Kỳ lạ thảm án vùng cao và hủ tục "mạng đền mạng" vì sợ "luật của ma rừng"
Nam Trà My là huyện vùng núi cao, xa xôi, hẻo lánh, cư dân ở đây chủ yếu là dân tộc thiểu số Cadong, nhận thức về pháp luật còn rất hạn chế. Là một trong những huyện miền núi của tỉnh Quảng Nam vẫn còn nhiều hủ tục rất lạc hậu, trong đó có quan niệm "mạng đền mạng".
Theo quan niệm này, khi xảy ra mâu thuẫn dẫn đến thương vong, người dân làng thường xem chuyện "hung thủ" tự sát theo "nạn nhân" là chuyện hết sức bình thường mà không hề báo cáo sự việc với chính quyền địa phương. Mới đây nhất, chỉ trong một gia đình đã có hai án mạng chồng giết vợ rồi tự vẫn tại nóc Lép Loa đã phản ảnh một hủ tục điển hình về nhận thức lệch lạc của người dân cần nhanh chóng được bài trừ.
Giết người, tự sát theo luật "ma rừng"
Dù mùa xuân đã về trải khắp trên các triền núi, bản làng của đồng bào dân tộc Cadong ở Nam Trà My từ lâu, nhưng sau Tết, tại nóc Lép Loa 1, thôn 3, xã Trà Tập không khí tang tóc, hoang mang vẫn len lỏi trong từng nóc nhà của đồng bào Cadong. Núi rừng trở nên u ám hơn, hoang vu hơn khi chỉ mới chạng vạng tối, nhà nào trong nóc cũng vội cửa đóng then cài thật chặt. Bên những bếp lửa, người già lo lắng dặn dò đám thanh niên, trai gái phải giữ mình kẻo "con ma rừng" nó quay về bản hại thêm người, phá hoại hạnh phúc của các cặp vợ chồng.
Cũng do bởi, ngay trong nóc Lép Loa, một gia đình, một dòng họ lại xảy ra đến hai án mạng chồng giết vợ cùng bốn người phải bỏ mạng. Hai thảm án vùng cao, chồng giết vợ rồi treo cổ tự sát tại gia đình của hung thủ Nguyễn Ngọc Sơn và nạn nhân Hồ Thị Xoa khiến dư luận không khỏi lo ngại về một hủ tục lạc hậu "đoạt mạng đền mạng", và sự kém hiểu biết pháp luật, mê tín tin vào luật của "ma rừng" của một số đồng bào thiểu số vùng cao hiện vẫn còn tồn tại. Thảm án kinh hoàng này còn để lại tâm lý xấu, bất an cho đồng bào Cadong ở vùng cao, cùng một hệ lụy đau lòng là những đứa trẻ vô tội đang phải mồ côi cả cha, mẹ, ông, bà...
![]() |
| Hiện trường căn nhà của nạn nhân Hồ Thị Xoa bị chồng sát hại. |
Khi PV tìm về bản Lép Loa, cũng là lúc bà con trong bản vừa mới làm lễ cầu hồn cho hai người mới chết. Tuy vẫn chưa hết bàng hoàng, hoang mang nhưng vẫn cố tỏ ra am tường vụ việc, chị Hồ Thị N. (44 tuổi, hàng xóm của vợ chồng Sơn, Xoa - PV) đã kể lại. "Nhà đó bị ma rừng nó xúi đấy cán bộ à. Con ma rừng ác quá, sao cứ bắt dòng họ nhà đó gặp kiếp nạn. Mới cách đây gần 5 năm thôi, ông Hồ Văn Xao, bố vợ của thằng Sơn cũng đã giết vợ, là bà Hồ Thị Xong rồi chạy vào rừng tự tử. Nay con ma ông Xao, bà Xong lại trở về bản, về nhà thằng Sơn, con Xoa, xúi thằng Sơn cầm dao giết chết vợ rồi vô rẫy treo cổ tự tử. Chỉ tội cho bốn đứa trẻ Nhi, Nhơn, Nhép, Nhựt đứa lớn mới lớp 7, đứa nhỏ chỉ lên 5 đã lâm cảnh mồ côi, bơ vơ. Dân trong nóc mấy hôm nay ai cũng không dám vào rừng nữa, luật của ma rừng thì thằng Sơn đã đền tội, nhưng dân trong nóc vẫn sợ ma nó lại về, hại thêm người, hại cuộc sống của bà con"...
Thảm án vùng cao do thiếu sự cảm thông
Tiếp tục tìm hiểu thêm nguyên nhân xảy ra vụ án chồng giết vợ hết sức đau lòng của gia đình Nguyễn Ngọc Sơn và Hồ Thị Xoa, chúng tôi rất ngạc nhiên khi được biết vợ chồng Sơn - Xoa thuộc hàng có "con chữ" và giàu có thuộc hàng nhất nhì ở nóc Lép Loa 1. Vào mùa xuân năm 2000, dân nóc Lép Loa 1 còn nhớ như in đám cưới của cặp tình nhân Sơn - Xoa rình rang trai gái, ồn ã rượu thịt đến mấy ngày mới dứt.
Bởi Sơn là một trai bản khỏe mạnh, một thanh niên năng nổ, có duyên với phong trào văn hóa văn nghệ nên một thời gian dài anh ta đảm nhiệm Phó Bí thư Đoàn của xã Trà Tập. Gia đình Sơn cũng thuộc hàng "có chiêng, có gạo" (của ăn của để theo dân tộc Kinh - PV) ở bản nên Sơn không mấy khó khăn làm cô gái xinh như hoa trên rừng là Hồ Thị Xoa ưng cái bụng mà theo về làm vợ.
![]() |
| Sau khi sát hại vợ, hung thủ Nguyễn Ngọc Sơn đã bỏ trốn vào rẫy của gia đình và treo cổ tự sát. |
Nhưng gần đây, có thu nhập rủng rỉnh Sơn bỗng sinh nhiều "quan hệ mật thiết" mới. Chính vì vậy mà vợ chồng Sơn và Xoa luôn xảy ra nhiều trục trặc, cãi cọ ghen tuông. Theo một số phụ nữ nóc Lép Loa 1 cho biết thì dạo trước Tết Xoa thường tỏ ra buồn chán và tỏ ý nghi ngờ Sơn có quan hệ tình cảm ngoài luồng với một phụ nữ ở thôn 1 kế bên. Bình thường thì cả hai vợ chồng Sơn, Xoa cứ dấm dứt, cố nhẫn nhịn, nhưng khi rượu vào Sơn lại thượng cẳng tay, hạ cẳng chân với vợ. Riêng Xoa, làm phụ nữ, biết chồng có tính trăng hoa, nhưng cũng không có lòng vị tha, mà đáp trả bằng đốp chát, chì chiết.
![]() |
| Giá như những hủ tục "mạng đền mạng", không còn len lỏi trong những suy nghĩ lệch lạc, thiếu hiểu biết về pháp luật của một số đồng bào thiểu số thì thảm án đau lòng ở vùng cao sẽ không xảy ra. |
Chiều đó khoảng 17h00 ngày 4/2, Sơn vào rừng đi săn, bắt được một con khỉ và đem "chiến lợi phẩm" về nhà làm mồi chén chú chén anh với anh em bạn bè. Cùng tham gia bữa nhậu ngoài vợ chồng Sơn còn có anh Hồ Văn Sáu (anh trai Sơn) và các em ruột Xoa. Sau khi uống cạn 3 lít rượu gạo, khách khứa cũng lục đục ra về thì cũng là lúc rượu vào lời ra cãi cọ, xô xát giữa hai vợ chồng Sơn. Mặc dù Sơn chỉ lỡ tay ngộ sát vợ bằng chính con dao vừa đi săn thú rừng về. Nhưng cũng vì tập tục của người Cadong, mạng phải đền mạng nên bàng hoàng tỉnh rượu sau khi vợ chết, Sơn đã miết mải bỏ chạy lên rẫy với con dao hung khí cố thủ vì sợ anh em vợ truy sát. Rồi hắn cũng đã tự kết liễu đời mình ngay tại suối Nước Da với đoạn dây rừng vì sợ luật của "ma rừng"...
![]() |
| Con dao hung khí Nguyễn Ngọc Sơn dùng để sát hại vợ được phát hiện ngay trong rẫy gần nơi hung thủ tự vẫn. |
Đại diện gia đình, anh Hồ Văn Sáu chia sẻ, "Biết Sơn trốn vào rừng sẽ làm điều dại dột, tuy nhiên do trời tối nên gia đình không thể truy tìm. Sáng hôm sau, mọi người chia nhau lùng sục khắp các cánh rừng thì phát hiện Sơn đã chết trong tư thế treo cổ". Nếu vụ việc được phát hiện sớm hơn, Sơn bị khống chế giao cho cơ quan Công an thì có thể đã không mất 2 mạng người. Tài sản, ruộng vườn của vợ chồng Sơn quá dư thừa, nhưng lại thiếu sự cảm thông và lòng vị tha, nên một gia đình dân tộc thiểu số, thành đạt, giỏi giang như gia đình Sơn - Xoa lại có kết cuộc là thảm án đau lòng gây chấn động cả vùng cao. Giá như hủ tục lệch lạc không còn len lỏi vào những suy nghĩ cố hữu và thiếu hiểu biết về pháp luật trong một số đồng bào dân tộc vùng cao thì trong một gia đình sẽ không xảy ra hai thảm án chồng giết vợ rồi tự sát. Tâm hồn và cuộc sống của những đứa trẻ vùng cao như bốn đứa con của vợ chồng Sơn - Xoa sẽ được đủ đầy và hoàn toàn trong sáng. Đó là điều mà những người viết như chúng tôi và cả xã hội mong muốn. "
|
Các cán bộ điều tra trọng án của Công an tỉnh Quảng Nam thì khẳng định: "Làm gì có con ma rừng nào xúi giết người, trọng án nguyên do cũng vì rượu, vì uẩn khúc trong mối quan hệ "ngoài vợ ngoài chồng" của hung thủ. Và cái quan trọng nhất là nhận thức về pháp luật còn quá hạn chế, hủ tục lạc hậu, cố hữu vẫn còn luôn ám ảnh lên ý thức của một số đồng bào thiểu số vùng cao này". |



