Gìn giữ nghề làm phỗng đất

22:22 29/11/2018
Phỗng đất là món đồ chơi truyền thống của trẻ con Việt Nam thời xa xưa, cũng là món đồ được các đền, chùa sử dụng trong cúng bái. Ngoài ý nghĩa về giải trí, tâm linh thì phỗng đất còn mang rất nhiều ý nghĩa về lịch sử, văn hoá và giáo dục

Ông Phùng Đình Giáp - 67 tuổi (thông Đông Khê, xã Song Hồ, Thuận Thành, Bắc Ninh) cùng với vợ là bà Nguyễn Thị Điểu, đã gần 60 năm nay hai ông bà cứ miệt mài, đau đáu với phỗng đất - món đồ chơi mang nhiều ý nghĩa lịch sử, văn hoá của dân tộc Việt Nam. 

Phỗng đất là đồ được bày trong đền chùa và là đồ chơi của trẻ con thời xưa, cái thời mà mâm cỗ trung thu chỉ có ít hoa quả, bánh đúc xanh, ông tiến sĩ, đèn ông sao và một bộ phỗng đất.

Gia đình ông Phùng Đình Giáp đã giữ nghề làm phỗng đất từ thời cha ông, riêng ông Giáp đã làm phỗng đất hơn 60 năm

Một bộ phỗng đất được bày ở nhà gồm 5 nhân vật và mỗi nhân vật lại mang một ý nghĩa khác nhau nhưng liên kết với nhau: con chim tượng trưng cho khát vọng hoà bình; con rùa gắn với biển cả và trong tâm linh của người Việt thì là một biểu tượng thiêng liêng; người già và em bé tượng trưng cho sự nối tiếp truyền thống còn con phỗng hình Phật thường được đặt ở giữa có ý nghĩa tâm linh, giáo dục thế hệ sau này sống đúng mực, hiền lành. 

Bộ phỗng đất truyền thống gồm 5 nhân vật

Có thể thấy rằng, từ xa xưa ông cha ta đã đưa giáo dục vào tận những món đồ chơi đơn giản như thế này với mục đích dạy bảo con cháu không quên gốc gác của mình.

Con phỗng đất nôm na chỉ là cục đất được tạo hình và tô màu, thật sự nó không được đẹp như đồ chơi bây giờ, thậm chí có phần thô kệch nhưng để làm được phỗng đất phải thực hiện đủ 7 giai đoạn và tốn khá nhiều thời gian, nếu chỉ sơ suất 1 trong 7 giai đoạn thì sẽ không làm được hình phỗng đất.

Bà Điểu - vợ ông Giáp giã đất thó rồi sàng lấy bột mịn như bột mỳ. Đất thó hay còn gọi là đất sét được đào ngoài đồng rồi mang về phơi khô, nhìn như cục đá.

Hỗn hợp bột đất thó, giấy mủn được trộn vào nhau bằng tay rồi đập bằng chày cho đến khi mịn.

Phỗng đất được làm từ hỗn hợp giấy và đất. Giấy được ngâm nước cho mủn thành sền sệt thế này khoảng 1 tuần
Tạo hình bằng tay hoặc sử dụng các công cụ khác như que tre vót mỏng, nhọn
Hồ trắng gồm bột hồ điệp trắng, hồ nếp pha với nước và quấy bằng tay rồi lọc qua khăn cho đến khi thật mịn, từng giọt hồ chảy thật chậm rơi từng giọt qua kẽ tay mới đạt tiêu chuẩn
Loại phỗng không tô màu sẽ được đánh bóng bằng cật tre hoặc miếng nhựa
Ngoài phỗng đất truyền thống, ông Giáp còn làm thêm nhiều hình tượng khác như 12 con giáp, chủ đề theo năm...

Phỗng đất - món đồ chơi dân gian đang dần biến mất

Tô màu, màu chủ đạo của phỗng là đỏ, xanh hoặc vàng như màu trên con tò he. Sự sặc sỡ sẽ thu hút trẻ em nhiều hơn

Tượng được phủ lên 2 lớp hồ trắng, giữa mỗi lớp là một lần phơi cho khô

Sau khi tạo hình tượng mong muốn, tượng sẽ được phủ lên một hỗn hợp hồ trắng.

Đất dùng để nặn phải mịn, không dính tay





Phong Sơn(Ảnh)

Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 2/4 đã quyết định cách chức Bộ trưởng Tư pháp Pam Bondi sau thời gian dài không hài lòng với hiệu suất làm việc của bà, đặc biệt liên quan đến việc xử lý và công bố hồ sơ Epstein, Reuters đưa tin.

Từ nghi vấn dữ liệu quan trắc được truyền về trong nhiều trường hợp đều nằm trong giới hạn cho phép theo quy chuẩn kỹ thuật quốc gia, nhưng thực tế tại nhiều khu vực đô thị lớn và khu công nghiệp tình trạng ô nhiễm vẫn diễn biến phức tạp, chỉ số ô nhiễm môi trường ở mức cao, không tương xứng với dữ liệu quan trắc được báo cáo. Từ đó, Cục Cảnh sát phòng chống tội phạm về môi trường, Bộ Công an đã phối hợp các Công an đơn vị tập trung xác minh điều tra.

Ngày 2/4, Thượng tướng Nguyễn Văn Long, Ủy viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Công an có Thư khen gửi Công an tỉnh Thanh Hóa biểu dương thành tích trong phối hợp với Cục Cảnh sát hình sự triển khai quyết liệt các biện pháp nghiệp vụ, đấu tranh, triệt phá thành công đường dây tổ chức đánh bạc và đánh bạc xuyên quốc gia, quy mô lớn, bắt giữ 205 đối tượng, thu giữ 36 xe ô tô, 189 điện thoại di động cùng nhiều vật chứng khác.

Bước vào mùa cao điểm trong năm giữa bối cảnh mới với không ít khó khăn, thách thức, du lịch hè năm nay được dự báo có nhiều thay đổi. Làm thế nào để thích ứng và duy trì được sự phát triển cần thiết đang là bài toán không dễ đối với “ngành công nghiệp không khói”.

Chiều 2/4, cơ quan CSĐT Công an TP Cần Thơ khởi tố bị can, lệnh bắt tạm giam, khám xét nơi ở đối với Diệp Văn Vĩnh (SN 1994, ngụ xã Long Phú, TP Cần Thơ) về hành vi “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”, với thủ đoạn vay tiền để đáo hạn ngân hàng, chiếm đoạt của các nạn nhân 20,4 tỷ đồng.

Trong những ngày qua, đông đảo tiểu thương đang kinh doanh tại các ki-ốt cố định ở chợ Hầm Nước tọa lạc bên đường Võ Thị Sáu, phường Phú Yên (Đắk Lắk), bày tỏ sự bức xúc khi nhận được thông báo thu tiền thuê mặt bằng từ nhà thầu là Công ty TNHH thương mại Ngân Tín với mức giá được cho là quá cao. PV Báo CAND đã vào cuộc tìm hiểu vụ việc từ các bên liên quan.

Sau đợt mưa lũ lịch sử cuối tháng 10/2025, Trường Mẫu giáo Arooi - Zà Hung (xã Đông Giang, Đà Nẵng) vốn đầy ắp tiếng cười nay chỉ còn là đống đổ nát, hoang tàn khi quả đồi phía sau trường bị sạt lở, hàng ngàn mét khối đất, đá tràn xuống các phòng học. 52 đứa trẻ đồng bào Cơ Tu phải đi học nhờ trong sự chật vật, nhưng nỗi lo lớn hơn lại đang ập đến khi “hạn chót” cho việc mượn lớp đang cận kề.

Miễn thuế 4 năm, giảm 50% số thuế phải nộp trong 5 năm tiếp theo đối với thu nhập của doanh nghiệp từ thực hiện dự án đầu tư các ngành công nghiệp văn hóa, công nghiệp giải trí, cụm, khu công nghiệp sáng tạo về văn hóa; đầu tư ở địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn, đặc biệt khó khăn thì được miễn thuế 4 năm, giảm 50% số thuế phải nộp trong 9 năm tiếp theo.

Hiện nay trên địa bàn TP Hà Nội, nhiều hạng mục, công trình xây dựng phục vụ Dự án cải tạo, nâng cấp hệ thống thoát nước, chống úng ngập cục bộ khu vực nội đô đang được triển khai, tập trung tại các tuyến phố có mật độ phương tiện lớn. Việc thi công đồng loạt trong khi lưu lượng giao thông lớn đã tạo áp lực không nhỏ lên hạ tầng giao thông vốn đã quá tải.

©2004. Bản quyền thuộc về Báo Công An Nhân Dân.
®Không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý bằng văn bản của Báo Công An Nhân Dân.
English | 中文