Quốc hội tranh luận về phạm vi chịu trách nhiệm hình sự của trẻ em đủ 14 đến dưới 16 tuổi

10:35 24/05/2017
Là vấn đề đã phải đưa ra lấy ý kiến đại biểu Quốc hội tại kỳ họp thứ 2, nhưng đến phiên thảo luận này của Quốc hội khóa 14, phạm vi chịu trách nhiệm hình sự của trẻ em đủ 14 đến dưới 16 tuổi vẫn gây tranh cãi quyết liệt. Nhiều đại biểu lo lắng về tình hình trẻ hóa tội phạm gây hoang mang xã hội, nhưng một số đại biểu khác lại muốn nhấn mạnh khía cạnh nhân văn khi xử lý vấn đề này, vì trẻ em phạm tội khi chưa đủ nhận thức.


Đa số đại biểu đồng ý mở rộng phạm vi chịu trách nhiệm hình sự

Xung quanh vấn đề trẻ em đủ 14 đến dưới 16 tuổi có nên bị xử lý hình sự với hành vi phạm tội thuộc loại tội ít nghiêm trọng và nghiêm trọng liên quan đến 3 loại tội danh: Cố ý gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác (Điều 134), Tội hiếp dâm (Điều 141) và Tội bắt cóc nhằm chiếm đoạt tài sản (Điều 169) hay không, văn bản giải trình, tiếp thu của Ủy ban Thường vụ Quốc hội cũng đưa ra 2 phương án để ĐBQH chọn lựa. 

Theo đó, đa số ý kiến ĐB đề nghị không sửa khoản 2 Điều 12 của BLHS năm 2015, giữ nguyên quy định người từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi phải chịu trách nhiệm hình sự trong các trường hợp trên, vì tình trạng bạo lực học đường, hiếp dâm và bắt cóc nhằm chiếm đoạt tài sản do người chưa thành niên thực hiện thời gian qua có chiều hướng gia tăng, cần phải xử lý nghiêm.

Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Lê Thị Nga trình bày báo cáo giải trình, tiếp thu của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ Luật Hình sự 2015

Tuy nhiên, một số ý kiến lại tán thành với quy định của dự thảo Luật do Chính phủ trình là không xử lý hình sự đối với người từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi phạm tội thuộc loại tội ít nghiêm trọng, tội nghiêm trọng.

Kết quả phiếu thăm dò ý kiến ĐBQH tại Kỳ họp thứ 2 cho thấy: Có 266/397 ĐBQH tán thành quy định này của BLHS năm 2015.

Tuy nhiên, tổng hợp ý kiến của 53 Đoàn ĐBQH về dự án Luật (trong đó có 41 Đoàn có ý kiến về vấn đề này) lại cho kết quả ngược lại: 26/41 đoàn tán thành với phương án sửa đổi do Chính phủ trình, 15/41 đoàn đề nghị giữ như quy định của BLHS năm 2015. Do còn nhiều ý kiến khác nhau, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã đưa 2 phương án để ĐB lựa chọn.

Ủng hộ quan điểm của Chính phủ, đại biểu Bùi Văn Xuyền (Thái Bình) cho rằng không nên vì 1 vụ án mà thay đổi cả 1 chính sách hình sự về trẻ em đã giữ lâu dài. Trẻ em phạm tội chủ yếu do bị kích động, lôi kéo, không làm chủ được bản thân, nên ưu tiên xử lý bằng các hình thức khác để đảm bảo tính nhân văn. Quan điểm này cũng nhận được sự đồng tình của ĐB Đỗ Thị Lan (Quảng Ninh). 

Để chứng minh, ĐB Nguyễn Thị Thủy (Bắc Kạn) dẫn số liệu thực tiễn (do viện kiểm sát cung cấp): Trong 3 năm 2014 – 2016, cả nước chỉ có 122 em bị truy tố về tội cố ý gây thương tích, 9 em bị truy tố về tội hiếp dâm, 2 em bị truy tố về tội bắt cóc nhằm chiếm đoạt tài sản, tức là thực tế có rất ít em phạm các tội này. Đại biểu cho rằng người chưa thành niên phạm tội gây bức xúc trong thời gian qua không nằm trong nhóm này mà nằm ở lứa tuổi từ 16 đến dưới 18, ví dụ vụ Lê Văn Luyện. 

“Đứng trước trẻ em phạm tội, vấn đề không chỉ là xem xét trách nhiệm của các em, mà trách nhiệm của toàn xã hội. Quy định như Bộ luật Hình sự 2015 là rất nặng với trẻ em và không còn sự phân hóa giữa trẻ em và người lớn phạm tội. Xử lý người vị thành niên không nên bằng thái độ quá nóng, mà chúng ta phải tự hỏi trách nhiệm gia đình, nhà trường, xã hội đến đâu khi xử lý các em” – đại biểu nhấn mạnh. Tuy vậy đại biểu Nguyễn Thị Thủy cũng thống nhất quan điểm đây là vấn đề đã được Quốc hội khóa 13 thông qua nên “chỉ sửa nếu đưa ra được căn cứ thật xác đáng”.

Thế nào là lợi ích tốt nhất cho trẻ em?

Ngược lại, ĐB Nguyễn Thị Phúc cho rằng, đã có 266/397 (67%) ĐB tán thành trẻ em đủ 14 đến dưới 16 tuổi ngoài tội nghiêm trọng do cố ý và tội đặc biệt nghiêm trọng thì phải chịu trách nhiệm với cả tội ít nghiêm trọng và nghiêm trọng với 3 loại tội danh nêu trên, nên cần ghi nhận ý kiến của ĐBQH. Mặt khác, việc trẻ hóa tội phạm đang khiến nhân dân rất bức xúc, bất ổn xã hội. Người xưa thường nói “thương cho roi cho vọt, ghét cho ngọt cho bùi”, đại biểu cho rằng khoan hồng với trẻ em phạm tội chưa chắc đã là cách giáo dục tốt.

Cùng quan điểm, đại biểu Nguyễn Ngọc Phương (Quảng Bình) nhấn mạnh: Đây là vấn đề Quốc hội 13 đã thảo luận và thông qua; Quốc hội 14 cũng đã lấy ý kiến ĐB với tỷ lệ tán thành tỷ lệ 67%. Trên thực tế, tội phạm đang ngày càng trẻ hóa với các hành vi tàn bạo, phi nhân tính; đặc biệt tội hiếp dâm, bắt cóc tống tiền gia tăng nghiêm trọng, cần có hình phạt mang tính cảnh báo răn đe. Cùng với đó, trẻ em bị kẻ xấu lợi dụng trong kích động bạo loạn cũng đã xuất hiện. 

Các đại biểu quốc hội còn rất nhiều ý kiến khác nhau

Có quan điểm khác biệt, đại biểu Nguyễn Hữu Chính (Hà Nội) lại chưa nhất trí với cả 2 quan điểm: “Phương án 1 mở rộng phạm vi chịu trách nhiệm hình sự của trẻ em là chưa phù hợp với chính sách hình sự của nhà nước ta. Phương án 2  phù hợp với tình hình đấu tranh phòng chống tội phạm hiện nay, nhưng chưa lý giải được tại sao chọn tội này lại không chọn tội khác: như phải chịu trách nhiệm về tội khủng bố, nhưng tội khủng bố để chống chính quyền nhân dân lại không”.

Vũ Hân

Hơn 800 người sập bẫy, số tiền bị chiếm đoạt trên 15 tỷ đồng, đường dây lừa đảo vận hành âm thầm từ những giao dịch chỉ vài nghìn đồng, đủ nhỏ để nạn nhân chủ quan nhưng là mắt xích mở đầu cho chuỗi chiếm đoạt tinh vi. Phía sau các khoản tiền tưởng chừng vụn vặt là một “cỗ máy tội phạm” tổ chức chặt chẽ, điều hành từ ngoài lãnh thổ.

Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố sẽ tiếp tục duy trì phong tỏa hải quân đối với Iran cho đến khi đạt được một thỏa thuận về chương trình hạt nhân, trong bối cảnh căng thẳng giữa hai nước chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ bất ổn kéo dài tại khu vực Trung Đông và tác động lan rộng tới kinh tế toàn cầu.

Công cuộc xây dựng, làm sạch và hoàn thiện Cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai tại TP Hồ Chí Minh năm 2026 không chỉ là nhiệm vụ chuyên môn đơn thuần, mà là một bước ngoặt chiến lược trong quản lý nhà nước. Với phương châm “đúng - đủ - sạch - sống”, lực lượng Công an TP Hồ Chí Minh đang khẳng định vai trò nòng cốt, là “bệ đỡ” vững chắc để hiện thực hóa một chính quyền số minh bạch, hiện đại.

Dù bị xuống cấp, bỏ không nhiều năm nhưng nhà thờ đổ ở xã Hải Tiến, tỉnh Ninh Bình (xã Hải Lý, huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định cũ) nằm sát bờ biển vẫn toát lên vẻ đẹp hoang sơ, bởi lối kiến trúc độc đáo. Ngay trong sáng 30/4, hàng nghìn du khách đã kéo về check-in, hoà mình vào thiên nhiên biển cả…

Trước những biến động nhanh chóng của cục diện thế giới, đối ngoại Việt Nam đang chuyển mình theo hướng chủ động, kiến tạo và dẫn dắt. Sự chuyển đổi về tư duy không chỉ phản ánh bước trưởng thành về thế và lực, mà còn mở ra khả năng để Việt Nam sẵn sàng đảm nhận những vai trò mới, tương xứng với vị thế ngày càng nâng cao trên trường quốc tế.

Tình trạng lái xe điều khiển phương tiện có nồng độ cồn vượt quá mức quy định là nguyên nhân trực tiếp gây ra một số vụ tai nạn giao thông thương tâm gần đây. Hậu quả, nạn nhân mãi mãi ra đi khiến người thân đau đớn; còn người điều khiển phương tiện vừa bị thương tật vừa vướng vòng lao lý,…

Trước tình trạng báo động về nguy cơ cháy nổ cao, nhất là trong mùa nắng nóng, lực lượng Cảnh sát phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (PCCC và CNCH) Công an tỉnh Nghệ An đã tập trung  bám địa bàn, trực tiếp tuyên truyền, hướng dẫn người dân chủ động phòng ngừa, triệt tiêu các yếu tố gây mất an toàn…

Ở vùng biên Lao Bảo, tỉnh Quảng Trị, bình yên không bắt đầu từ những điều lớn lao hay xa vời. Nó được chắt chiu từ những bước chân lặng lẽ gõ cửa từng mái nhà, từ sự kiên nhẫn cầm tay người dân làm quen với chiếc điện thoại thông minh, và từ những công trình đang dần hiện hình giữa đời sống thường nhật. Từ những điều gần gũi ấy, một thế trận an ninh được bồi đắp từng ngày, bền bỉ và chắc chắn ngay từ cơ sở.

Từ ngày 29/4, sân bay quốc tế Tân Sơn Nhất đã phục vụ 713 chuyến bay. Ngày 30/4 dự kiến cũng sẽ có 688 chuyến bay đến và đi từ sân bay này. Trong đó, số lượng chuyến bay và hành khách trên các chặng bay quốc tế do sân bay Tân Sơn Nhất phục vụ đã cao gần bằng các chuyến bay và lượng hành khách các chặng nội địa…

Trong thời gian từ năm 2022 đến 2025, Lê Văn Hiền và các đối tượng có liên quan đã sử dụng 35 pháp nhân của các công ty “ma” để phát hành, mua bán trái phép 16.700 tờ hóa đơn GTGT, tổng trị giá là 3.171 tỷ đồng. Hiền còn sử dụng thêm 326 pháp nhân của các công ty “ma”; sử dụng 28 tài khoản ngân hàng để luân chuyển dòng tiền, hợp thức hóa việc mua bán trái phép hóa đơn với số tiền hơn 3.800 tỷ đồng…

Rạng sáng 30/4, một vụ cháy nghiêm trọng đã xảy ra tại cơ sở nhà ở 1 tầng kết hợp sản xuất kinh doanh bánh mỳ, bánh bao ở khu vực chợ trung tâm thuộc tiểu khu 2, xã Phù Yên, tỉnh Sơn La, khiến 2 người thiệt mạng.

Phong trào “Ba Nhất” đang được Công an tỉnh Cao Bằng triển khai sâu rộng, góp phần xây dựng hình ảnh người chiến sĩ Công an, đặc biệt là Công an xã gần dân, sát dân. Từ hỗ trợ người dân trong sản xuất, cứu trợ thiên tai đến đồng hành cùng người dân trong đời sống hằng ngày, Công an xã đang trở thành điểm tựa tin cậy của đồng bào vùng cao, biên giới.

©2004. Bản quyền thuộc về Báo Công An Nhân Dân.
®Không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý bằng văn bản của Báo Công An Nhân Dân.
English | 中文