấn trước Quốc hội
Vẫn hình thức “hỏi nhanh, đáp gọn”
Cụ thể, mở đầu chương trình Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân sẽ phát biểu khai mạc phiên chất vấn. Từ 8h10 đến 9h30, Chủ tịch Quốc hội chủ trì sẽ điều hành chất vấn nhóm vấn đề thứ nhất thuộc lĩnh vực an ninh, trật tự, an toàn xã hội: Công tác đấu tranh, phòng, chống tội phạm về sản xuất, tàng trữ, vận chuyển, mua bán trái phép chất ma tuý.
Công tác đấu tranh, phòng, chống tội phạm giết người, tội phạm liên quan tới hoạt động tín dụng đen, băng nhóm hoạt động theo kiểu “xã hội đen”, tổ chức đường dây mang thai hộ xuyên quốc gia, xâm hại phụ nữ, trẻ em.
Công tác đấu tranh, phòng, chống vi phạm pháp luật và tội phạm xâm phạm an toàn giao thông, nhất là đối tượng tham gia giao thông sử dụng rượu bia vượt quá mức quy định, sử dụng ma tuý hoặ#c chất kích thích gây hậu quả nghiêm trọng.
| Quang cảnh kỳ họp thứ 7, Quốc hội khoá XIV, ngày 3-6. Ảnh: TTXVN |
Bộ trưởng Tô Lâm sẽ trả lời chất vấn chính ở nhóm vấn đề này. Bộ trưởng các Bộ: Tư pháp, Quốc phòng, Giao thông vận tải, Lao động, Thương binh và Xã hội, Y tế, Giáo dục và Đào tạo, Thông tin và Truyền thông; Thống đốc Ngân hàng Nhà nước, Viện trưởng Viện Kiểm sát nhân dân tối cao, Chánh án Tòa án nhân dân tối cao cùng tham gia trả lời chất vấn, giải trình về những vấn đề có liên quan.
Sau khi giải lao 20 phút (từ 9h30 đến 9h50), Quốc hội tiếp tục chất vấn và trả lời chất vấn về các nội dung trên đến 11h30. Chiều cùng ngày (từ 14h đến 14h15), Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Bình Minh và các Bộ trưởng, Trưởng ngành tiếp tục trả lời chất vấn và giải trình làm rõ thêm những nội dung thuộc nhóm vấn đề thứ nhất. Sau đó, Chủ tịch Quốc hội sẽ phát biểu kết thúc nhóm vấn đề thứ nhất…
Về hình thức, hoạt động chất vấn tại kỳ họp lần này vẫn áp hình thức “hỏi nhanh, đáp gọn”. Theo đó, ĐBQH hỏi không quá 1 phút, Bộ trưởng trả lời không quá 3 phút; 3 ĐBQH hỏi 3 câu một lúc để Bộ trưởng trả lời 3 câu trong 9 phút.
Uỷ ban Thường vụ Quốc hội lưu ý, tại các phiên chất vấn và trả lời chất vấn, ĐBQH cần tăng cường tranh luận đến cùng với các thành viên Chính phủ, Trưởng ngành về những vấn đề đã được trả lời nhưng chưa thỏa đáng; thời gian tranh luận không quá 3 phút, thông tin tranh luận phải chính xác, đúng phạm vi chất vấn, không lạm dụng đăng ký tranh luận để đặt câu hỏi chất vấn. Khi cần thiết, giữa các ĐBQH có thể trao đổi lại với nhau nhưng cần cụ thể, đúng trọng tâm vấn đề chất vấn.
Số vụ giảm nhưng lượng ma tuý thu giữ được tăng kỷ lục
Xác định nhiệm vụ đấu tranh phòng, chống ma túy vừa là yêu cầu cấp bách, vừa là nhiệm vụ thường xuyên lâu dài, đòi hỏi phải phát huy sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị và toàn dân, thời gian qua, Bộ Công an đã chủ động tham mưu với Đảng, Nhà nước các chủ trương, giải pháp để đẩy mạnh phòng ngừa, đấu tranh với loại tội phạm này.
Đã chỉ đạo tập trung chuyển hóa các địa bàn phức tạp về ma túy tại các tỉnh Tây Bắc, trong đó đã tập trung trấn áp số đối tượng nguy hiểm cầm đầu các đường dây mua bán, vận chuyển ma túy tại bản Tà Dê, xã Loóng Luông, Vân Hồ, Sơn La.
Sau khi tấn công mạnh trên tuyến Tây Bắc, các đường dây mua bán, vận chuyển ma túy chuyển hướng hoạt động sang các địa bàn khác, nhất là tuyến miền Trung, Tây Nguyên và các tỉnh phía Nam; mặt khác, qua triển khai công tác nghiệp vụ nắm tình từ xa cũng cho thấy tội phạm liên quan đến ma túy tổng hợp trong khu vực “Tam giác vàng” có chiều hướng gia tăng.
Bộ Công an đã chỉ đạo Công an các đơn vị, địa phương tăng cường công tác nắm tình hình, chủ động triển khai các kế hoạch, biện pháp đấu tranh theo sự chuyển hướng hoạt động của tội phạm ma túy, qua đó tạo thế chủ động về nghiệp vụ, mang lại hiệu quả tích cực.
Năm 2018, lực lượng Công an đã phát hiện, bắt giữ ma túy tăng 10,53% về số vụ, 10,59% số đối tượng; lượng heroin thu giữ tăng 102,52%, ma túy tổng hợp thu được tăng 125,14% so với năm 2017. Trong 5 tháng đầu năm 2019, lực lượng Công an đã phát hiện 10.246 vụ, 11.731 đối tượng phạm tội về ma túy, thu giữ 301,31kg heroin, 3.272,20 kg và 437.334 viên ma túy tổng hợp, 259,61kg cần sa. Mặc dù số vụ bắt giữ giảm so với cùng kỳ 2018, nhưng lượng ma túy tổng hợp thu được tăng kỷ lục, đây là số lượng ma túy thu được lớn nhất từ trước đến nay.
Đặc biệt, đã liên tiếp phát hiện, triệt xóa nhiều đường dây mua bán, vận chuyển ma túy xuyên quốc gia với số lượng lớn, điển hình như: Vụ bắt giữ 278kg ma túy tổng hợp ngày 17-2 tại Hà Tĩnh; 3 vụ bắt giữ 300kg ma túy tổng hợp, 895 bánh heroin, 1.030kg ma túy tổng hợp vào các ngày 20-3, 27-3 và 12-4 tại TP. Hồ Chí Minh; các vụ bắt giữ 600kg ma túy tổng hợp, 100 bánh heroin và 700kg ma túy tổng hợp vào các ngày 15-4, 17-4 tại Nghệ An; vụ bắt giữ hơn 500kg ketamin ngày 11-5 tại TP Hồ Chí Minh; vụ bắt giữ 119kg cocain tại Tiền Giang... Phối hợp các ngành phát hiện, xử lý nhiều tụ điểm sử dụng trái phép các chất ma túy trong các quán bar, vũ trường, karaoke.
60-70% các vụ giết người là do mâu thuẫn bộc phát
Trong những năm qua, trước tình hình các loại tội phạm xâm phạm tính mạng, sức khỏe, danh dự, nhân phẩm con người diễn biến phức tạp, nhất là tội phạm giết người, Bộ Công an đã chỉ đạo toàn lực lượng tập trung triển khai các giải pháp phòng ngừa, đấu tranh.
Tăng cường công tác quản lý nhân khẩu, hộ khẩu, tạm trú, tạm vắng, quản lý các ngành nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện về an ninh, trật tự, tổ chức tuần tra, kiểm soát công khai nhằm răn đe tội phạm...
Tổ chức tấn công trấn áp quyết liệt các loại tội phạm, góp phần xây dựng môi trường sống lành mạnh. Đối với các vụ án giết người xảy ra, đã tập trung lực lượng điều tra làm rõ (đạt tỷ lệ trên 95%), về cơ bản các vụ án nổi cộm, dư luận xã hội quan tâm đều được nhanh chóng điều tra khám phá…
Tuy nhiên tình hình tội phạm giết người vẫn diễn biến phức tạp, năm 2018 xảy ra 1.074 vụ giết người (giảm 0,19%); 43 vụ giết người nhằm mục đích cướp tài sản (tăng 13,16%). Riêng 5 tháng đầu năm 2019, xảy ra 447 vụ giết người (tăng 3,47%); 15 vụ giết người cướp tài sản (tăng 15,38%) so với cùng kỳ năm 2018; đáng lưu ý, xảy ra nhiều vụ giết người với hành vi gây án dã man, tàn bạo (giết nhiều người, giết người vứt xác, chặt xác, đốt xác, giết phụ nữ và trẻ em...).
Phân tích các vụ giết người cho thấy có khoảng 15-17% là các vụ người thân trong gia đình giết hại lẫn nhau; 60-70% các vụ giết người là do mâu thuẫn bộc phát, nhất thời, đối tượng phạm tội lần đầu; xuất hiện ngày càng nhiều vụ giết người do đối tượng bị bệnh tâm thần hoặc bị ảo giác do sử dụng ma túy tổng hợp (“ngáo đá”) gây ra.
Điển hình các vụ như: Vụ giết, hiếp nữ sinh giao gà do các đối tượng nghiện ma túy gây ra ngày 4-2 tại Điện Biên; vụ Nguyễn Võ Ngọc Bảo “ngáo đá” giết, cướp tài sản của mẹ đẻ và em trai xảy ra ngày 5-1 tại Ninh Thuận; vụ Trịnh Viết Ba (hành nghề thầy cúng) dùng dao giết 2 người, bị thương 2 người xảy ra ngày 4-3 tại Nam Định; vụ Nguyễn Hoàng Nam “ngáo đá” chém chết bố, mẹ, bà nội tại TP Hồ Chí Minh và 1 người khác tại Long An ngày 11-3; vụ Trần Trọng Luận do thù tức cá nhân dùng dao giết chết 3 người hàng xóm ngày 24-4 tại Bình Dương…
Xử lý hơn 2.500 vụ việc liên quan “tín dụng đen”
Bộ Công an đã chỉ đạo mở nhiều đợt cao điểm tấn công, trấn áp tội phạm trên phạm vi toàn quốc, trong đó trọng tâm là triệt phá các băng nhóm tội phạm có tổ chức liên quan đến hoạt động “tín dụng đen”.
Năm 2018, Công an các đơn vị, địa phương đã xử lý hơn 2.500 vụ việc liên quan đến “tín dụng đen”; trong đó khởi tố 34 vụ, với 66 bị can về tội cho vay lãi nặng trong giao dịch dân sự theo Điều 201- Bộ luật Hình sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017) và 2.353 vụ án khác có liên quan (84 vụ giết người, 855 vụ cố ý gây thương tích, 105 vụ cướp tài sản và 1.309 vụ lừa đảo chiếm đoạt tài sản liên quan đến “tín dụng đen”).
Trong 5 tháng đầu năm 2019, lực lượng Công an đã triệt phá 933 băng, nhóm tội phạm (riêng đợt cao điểm tấn công trấn áp tội phạm từ 16-12-2018 đến 15-2-2019, đã triệt phá 436 cơ sở, khởi tố 12 vụ, 358 bị can liên quan “tín dụng đen”); trong đó, đã chủ động đồng loạt ra quân, đấu tranh triệt phá nhiều đường dây, băng nhóm cho vay lãi nặng, siết nợ, đòi nợ thuê.
Điển hình như: Vụ phá đường dây cho vay lãi nặng, tạm giữ hình sự 11 đối tượng, thu giữ 11 tỷ đồng, 3 xe ôtô tại Hà Nội; vụ triệt phá nhóm đối tượng hoạt động tín dụng đen núp dưới danh nghĩa Công ty Tài chính Nam Long, bắt giữ 18 đối tượng thuộc 32 chi nhánh ở nhiều địa phương tại Thanh Hóa... Những kết quả này đã kiềm chế, làm cho hoạt động của tội phạm có tổ chức nói chung, các băng nhóm liên quan đến “tín dụng đen” nói riêng không còn manh động, công khai như trước.
Năm 2018 và quý I năm 2019, lực lượng CAND đã khởi tố hơn 244 vụ, 330 bị can về tội mua bán người, mua bán người dưới 16 tuổi. Tổ chức xác minh, giải cứu, tiếp nhận gần 1.900 trường hợp, trong đó, xác định 577 trường hợp là nạn nhân bị mua bán.
Về tội phạm xâm hại tình dục phụ nữ, trẻ em, 5 tháng đầu năm 2019 xảy ra 289 vụ hiếp dâm phụ nữ, trẻ em (trong đó có 162 vụ hiếp dâm người dưới 16 tuổi); 5 vụ cưỡng dâm người từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi (Điều 144 Bộ luật hình sự); 244 vụ giao cấu hoặc thực hiện hành vi quan hệ tình dục khác với người từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi (Điều 145 Bộ luật Hình sự); 114 vụ dâm ô với người dưới 16 tuổi (Điều 146 Bộ luật Hình sự)…