Doanh nghiệp Việt đẩy mạnh khai thác thị trường Malaysia
Việt Nam và Malaysia đang nỗ lực hướng tới mục tiêu kim ngạch thương mại song phương đạt 25 tỷ USD vào năm 2030. Đây là thị trường khá “màu mỡ” cho doanh nghiệp (DN) Việt Nam, do đó doanh nghiệp cần nắm bắt cơ hội, đẩy mạnh hoạt động xuất khẩu (XK).
Số liệu của Tổng cục Hải quan Việt Nam cho biết, tổng kim ngạch XK giữa Việt Nam và Malaysia trong 2 tháng đầu năm 2024 đạt 2,3 tỷ USD, tăng tới 17,3% so với cùng kỳ năm trước.
Thương vụ Việt Nam tại Malaysia cho biết, hàng hóa Việt Nam còn rất nhiều dư địa tăng trưởng XK tại thị trường Malaysia. Tuy nhiên, bên cạnh những cơ hội thì hoạt động XK sang thị trường này còn nhiều thách thức. Trong đó, phải kể đến việc các mặt hàng thực phẩm yêu cầu có chứng chỉ halal trong khi việc cấp chứng chỉ này không phải do cơ quan nhà nước Việt Nam quản lý mà do các cơ quan chính quyền một số nước Hồi giáo công nhận. Hiện chỉ có một đơn vị phi chính phủ cấp chứng chỉ Halal tại Việt Nam được JAKIM (thuộc Bộ phụ trách các vấn đề tôn giáo của Malaysia) công nhận.
Theo Thương vụ Việt Nam tại Malaysia, nước này có tỷ lệ dân theo đạo Hồi lớn (tới trên 65%). Hiện quốc gia này đang thúc đẩy việc áp dụng tiêu chuẩn Halal (ngành công nghiệp cung cấp các sản phẩm và dịch vụ hợp chuẩn cho người Hồi giáo) cho hàng thực phẩm nhập khẩu chủ yếu vì lý do tôn giáo. Tuy nhiên việc áp dụng tiêu chuẩn này đã trở thành một rào cản phi thuế. Việc áp dụng chỉ mang tính chất tự nguyện chứ không phải là quy định bắt buộc với cả nước XK và nhập khẩu. Việc áp dụng tiêu chuẩn Halal làm tăng chi phí cho các sản phẩm lượng thực, thực phẩm XK. Tuy nhiên việc có được chứng chỉ này sẽ giúp sản phẩm tiếp cận được số lượng người tiêu dùng đông đảo hơn tại nước này do những người tiêu dùng Hồi giáo chiếm tỷ lệ đông đảo và họ có ý thức rất cao về lựa chọn tiêu dùng các sản phẩm có chứng chỉ Halal.
Thực tế hiện nay số lượng đơn vị có chức năng cấp chứng chỉ Halal ở Việt Nam còn ít, chi phí là khá cao đối với các DN vừa và nhỏ. Mặt khác, một số yêu cầu khó thực hiện tại Việt Nam như quy định phải có người đạo Hồi giám sát quy trình sản xuất. Theo thông tin từ Thương vụ, hiện có khoảng 1.000 DN đã được cấp chứng chỉ Halal cho khoảng 3.000 sản phẩm XK.
Để tiếp cận được rộng hơn vào thị trường Malaysia, ông Lê Phú Cường, Tham tán Thương mại Việt Nam tại Malaysia cho rằng, các DN XK Việt Nam cần đáp ứng về tiêu chuẩn chất lượng, an toàn vệ sinh thực phẩm, nhất là về chứng nhận Halal. Nếu có chứng nhận này sản phẩm của DN sẽ hướng đến 100% dân số của Malaysia. Chứng nhận Halal như là minh chứng về sự an toàn, vệ sinh thực phẩm và chất lượng nói chung cho toàn bộ chuỗi cung ứng sản phẩm của mình. Do đó, việc cấp chứng chỉ Halal cần được tuyên truyền phổ biến rộng rãi, đồng thời khuyến khích các DN XK tự nguyện thực hiện, đồng thời tăng số lượng các đơn vị được cấp chứng chỉ này với thời gian có giá trị dài hơn, cũng như cần giảm chi phí cho việc đánh giá và cấp chứng chỉ để phù hợp với khả năng nhiều DN vừa và nhỏ.
“Malaysia đang tăng cường kiểm soát giá cả sinh hoạt do thiếu hụt nguồn cung một số loại thực phẩm. Các DN sản xuất, sản phẩm thiết yếu như trứng, gạo... nên quan tâm kết nối với hệ thống phấn phối để gia tăng XK”, Thương vụ thông tin và cảnh báo, DN XK cần phối hợp chặt chẽ với cơ quan Thương vụ trong việc triển khai các hoạt động xúc tiến thương mại, giao thương, nhất là việc xác minh đối tác. Đồng thời, phối hợp với Thương vụ gửi hàng sang trưng bày tại phòng hàng mẫu tại Thương vụ để giới thiệu hàng hóa cho các đơn vị nhập khẩu làm việc với Thương vụ cũng như trưng bày tại các sự kiện quảng bá của Đại sứ quán Việt Nam tại Malaysia.