Đảo chính không thể mang lại hòa bình

• Tổng thống Venezuela kêu gọi quân đội "phải tỉnh để chiến đấu"
• Tổng thống Venezuela Maduro tuyên bố đánh bại đảo chính
• Thế giới kêu gọi giải pháp hoà bình cho Venezuela

Ông nhấn mạnh, can thiệp, đảo chính và đối đầu bạo lực không phải là con đường mà nhân dân Venezuela mong muốn, đồng thời khẳng định, biện pháp tốt nhất để khỏa lấp những khác biệt luôn phải dựa vào thể chế và sự tôn trọng lẫn nhau.

Đại kế hoạch thay đổi đối với cuộc Cách mạng Bolivar

Phát biểu trước nhân dân trong cuộc mít-tinh kỷ niệm Ngày Quốc tế Lao động 1-5, Tổng thống Nicolas Maduro cam kết sẽ tiếp tục đấu tranh bảo vệ quyền lợi và chủ quyền của đất nước trước những âm mưu của các thế lực thù địch đang âm mưu hủy hoại các thành tựu mà Cách mạng Bolivar đã giành được trong suốt những năm qua.

Nhà lãnh đạo Venezuela cáo buộc Cố vấn An ninh Quốc gia Mỹ John Bolton là người trực tiếp đạo diễn cuộc đảo chính bất thành ngày 30-4 do thủ lĩnh đối lập Guaido phát động với sự tham gia của hơn 20 binh sỹ phản bội, đồng thời yêu cơ quan chức năng Mỹ điều tra về các hoạt động phạm pháp chống lại nền dân chủ Venezuela của quan chức này.

Tổng thống hợp hiến Venezuela cho biết cơ quan chức năng nước này cũng đang điều tra nhóm thủ phạm trực tiếp tham gia vào âm mưu đảo chính, khẳng định các đối tượng này sẽ phải trả giá vì tội phản bội tổ quốc. Theo nhà lãnh đạo Venezuela, phe đối lập và các thế lực thù địch bên ngoài muốn đưa quốc gia Nam Mỹ này vào một cuộc nội chiến, song khi âm mưu lật đổ chính quyền bị thất bại thì các đối tượng chóp bu đang tìm cách chạy tới đại sứ quán các nước để xin tị nạn, trốn tránh trách nhiệm trước pháp luật.

Tổng thống Nicolas Maduro tuyên bố sẽ Chính phủ Venezuela sẵn sàng triển khai một “đại kế hoạch thay đổi đối với cuộc Cách mạng Bolivar” nhằm khắc phục những thiếu sót. 

Ông nói: “Vào ngày thứ bảy (4-5) và chủ nhật (5-5), tôi sẽ tuyên bố ngày quốc gia tiến hành đối thoại, hành động và đề xuất kiến nghị của tất cả các cơ quan công quyền nhằm tạo điều kiện để mọi người đề xuất với Chính phủ Bolivar và Tổng thống Nicolas Maduro những điều nên thay đổi vì lợi ích của đại kế hoạch sửa đổi trong cuộc Cách mạng Bolivar. Tôi muốn triển khai một kế hoạch nhằm điều chỉnh tất cả mọi thứ, cải thiện tất cả mọi thứ và khắc phục các thiếu sót”.

Trong khi đó, Ngoại trưởng Venezuela Jorge Arreaza cũng đã cáo buộc chính quyền Mỹ tham gia kích động, tài trợ và đứng sau thúc đẩy âm mưu đảo chính do thủ lĩnh phe đối lập Guaido đứng đầu với sự tham gia của một nhóm nhỏ binh sỹ phản bội, hòng lật đổ chính quyền hợp hiến của Tổng thống Maduro. 

Theo Ngoại trưởng Arreaza, chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump đang tìm cách tạo ra một cuộc xung đột tại Venezuela, với việc nhiều quan chức Mỹ, trong đó có Phó Tổng thống Mike Pence, Ngoại trưởng Mike Pompeo và một số nhân vật khác liên tục đưa ra những thông điệp mang tính kích động bạo lực, khẳng định vai trò của họ trong những diễn biến căng thẳng tại Venezuela.

Âm mưu đảo chính bất thành, cuộc tuần hành “lớn nhất lịch sử” phản đối chính phủ do thủ lĩnh đối lập Juan Guaido kêu gọi ngày 1-5 cũng bị “dập tắt” theo. Phần lớn người biểu tình phản đối chính phủ ở thủ đô Caracas đã trở về nhà vào chiều 1-5 (giờ địa phương). Một số nhóm nhỏ khác đã bị Cảnh sát và Quân đội Venezuela giải tán. Một thủ lĩnh đối lập khác là Leopoldo Lopez cũng đã phải tạm trú trong Đại sứ quán Tây Ban Nha.

Quốc tế kêu gọi tôn trọng chủ quyền Venezuela

Trước thông tin về âm mưu đảo chính do phe đối lập tại Venezuela kêu gọi tiến hành, quốc tế, trong đó có cả các nước phương Tây và Mỹ Latinh đều lên tiếng không ủng hộ một giải pháp bạo lực. Ngày 1-5, các nước thành viên Phong trào Không liên kết (NAM) đã kêu gọi tôn trọng chủ quyền của Venezuela, đồng thời từ chối can thiệp vào vấn đề nội bộ của quốc gia Nam Mỹ này. 

Phát biểu tại cuộc họp của NAM, đại diện các nước thành viên đã lên tiếng phản đối âm mưu đảo chính tại Venezuela do phe cánh hữu được nước ngoài hậu thuẫn thực hiện ngày 30-4 vừa qua. 

Đại diện thường trực của Syria tại Liên hợp quốc (LHQ) Mounzer Mounzer bày tỏ sự ủng hộ đối với Chính phủ của Tổng thống Nicolas Maduro, đồng thời nhấn mạnh đối thoại và tôn trọng chủ quyền là biện pháp giải quyết tốt nhất đối với tình hình hiện nay tại Venezuela. 

Còn phái đoàn của Palestine khẳng định ủng hộ giải pháp hòa bình, bác bỏ việc can thiệp vào công việc nội bộ của Venezuela và kêu gọi bảo vệ sự toàn vẹn lãnh thổ, thống nhất và chủ quyền của quốc gia Nam Mỹ này.

Về phần mình, Đại sứ Venezuela tại LHQ Samuel Moncada đã tố cáo sự đồng lõa của lãnh đạo các nước Colombia, Argentina, Brazil, Chile, Panama, Paraguay và nhiều quan chức Mỹ cùng với phe đối lập gây bất ổn tình hình Caracas.

Trong khi đó, đại diện thường trực của Cuba tại LHQ, bà Ana Silvia Rodriguez đề nghị, không chỉ tôn trọng chủ quyền của Venezuela vào thời điểm này, mà còn phải tôn trọng chủ quyền của các quốc gia Mỹ Latinh khác. Bà Silvia Rodriguez lên án hành động can thiệp của Mỹ vào công việc nội bộ của Venezuela. 

Cùng ngày, Bộ Ngoại giao Cuba (Minrex) tiếp tục lên tiếng khẳng định nước này tuyệt đối không có Quân đội hay lực lượng an ninh tại Venezuela như lời “bịa đặt” của Mỹ và La Habana cũng không tham gia vào bất kỳ hoạt động quân sự nào tại quốc gia Nam Mỹ này.

Tại buổi họp báo diễn ra cùng ngày tại Minrex, Thứ trưởng Ngoại giao phụ trách các vấn đề về Mỹ, bà Johana Tablada, lập luận rằng Cuba không thể rút quân khỏi Venezuela bởi không có quân đội Cuba tại Venezuela. Bà Tablada nhấn mạnh hiện tại ở Venezuela có hơn 20.000 chuyên gia Cuba, chủ yếu là phụ nữ và làm việc trong lĩnh vực y tế theo các thỏa thuận giữa hai nước.

Thứ trưởng Cuba cũng lên án những lời “vu khống” của Washington là sự xúc phạm đối với nhân dân Cuba và Venezuela, và là hành động thiếu tôn trọng đối với dư luận và cộng đồng quốc tế, các quốc gia có chủ quyền và đối với chính nhân dân Mỹ, những người xứng đáng được biết sự thật. 

Nhà ngoại giao Cuba cho rằng lý do thật sự phía sau những cáo buộc của Washington nhằm vào La Habana là nhằm che giấu sự thất bại của chính sách xâm lược chống Venezuela trong những năm gần đây, đặc biệt là sự thất bại của âm mưu đảo chính thứ hai trong vài giờ trước đó nhằm lật đổ chính phủ hợp hiến Venezuela.

Bà Tablada cũng nêu rõ hành động của Mỹ là nhằm tìm ra cái cớ phù hợp nhất để biện minh cho các biện pháp xâm lược và thù địch chống nhân dân đảo quốc Caribe. Cùng ngày, tại Cuba, thậm chí là cả Mỹ, nhiều người dân xuống đường tuần hành trong Ngày Quốc tế Lao động, kêu gọi Mỹ hãy đứng bên ngoài cuộc khủng hoảng tại Venezuela.

Người dân Cuba cũng lên án các biện pháp trừng phạt của Mỹ nhằm vào nước này, đồng thời bác bỏ các cáo buộc mới nhất của Tổng thống Mỹ Donald Trump, rằng Cuba đang triển khai Quân đội tại Venezuela để ủng hộ chính quyền của Tổng thống Nicolas Maduro.

Những diễn biến tại Venezuela vừa qua cũng đã làm nóng những căng thẳng của mối quan hệ Nga – Mỹ. Cố vấn an ninh quốc gia John Bolton hôm qua đã cáo buộc Nga can thiệp vào tình hình Venezuela, ủng hộ Chính phủ của Tổng thống Maduro.

Theo ông John Bolton, Venezuela không phải là nơi Nga nên can thiệp và điều này sẽ không giúp ích gì trong việc cải thiện mối quan hệ giữa hai nước. Trong khi, Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo cũng để ngỏ khả năng can dự quân sự vào Venezuela trong trường hợp cần thiết, đồng thời kêu gọi Nga “giảm bớt” sự ủng hộ Tổng thống Maduro.

Tuy nhiên, trong cuộc điện đàm ngày 1-5 giữa 2 Ngoại trưởng Nga - Mỹ, Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov đã lên án Mỹ can thiệp vào công việc nội bộ của Venezuela, đe dọa tính mạng của nhà cầm quyền nước này. Theo Ngoại trưởng Sergei Lavrov, điều này đã vi phạm luật pháp quốc tế và nếu tiếp diễn sẽ gây ra những hậu quả “nặng nề”. Nhà ngoại giao Nga nhấn mạnh, chỉ có người dân Venezuela mới có quyền quyết định số phận của mình.

Thực tế cho thấy, tình trạng bế tắc ở Venezuela đang ngày càng gia tăng. Giới chuyên gia cho rằng, một trong số những nguyên nhân là do sự can thiệp từ bên ngoài vào nội bộ Venezuela. 

Cho đến nay, sự ủng hộ chính trị mà lãnh đạo đối lập Juan Guaido, Chủ tịch Quốc hội do phe đối lập kiểm soát, có thể tính đến, ngoài những người ủng hộ ông ở trong nước ra, đã được mở rộng: Washington và một loạt nước châu Âu đã quyết định bất chấp Hiến Chương Liên hợp quốc, mặc dù tất cả vẫn đang đề xuất những biện pháp can thiệp khác nhau. 

Về phần mình, Tổng thống Maduro vẫn đang kiểm soát tốt mọi thứ với nỗ lực giảm bớt sự ảnh hưởng của các lệnh trừng phạt từ Mỹ, đặc biệt là những lệnh trừng phạt nhằm vào công ty dầu khí quốc gia PDVSA.