Những quan ngại xung quanh: Em bé biến đổi gene!

16:14 14/12/2018

Nhà nghiên cứu kiêm giáo viên thỉnh giảng của Đại học Khoa học và Công nghệ Hoa Nam, Trung Quốc, ông Hạ Kiến Khuê (He Jiankui) cho biết cặp bé gái song sinh ông đã chỉnh sửa gene thành công là Lulu và Nana được sinh ra "vài tuần trước".

Tại Hội nghị quốc tế về biến đổi gene người tổ chức tại Hồng Kông, khai mạc hôm 27-11 vừa qua, nhà nghiên cứu kiêm giáo viên thỉnh giảng của Đại học Khoa học và Công nghệ Hoa Nam, Trung Quốc, ông Hạ Kiến Khuê (He Jiankui) cho biết cặp bé gái song sinh ông đã chỉnh sửa gene thành công là Lulu và Nana được sinh ra "vài tuần trước".

Gene là một trình tự DNA hoặc RNA, mã hóa cho một phân tử có chức năng chuyên biệt. Trong khi đó, DNA là phân tử mang thông tin di truyền dưới dạng bộ ba mã di truyền - quy định mọi hoạt động sống như sinh trưởng, sinh sản, phát triển... của các sinh vật. Như vậy, DNA và RNA là những axit nucleic, cùng với protein, lipid và cacbohydrat cao phân tử (polysaccharide) đều là những đại phân tử sinh học chính, có vai trò quan trọng thiết yếu đối với mọi dạng sống được biết đến.

Hạ Kiến Khuê cho biết ông đã rất mong muốn tạo ra đột phá trong lĩnh vực "biến đổi gene", và công trình nghiên cứu y học về gene này của ông đã được "thai nghén" từ năm 2016. Cặp bé gái Lulu và Nana được chỉnh sửa gene có cha là người dương tính với HIV.

Cụ thể, ADN của cặp song sinh được ông Hạ Kiến Khuê tìm cách xóa bỏ một gene có tên CCR5 (gene virút HIV sử dụng như một đồng thụ thể để xâm nhập tế bào) bằng kỹ thuật chỉnh sửa CRISPR, kỹ thuật cho phép các nhà khoa học thay đổi một vài tế bào của một cơ quan cụ thể chưa bao giờ được sử dụng để chỉnh sửa tất cả các tế bào của cả cơ thể để tạo ra tinh trùng hay noãn bào.

Và để có được 2 "sản phẩm" con người nói trên, ông Hạ Kiến Khuê cho biết đã phải tìm 8 cặp vợ chồng có đặc điểm như sau: người cha là bị nhiễm virus HIV và người mẹ sức khỏe bình thường tình nguyện tham gia vào thử nghiệm sinh con "được chỉnh sửa gene". Hai bé gái Lulu và Nana được sinh ra từ biện pháp thụ tinh nhân tạo nhưng sử dụng trứng đã được điều chỉnh đặc biệt trước khi cấy vào tử cung người mẹ.

“Ngay sau khi ghép tinh trùng của người cha vào trứng, các bác sĩ sẽ cấy thêm protein CRISPR/Cas9 và thực hiện một cuộc “phẫu thuật gen” với mục tiêu bảo vệ các cháu bé trong tương lai không bị lây nhiễm HIV”, ông Hạ nói. Ông Hạ Kiến Khuê cho biết ông còn có thêm một “sản phẩm” con người khác nữa đang ở dạng bào thai, sắp ra đời.

Ông Hạ Kiến Khuê.

Điều chỉnh gene được xem là biện pháp tiềm năng chữa trị các loại bệnh có khả năng di truyền. Tuy nhiên, đây vẫn còn là vấn đề gây tranh cãi dữ dội vì những thay đổi gen sẽ di truyền sang nhiều thế hệ và cuối cùng sẽ ảnh hưởng đến quỹ gen chung của nhân loại.

Thử nghiệm biến đổi gen trên con người và các yếu tố có khả năng di truyền vẫn còn bị cấm tại nhiều quốc gia. Do vậy, khi Hạ Kiến Khuê thông tin về việc chỉnh sửa gene đã gây chấn động cộng đồng khoa học thế giới, gây ra rất nhiều tranh cãi trái chiều.

Đại đa số các nhà khoa học đều cho rằng Hạ Kiến Khuê và cộng sự đã hành động thiếu trách nhiệm vì những em bé được điều chỉnh gene sẽ đối mặt với vô số rủi ro mà khoa học không thể lường trước được; phương pháp chỉnh sửa gene này rất nguy hiểm, vi phạm đạo đức và vẫn còn quá sớm để con người đạt đến được thành tựu này.

Julian Savulescu, Giám đốc Trung tâm Thực hành đạo đức Oxford Uehiro của Trường đại học Oxford, cho biết: “Thí nghiệm này có thể đẩy những đứa trẻ khỏe mạnh bình thường vào nguy cơ bị chỉnh sửa gene vì lợi ích không thực sự cần thiết”.

Chính vì vậy vào ngày 27-11 vừa qua, Ủy ban Sức khỏe Quốc gia Trung Quốc đã ra lệnh lập tức điều tra về thí nghiệm của ông Hạ Kiến Khuê. Hiệp hội Các nhà khoa học Trung Quốc đã ra thông cáo nêu rõ họ "kiên quyết phản đối cái gọi là những nghiên cứu khoa học và các ứng dụng công nghệ sinh học vi phạm nghiêm trọng đạo đức và tinh thần khoa học". Liên hiệp Các tổ chức sinh học Trung Quốc tuyên bố vụ việc này đã phá hoại danh tiếng quốc tế của ngành khoa học Trung Quốc.

Và chiều 28-11, trong một cuộc họp báo ở Hồng Kông, Hạ Kiến Khuê đã cho biết ông sẽ tạm dừng công trình nghiên cứu này. Ông nói: "Tôi thành thật xin lỗi, kết quả này đã bị rò rỉ ngoài dự tính".

Trang Lê

Nửa đêm mùng 5 Tết lái xe về Hà Nội, người dân vẫn dính cảnh ùn tắc

Đêm 21/2 (tức mùng 5 Tết), giao thông tại cửa ngõ phía Nam Thủ đô vẫn tương đối "nóng", mật độ phương tiện ở đoạn cuối cao tốc Pháp Vân - Cầu Giẽ theo hướng vào Hà Nội vẫn tiếp tục đông đúc. Nhiều người cho hay họ chủ động chọn đi đêm nhưng không thoát khỏi cảnh ùn tắc.

Chìm tàu khách chở 23 người trên hồ Thác Bà, 6 người mất tích

Vào thời điểm hiện tại, lực lượng chức năng đã tìm thấy 17 người, đang nỗ lực tìm kiếm 6 người mất tích trên chiếc tàu chở khách bị chìm.

Chuyện những người "xuyên Tết" giữ gìn trật tự đô thị ở Thủ đô

Khi người người, nhà nhà quây quần bên mâm cỗ Tết, phố phường rực rỡ ánh đèn và sắc màu pháo hoa, lực lượng Cảnh sát trật tự Thủ đô vẫn lặng lẽ làm nhiệm vụ, thức trắng đêm để giữ gìn trật tự đô thị (TTĐT). Đây là năm đầu tiên, công tác duy trì TTĐT trong dịp Tết Nguyên đán được triển khai đồng bộ với việc ứng dụng hệ thống Trung tâm Camera AI ghi nhận, phát hiện vi phạm – một mô hình chưa từng có tiền lệ trong công tác trực Tết.

Miền Bắc trưa chiều nắng ấm, rét về đêm

Các tỉnh thành ở miền Bắc tiếp tục duy trì thời tiết mưa nhỏ, trưa chiều nắng ấm và chỉ còn rét về sáng sớm và đêm. Trong khi đó, Nam Bộ nắng nóng tiếp diễn, trời oi bức khô nóng.

Tài xế 62 tuổi đâm liên hoàn 10 xe máy, khiến 13 người bị thương

Ngày 21/2, thông tin từ Phòng CSGT Công an TP Hải Phòng cho biết, đơn vị đang vào cuộc, phối hợp làm rõ nguyên nhân vụ 1 ô tô con gây tai nạn liên hoàn, khiến 13 người bị thương và 10 xe máy hư hỏng nặng.

Xe ô tô mất phanh khi lưu thông trong Thiền viện Trúc Lâm, 2 người bị thương

Khoảng 15h50 ngày 21/2, tại đường nội bộ trong khuôn viên Thiền viện Trúc Lâm, thuộc tổ dân phố Sa Pả 4, phường Sa Pa, tỉnh Lào Cai đã xảy ra một vụ tai nạn đối với xe ô tô mang BKS 99E - 018...

CSGT tỉnh Phú Thọ xử phạt nhiều xe khách chở quá số người quy định

Ngày 21/2 (tức mùng 5 Tết), Công an tỉnh Phú Thọ cho biết, theo tinh thần “thượng tôn pháp luật”, “không có vùng cấm, không có ngoại lệ”, Phòng CSGT, Công an tỉnh Phú Thọ đã tăng cường xử lý nghiêm các hành vi vi phạm trong dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, kể cả đêm Giao thừa, là nguyên nhân trực tiếp dẫn đến tai nạn giao thông.

Bát nháo tại bãi giữ xe ô tô tự phát ở phía Đông Đắk Lắk

Từ phản ánh của nhiều người dân và du khách, trưa 21/2 phóng viên Báo CAND đã đến Khu du lịch Long Vân Garden ở thôn Suối Phèn, xã Sơn Long, huyện Sơn Hòa, tỉnh Phú Yên trước đây – nay là thôn Suối Phèn, xã Vân Hòa, tỉnh Đắk Lắk để tìm hiểu thực hư về chuyện “chặt chém” ở bãi giữ xe ô tô tự phát nằm kế bên khu du lịch này.

“Gần dân” từ những việc làm xuất phát từ tâm

Với mỗi CBCS CSGT Công an tỉnh Sơn La, “gần dân” không phải là một lời nói suông, mà là sự hiện diện cụ thể, ấm áp và đầy trách nhiệm trong từng hành động của người chiến sĩ.

Nghề chạy quảng cáo: Mắt xích thầm lặng trong chuỗi bán hàng mờ ám

Ban ngày họ ngồi trước màn hình máy tính, tối mịt mới rời quán cà phê hay góc phòng trọ. Những con số nhảy liên hồi, biểu đồ lên xuống từng giờ, tin nhắn khách hàng dồn dập. Nghề của họ được gọi ngắn gọn là chạy quảng cáo - một công việc nghe có vẻ hào nhoáng trong kỷ nguyên số, nhưng phía sau lại là vô vàn áp lực, trăn trở và cả những khoảng xám khó gọi tên.

Đảm bảo tính nghiêm minh, nhân văn, phù hợp yêu cầu xây dựng Nhà nước pháp quyền

Chính thức có hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2026 tới đây, Luật Thi hành án hình sự do Bộ Công an chủ trì xây dựng đã quy định toàn diện về quản lý giam giữ, thi hành án tại cộng đồng và tái hòa nhập cộng đồng.

Ăn trứng cá sấu hoả tiễn, 11 người ở Thanh Hoá bị ngộ độc

Ngày 21/2, Công an tỉnh Thanh Hoá thông tin, những người ngộ độc thực phẩm tại xã Ngọc Liên, tỉnh Thanh Hoá là do ăn trứng cá sấu hoả tiễn chứ không phải cá rồng như thông tin lan truyền trên mạng xã hội.

Tăng bệnh nhân viêm tuỵ cấp, xuất huyết tiêu hóa do bia rượu

Từ mùng 3 Tết Nguyên đán, Bệnh viện Bạch Mai tiếp nhận gia tăng bệnh nhân nặng từ các tuyến chuyển lên; bệnh nhân nội trú tăng gấp đôi so với mọi năm. Bệnh viện huy động bác sĩ, điều dưỡng rút ngắn ngày nghỉ Tết quay trở lại làm việc.

Giá vàng thế giới bật tăng mạnh mẽ

Thị trường vàng thế giới sôi động trở lại khi mỗi ounce vàng tăng hơn 100 USD trong phiên giao dịch ngày 21/2.

Hiểm họa từ các nhóm “báo chốt” Cảnh sát giao thông

Lợi dụng kỳ nghỉ Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, tình trạng người tham gia giao thông vi phạm quy định về nồng độ cồn và chạy quá tốc độ..., các đối tượng sử dụng không gian mạng (Facebook, Zalo...) hình thành các hội nhóm “báo chốt, né chốt” và xuyên tạc hoạt động của CSGT.

Rạng sáng mùng 5 Tết, xảy ra 6 trận động đất ở Quảng Ngãi

Theo Viện Các khoa học Trái đất, rạng sáng 21/2 (mùng 5 Tết), tại xã Măng Đen, tỉnh Quảng Ngãi xảy ra liên tiếp 6 trận động đất, trong đó có trận động đất mạnh 4 độ.