Mỹ chuẩn bị "đá" đồng minh thân cận khỏi chương trình F-35
Mỹ ngày 17-7 cho biết nước này sẽ loại bỏ Thổ Nhĩ Kỳ ra khỏi chương trình máy bay chiến đấu F-35, một động thái đe dọa đã được nêu ra từ trước khi Ankara bắt đầu nhận những đơn hàng của hệ thống phòng thủ tên lửa của Nga.
| Mỹ tuyên bố sẽ chính thức loại tên Thổ Nhĩ Kỳ ra khỏi chương trình F-35. Ảnh minh họa Reuters. |
Những phần đầu tiên của hệ thống phòng thủ tên lửa S-400 của Nga đã được đưa đến căn cứ không quân Murted ở phía Tây Bắc Ankara hôm 12-7, dường như đã “chốt” thỏa thuận giữa Nga và Thổ Nhĩ Kỳ, một đồng minh NATO quan trọng, một động thái mà Washington đã phải đấu tranh ngăn chặn nhiều tháng qua.
“Mỹ và các đối tác F-35 khác đã liên kết để đi đến quyết định tạm thời đình chỉ Thổ Nhĩ Kỳ khỏi chương trình và khởi xướng quá trình nhằm chính thức loại bỏ nước này khỏi chương trình”, bà Ellen Lord, Thứ trưởng Quốc phòng Mỹ phụ trách vấn đề mua lại và duy trì các hệ thống quốc phòng cho biết.
Bộ Ngoại giao Thổ Nhĩ Kỳ cho biết động thái này là rất không công bằng và có thể ảnh hưởng đến quan hệ hai nước.
Bà Lord cho biết việc chuyển chuỗi cung ứng của loại máy bay chiến đấu hiện đại này sẽ khiến Mỹ tiêu tốn khoảng 500 đến 600 triệu USD cho chi phí kỹ thuật không định kỳ.
Bà này cũng thông tin rằng Thổ Nhĩ Kỳ sản xuất hơn 900 bộ phận của F-35, chuỗi cung ứng sẽ chuyển từ Thổ Nhĩ Kỳ sang các nhà máy của Mỹ sau khi các nhà cung cấp của Thổ Nhĩ Kỳ bị loại khỏi danh sách.
“Thổ Nhĩ Kỳ sẽ chắc chắn và tiếc nối mất đi nhiều việc làm và các cơ hội về kinh tế trong tương lai khi đưa ra quyết định này. Nước này sẽ không nhận được hơn 9 tỷ USD từ các dự án chung liên quan đến F-35”, bà Lord nhấn mạnh.
Máy bay chiến đấu tàng hình F-35, máy bay tân tiến nhất trong kho vũ khí của Mỹ, được NATO và các đồng minh khác của Mỹ rất ưa dùng.
Washington lo ngại rằng việc triển khai S-400 cùng với F-35 sẽ giúp Nga thu được quá nhiều thông tin nội bộ về hệ thống tàng hình của máy bay.
“F-35 không thể cùng tồn tại với một nền tảng thu thập thông tin tình báo Nga mà được sử dụng để tìm hiểu về các khả năng tiên tiến của nó”, Nhà Trắng cho biết trong một tuyên bố.
Washington từ lâu đã cho rằng việc mua lại S-400 có thể dẫn đến việc Thổ Nhĩ Kỳ bị “đá” khỏi chương trình F-35.