Thị trường trái phiếu doanh nghiệp khởi sắc
Sau 2 tháng đầu năm èo uột, thị trường trái phiếu doanh nghiệp (TPDN) đã bắt đầu khởi động lại, khi Nghị định số 08/2023/NĐ_CP sửa đổi, bổ sung và ngưng hiệu lực thi hành một số điều tại các Nghị định quy định về chào bán, giao dịch TPDN riêng lẻ tại thị trường trong nước và chào bán TPDN ra thị trường quốc tế có hiệu lực.
Số liệu thống kê từ Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX) cho thấy, trong nửa đầu tháng 3 đã có nhiều đợt phát hành thành công TPDN. Theo đó, Công ty TNHH Kinh doanh Nội thất Luxury Living vừa công bố phát hành thành công 48.000 trái phiếu có mệnh giá 100 triệu đồng trong ngày 13/3. Tổng giá trị phát hành tương ứng 4.800 tỷ đồng.
Tương tự, một số doanh nghiệp khác cũng đã hoàn tất phát hành trái phiếu, có thể kể đến như ngày 10/3, Công ty TNHH Kinh doanh Bất động sản Dream City Villas đã huy động thành công lô trái phiếu 2.300 tỷ đồng. Cùng ngày, Công ty CP Đầu tư và Kinh Doanh Nam An đã hoàn tất đợt chào bán 4.700 tỷ đồng trái phiếu, kỳ hạn 18 tháng, lãi suất kết hợp giữa cố định 13%/năm và thả nổi.
Trước đó, Công ty CP Đầu tư và Thương mại Xuất nhập khẩu Thủ Đô ngày 9/3 cũng đã phát hành thành công 40 tỷ đồng trái phiếu với kỳ hạn 2 năm và có lãi suất cố định 12%/năm; Công ty Thương mại sản xuất và Đầu tư Hà Thành, Công ty Phân phối HDE cũng đã huy động được 45 tỷ đồng trái phiếu trong các ngày 9/3 và 6/3 với lãi suất cố định ở 12%/năm… Nhưng, số lượng “khủng” nhất phải kể đến Công ty TNHH Đầu tư và Phát triển đô thị Hưng Yên, khi dẫn đầu về tổng giá trị phát hành trái phiếu với hai đợt phát hành 7.200 tỷ đồng. Như vậy, tính từ đầu tháng 3 tới nay, có tổng cộng 9 đợt chào bán thành công TPDN với tổng giá trị 23.825 tỷ đồng. Con số này tăng mạnh so với thời điểm tháng 1, tháng 2 và cuối năm 2022.
Không chỉ phát hành khởi sắc, việc tất toán trái phiếu cũng đang được doanh nghiệp đàm phán với nhà đầu tư trên cơ sở quy định mới. Theo đó, mới đây, Công ty CP Hưng Thịnh Land đã tổ chức hội nghị người sở hữu trái phiếu và đạt được thỏa thuận về việc gia hạn kỳ hạn trái phiếu. Cụ thể, vào ngày 18/3, trái chủ lô trái phiếu H79CH2123002 trị giá 400 tỷ đồng đã thống nhất kéo dài kỳ hạn từ 2 năm lên 30 tháng. Ngày đáo hạn trái phiếu chuyển sang 19/9/2023. Doanh nghiệp và trái chủ cũng đã thống nhất phương án mua lại trước hạn ngay khi có thể, nhưng không muộn hơn ngày đáo hạn theo tiến độ. Đồng thời, trái chủ không cần thực hiện thêm bất kỳ thủ tục pháp lý nào khác.
Tương tự, đối với lô trái phiếu HTLAND.2020.TV01 trị giá 500 tỷ đồng đáo hạn vào ngày 20/3, cũng đã được các trái chủ đồng ý điều chỉnh kỳ hạn từ 3 năm lên 43 tháng. Ngày đáo hạn mới là 20/10/2023. Tổ chức phát hành phải mua lại tối đa toàn bộ trái phiếu đang lưu hành ngay khi có thể nhưng không muộn hơn ngày 20/10. Đồng thời, nợ gốc trái phiếu cũng được trả dần thông qua phương án mua lại trái phiếu theo tiến độ. Như vậy, Hưng Thịnh Land là doanh nghiệp đầu tiên đạt được thỏa thuận với trái chủ về việc kéo dài thời hạn thanh toán gốc, lãi trái phiếu sau khi Nghị định 08 có hiệu lực. Nghị định 08 cho phép doanh nghiệp có thể gia hạn thanh toán trái phiếu thêm tối đa 2 năm nếu được sự đồng ý của trái chủ. Sau Hưng Thịnh Land, dự kiến Novaland cũng sẽ sớm đàm phán với trái chủ về phương án xử lý các lô trái phiếu của doanh nghiệp này.
Theo các chuyên gia, thị trường trái phiếu khởi sắc được cho là do tác động của quy định mới về TPDN. Theo đó, ngày 5/3 vừa qua, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 08/2023/NĐ_CP sửa đổi, bổ sung và ngưng hiệu lực thi hành một số điều tại các Nghị định quy định về chào bán, giao dịch TPDN riêng lẻ tại thị trường trong nước và chào bán TPDN ra thị trường quốc tế. Một trong những điểm quan trọng của Nghị định 08 là ngưng hiệu lực thi hành với quy định về việc xác định tư cách nhà đầu tư chứng khoán chuyên nghiệp là cá nhân tại Nghị định số 153 được sửa đổi tại Nghị định 65; Quy định về thời gian phân phối trái phiếu của từng đợt phát hành tại khoản 7, khoản 8 Điều 1 Nghị định số 65/2022/NĐ-CP cùng một số nội dung sửa đổi quan trọng khác. Các chuyên gia dự kiến, số lượng phát hành TPDN sẽ gia tăng trong thời gian tới sau khi Nghị định 08 có hiệu lực. Bởi Nghị định này sẽ tạo ra hành lang pháp lý cần thiết xử lý một vài điểm nghẽn hiện nay trên thị trường TPDN; tăng tỷ lệ phát hành TPDN thành công thông qua việc hoãn thực thi một số điều khoản như quy định nhà đầu tư chuyên nghiệp hoặc tăng thời gian phân phối.
Trong báo cáo mới nhất của mình, Công ty Chứng khoán VnDirect nhận định, Nghị quyết 08 và Nghị quyết 33 về thị trường bất động sản có thể là tiền đề cho nhiều chính sách hỗ trợ khác. Theo VnDirect, ngay từ đầu năm 2023, ngày càng gia tăng các doanh nghiệp bất động sản gặp khó khăn trong nghĩa vụ thanh toán nợ và đối diện nguy cơ mất khả năng thanh khoản trong bối cảnh hoạt động tái cơ cấu nợ, tiếp cận nguồn vốn khó khăn và bán hàng ảm đạm.
Cụ thể, giữa tháng 2/2023, 54 tổ chức phát hành TPDN đã thông báo chậm trả lãi, làm dấy lên lo ngại về thanh khoản, ước tính khoảng 38.500 tỷ đồng trái phiếu từ các tổ chức này sẽ đáo hạn trong 2023 chiếm 93% đến từ doanh nghiệp bất động sản, điều này cho thấy rủi ro xảy ra mất khả năng thanh toán nợ rất đáng lưu ý. Vì vậy VnDiect cho rằng khi cho phép chủ đầu tư gia hạn nghĩa vụ trả nợ, sẽ làm giảm áp lực thanh khoản lên các chủ đầu tư trong ngắn hạn đáng kể và cho phép họ có thêm thời gian để xử lý các khoản nợ...